Defibrylacja

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Defibrylacja, defibrylacja elektryczna – zabieg medyczny, stosowany podczas reanimacji. Polega na zastosowaniu impulsu elektrycznego prądu stałego o określonej energii poprzez powierzchnię klatki piersiowej w celu wygaszenia najpoważniejszych zaburzeń rytmu sercamigotania komór (łac. fibrillatio ventriculorum) oraz częstoskurczu komorowego bez tętna.

Defibrylacja dosłownie oznacza zakończenie migotania komór. Jest jedyną, a zarazem skuteczną metodą, zwiększającą szanse przeżycia podczas ciężkich zaburzeń pracy serca. Wykonana w ciągu 3 minut od utraty przytomności pozwala na przeżycie w 75% przypadków.

Migotanie komór leży u podłoża zdecydowanej większości przypadków nagłego zatrzymania krążenia u dorosłych, które prowadzi do śmierci klinicznej.

Wytyczne Europejskiej Rady Resuscytacji 2010 (aktualizowane co 5 lat) podają energię 360 J jednorazowego wyładowania dla defibrylatorów jednofazowych, a dla dwufazowych 150-200/360J. Defibrylacja jest zabiegiem, który będzie skuteczny jedynie przy wdrożeniu działań wspomagających. Zatem po wyładowaniu należy niezwłocznie przystąpić do uciskania mostka przez 2 minuty (5 cykli resuscytacyjnych: 30 uciśnięć/2 oddechy – resuscytacja krążeniowo-oddechowa), aby umożliwić sercu podjęcie prawidłowego rytmu z węzła zatokowo-przedsionkowego. Po 2 min RKO można rozpocząć kolejny cykl: ocenę rytmu serca (EKG) — wyładowanie (jeśli wymagane) — uciskanie mostka przez 2 min.

Defibrylację za pomocą automatycznych defibrylatorów zewnętrznych (ang. automated external defibrillator, AED) może przeprowadzić każda przeszkolona z tego zakresu osoba (szkolenie BLS-AED). AED wydaje proste komendy głosowe, dotyczące techniki wykonywania zabiegu, np. miejsce ułożenia elektrod czy zasady bezpieczeństwa.

Ułożenie elektrod[edytuj | edytuj kod]

Prawidłowe rozmieszczenie elektrod defiblyratora.

Pomiędzy elektrodami powinna znaleźć się okolica serca objęta migotaniem komory. W tym celu przykłada się dwie elektrody do przedniej powierzchni klatki piersiowej, zawsze osią długą równolegle do osi długiej ciała. Typowo: mostek-koniuszek.

  • prawa elektroda (mostkowa) – po prawej stronie mostka, poniżej obojczyka.
  • lewa elektroda (koniuszkowa) – w V przestrzeni międzyżebrowej w linii pachowej środkowej.

Ułożenie alternatywne:

  • po prawej i lewej stronie klatki piersiowej w linii środkowopachowej,
  • w okolicy koniuszkowej i w górnej części pleców po stronie prawej lub lewej,
  • okolica przedsercowa i plecy tuż poniżej lewej łopatki.

Najnowsze badania wykazały, iż najlepszą skutecznością cechują się defibrylatory dwufazowe. Defibrylacja oparta na prądzie jest znacznie skuteczniejsza od stosowanej obecnie, opartej na energii. Zaniechano produkcji defibrylatorów jednofazowych, lecz są one w użyciu.

Nie wszystkie mechanizmy zatrzymania pracy serca zawsze poddają się defibrylacji. Takim mechanizmem jest asystolia, która jest sygnalizowana ciągłym sygnałem i płaską linią na monitorze. Dobrze poddającym się defibrylacji rytmem jest migotanie komór, trzepotanie komór i częstoskurcz komorowy, ale i to pod warunkiem uprzedniego solidnego natlenienia serca w drodze normalnego masażu serca. Rozróżnia się też defibrylację pośrednią i bezpośrednią. Ta pierwsza polega na przyłożeniu elektrod do klatki piersiowej i wyładowaniu dużej energii (360J), natomiast defibrylacja bezpośrednia jest możliwa wyłącznie w warunkach sali operacyjnej i polega na przyłożeniu specjalnych elektrod wewnętrznych bezpośrednio do serca i wyładowaniu o wiele mniejszej energii niż podczas defibrylacji pośredniej.

Defibrylacja uliczna[edytuj | edytuj kod]

W Polsce w niektórych miastach wprowadza się powoli system szybkiego i pełnego dostępu do defibrylatorów. Program Powszechnego dostępu do defibrylacji (PAD) został wdrożony w Krakowie: "Impuls życia" i jest konsultowany w Katowicach.
Innym przykładem programu PAD jest mapa defibrylatorów AED "Ratuj z sercem".
Pierwsza skuteczna reanimacja uliczna przy użyciu ogólnodostępnego AED przez osobę postronną została udzielona w Krakowie[1]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Gazeta Wyborcza: Ostry dyżur w tramwaju (pol.). Gazeta Wyborcza, 12 2010.

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.