Ghazni (prowincja)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ghazni
Państwo  Afganistan
Siedziba Ghazni
Kod ISO 3166-2 AF-GHA
Powierzchnia 22 915 km²
Populacja 
• liczba ludności

931 000
• gęstość 102 os./km²
Położenie na mapie
Położenie na mapie
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Ghazni (perski: غزنى) – jedna z 34 prowincji afgańskich. Stolica w Ghazni leżącym na trakcie handlowym Kabul-Kandahar.

Warunki naturalne[edytuj | edytuj kod]

Prowincja o dużym zróżnicowaniu powierzchni, a co za tym idzie sposobów użytkowania ziemi. Ze względu na sąsiedztwo zbierających wilgoć wysokich gór jest tam stosunkowo jak na ten kraj dobrze rozwinięta sieć rzeczna. Góry zbierające wilgoć i rzeki są jednak przyczyną częstych powodzi[1][2]. Położona w newralgicznym miejscu Afganistanu była częstym obiektem najazdów.

Ludność i podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

W skład prowincji Ghazni wchodzi 19 powiatów.

Powiaty prowincji Ghazni
Powiat Powiat stolica Skład etniczny(%)[3]
Ab Band Haji Khel 100% Pasztuni
Ajristan Sangar 97% Pasztuni, 3% Hazarowie
Andar Miray 100% Pasztuni
Dih Yak Ramak 89% Hazarowie, 11% Pasztuni
Gelan Janda 100% Pasztuni
Ghazni Ghazni 50% Tadżycy, 25% Pasztuni, 20% Hazarowie i 5% Hindusi
Giro Pana 100% Pasztuni
Jaghori Sange-e-Masha 100% Hazarowie
Khugiani Khugiani 99.9% Pasztuni, 0.1% Hazarowie, Tadżycy i Uzbecy
Khwaja Umari Kwaja Umari 20% Pasztuni, 35% Tadżycy i 45% Hazarowie
Malistan Malistan 100% Hazarowie
Muqur Muqur 99% Pasztuni, 1% Hazarowie i Tadżycy
Nawa Nawa 100% Pasztuni
Nawur Du Abi 100% Hazarowie
Qarabagh Qarabagh 55% Pasztuni, 45% Hazarowie
Rashidan Rashidan 96% Pasztuni, 4% Hazarowie
Waghaz Waghaz główniePasztuni
Zana Khan Dado 100% Pasztuni

Dystrykty Malistan, Jaghuri, Nawur, częściowo również Qarabagh, Dih Yak i Jaghatu zamieszkiwane są z dużym udziałem ludności hazarskiej i tereny te znane są jako Hazarajat.

Historia i współczesność[edytuj | edytuj kod]

Ghazni było centrum buddyjskiej kultury na terenie Afganistanu. W 683 roku arabska armia Umajjadów przyniosła islam podbijając terytorium Afganistanu i zakładając w Ghazni stolicę. Obszar prowincji doswiadczył następnego niszczycielskiego najazdu w 869 roku gdy Jakub Ibn Lajs as-Saffar, założyciel dynastii Saffarydów, kompletnie zniszczył miasto Ghazni i okolice.

Minaret w Ghazni, zbudowany za panowania Bahramszaha (1117 - 1157) z dynastii Ghaznawidów.

Po odbudowie miasta Ghazni stało się stolicą dynastii Ghaznawidów od 994 aż do 1160. W skład ich państwa wchodziły ziemie północnych Indii, Persji i Azji Centralnej.

Po rządach Ghaznawidów nastąpił okres władzy Ghurydów. Obszar Ghazni jak i całego Afganistanu ucierpiał w czas najazdu mongolskiego w 1221 roku. Armią najeźdźców dowodził Czyngis Chan.

Ghazni (miasto) jest sławne ze swego minaretu, z połowy XII wieku, zbudowanego na planie gwiazdy. Górne sekcje minaretu są obecnie zniszczone. Również w Ghazni znajduje się mauzoleum Mahmuda z Ghazny oraz groby wielu sławnych ludzi przeszłości jak uczonego Biruniego czy poety Sana'iego.

Polityczna i wojskowa sytuacja w prowincji[edytuj | edytuj kod]

Na terenie prowincji wykazują wzmożoną aktywność siły talibów kontrolujące wiejskie okolice położone z dala od stolicy[4], i atakujące obiekty szkolne oraz administracji rządowej. Dwukrotnie doszło tu do zabójstwa gubernatora prowincji: w 2006 roku zginęli Taj Mohammad oraz Sher Alam Ibrahimi[5]. W mieście Ghazni znajduje się amerykańska baza organizacji pomocowych.

W kwietniu 2007 roku bojownicy Talibanu przejęli kontrolę nad dystryktem Giro dokonując przy tym kilku zabójstw dostojników z administracji rządowej.

W lipcu 2007 roku porwano tu 23 pracowników koreańskich organizacji pomocowych. Dwóch pracowników talibowie zabili - resztę udało się uwolnić.

Polska obecność wojskowa w prowincji[edytuj | edytuj kod]

Żołnierze SZ RP w dystrykcie Rashidan podczas operacji „Passage”, rok 2009

Do marca 2008 na terenie prowincji znajdowała się baza Alfa Polskiej Grupy Bojowej[6]. 20 sierpnia 2008 r. w trakcie przejazdu z bazy Szarana do Ghazni polski pojazd wojskowy wpadł na minę. W wyniku wybuchu zginęło 3 żołnierzy a 1 został raniony. 30 października 2008 r. Polska przejęła odpowiedzialność za prowincję. 10 sierpnia 2009 w miejscowości Usmankhel w dystrykcie Ajristan polsko-afgański patrol został zaatakowany przez talibów, w wyniku czego 1 Polak zginął a 4 zostało rannych.

Information icon.svg Osobny artykuł: PKW Afganistan.
Information icon.svg Osobny artykuł: Polskie Siły Zadaniowe.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]