Godła republik związkowych ZSRR

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Po utworzeniu poszczególnych republik wchodzących w skład Związku Socjalistycznych Republik Radzieckich całkowicie zrywano z dotychczasową symboliką heraldyczną zawartą w symbolach poszczególnych krajów i tworzono od podstaw nowe godła.

Opis ogólny[edytuj | edytuj kod]

Wszystkie godła republik związkowych nawiązywały do godła ZSRR i w związku z tym zawierały pewne typowe elementy. Poza godłami Gruzińskiej SRR i częściowo Armeńskiej SRR wszystkie godła były otoczone wieńcami z kłosów zbóż, czasem także gałązek bawełny (republiki środkowoazjatyckie), rzadziej liści drzew (Litewska SRR i Estońska SRR). U góry, u zbiegu obu wieńców znajdowała się radziecka czerwona, pięcioramienna gwiazda, oznaczająca zwycięstwo komunizmu we wszystkich pięciu częściach świata. Wieńce przepasane były szarfami z napisem "Proletariusze wszystkich krajów, łączcie się!" w języku właściwym dla danej republiki oraz języku rosyjskim. U dołu znajdował się skrót nazwy republiki. Centralnymi elementami godła były symbole ruchu robotniczego: złote sierp i młot. Każde godło zawierało też wizerunek złotego, wschodzącego słońca, oznaczającego nowy, początek, nową epokę w życiu kraju. Ponadto w niektórych godłach znajdowały się symbole nawiązujące do charakteru republiki: szczyty górskie (Armeńska SRR, Gruzińska SRR, Kirgiska SRR), fale morza (Łotewska SRR), lasy (Karelo-Fińska SRR) oraz szyb naftowy (Azerbejdżańska SRR i Turkmeńska SRR).

Zestawienie tych symboli powodowało, iż wszystkie godła republik radzieckich były do siebie podobne.

Godła republik związkowych[edytuj | edytuj kod]

Armeńska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Armenian SSR.svg więcej o godle
Azerbejdżańska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Azerbaijan SSR.svg więcej o godle
Białoruska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Byelorussian SSR (1981-1991).svg więcej o godle
Estońska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Estonian SSR.svg więcej o godle
Gruzińska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Georgian SSR.svg więcej o godle
Karelo-Fińska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Karelo-Finnish SSR.svg więcej o godle
Kazachska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of Kazakh SSR.svg więcej o godle
Kirgiska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Kirghiz SSR.svg więcej o godle
Litewska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of Lithuanian SSR.svg więcej o godle
Łotewska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Latvian SSR.svg więcej o godle
Mołdawska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Moldavian SSR.svg więcej o godle
Rosyjska Federacyjna Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Russian SFSR.svg więcej o godle
Tadżycka Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Tajik SSR.svg więcej o godle
Turkmeńska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Turkmen SSR.svg więcej o godle
Ukraińska Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Ukrainian SSR.svg więcej o godle
Uzbecka Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Uzbek SSR.svg więcej o godle

Godła republik autonomicznych[edytuj | edytuj kod]

Republiki autonomiczne wchodzące w skład republik związkowych ZSRR nie posiadały w zasadzie własnych godeł. Ich symbolami były godła odpowiednich republik związkowych uzupełnione o napis z nazwą republiki autonomicznej. Ponadto napis z wezwaniem do jedności proletariatu znajdował się w dwóch wersjach językowych: rosyjskiej i właściwej dla danej republiki autonomicznej.

Przykładowe godła republik autonomicznych[edytuj | edytuj kod]

Baszkirska Autonomiczna Socjalistyczna Republika Radziecka (w składzie Rosyjskiej FSRR) Coat of Arms of Bashkir ASSR.png więcej o godle
Buriacka Autonomiczna Socjalistyczna Republika Radziecka (w składzie Rosyjskiej FSRR) Coat of Arms of Buryat ASSR.png więcej o godle
Czuwaska Autonomiczna Socjalistyczna Republika Radziecka (w składzie Rosyjskiej FSRR) Coat of Arms of Chuvash ASSR.png więcej o godle
Jakucka Autonomiczna Socjalistyczna Republika Radziecka (w składzie Rosyjskiej FSRR) Coat of Arms of Yakut ASSR.png więcej o godle
Kałmucka Autonomiczna Socjalistyczna Republika Radziecka (w składzie Rosyjskiej FSRR) Coat of Arms of Kalmyk ASSR.png więcej o godle
Karelska Autonomiczna Socjalistyczna Republika Radziecka (w składzie Rosyjskiej FSRR) Coat of Arms of Karelian ASSR.png więcej o godle
Komijska Autonomiczna Socjalistyczna Republika Radziecka (w składzie Rosyjskiej FSRR) Coat of Arms of Komi ASSR.png więcej o godle
Maryjska Autonomiczna Socjalistyczna Republika Radziecka (w składzie Rosyjskiej FSRR) Coat of Arms of Mari ASSR.png więcej o godle
Północnoosetyjska Autonomiczna Socjalistyczna Republika Radziecka (w składzie Rosyjskiej FSRR) Coat of Arms of North-Ossetian ASSR.png więcej o godle
Tatarska Autonomiczna Socjalistyczna Republika Radziecka (w składzie Rosyjskiej FSRR) Coat of Arms of Tatarian ASSR.png więcej o godle
Udmurcka Autonomiczna Socjalistyczna Republika Radziecka (w składzie Rosyjskiej FSRR) Coat of Arms of Udmurtian ASSR.png więcej o godle
Niemiecka Nadwołżańska Autonomiczna Socjalistyczna Republika Radziecka (1924 - 1941) (w składzie Rosyjskiej FSRR) Coat of Arms of Volga German ASSR.png

Godła wczesnych republik ZSRR[edytuj | edytuj kod]

W początkowym okresie tworzenia symboli nowych komunistycznych państw radzieckie reguły heraldyczne, jakie przyjęto później nie były jeszcze stosowane, stąd godła niektórych pierwszych republik radzieckich nie przypominają typowych komunistycznych godeł, a nawet nawiązują do tradycyjnych herbów (np. kształt tarczy herbowej godła Republiki Dalekiego Wschodu). Z kolei godło Zakaukaskiej Federacyjnej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej zawierało jeszcze wiele elementów narodowych - gwiazda stanowiąca tarczę godła, jakkolwiek pięcioramienna, radziecka, graficznie, poprzez układ ornamentu, nawiązywała do siedmioramiennej gwiazdy z herbu Gruzji z lat 1918 - 1921; godło to zawierało też nawiązujący do islamskich tradycji niektórych części Republiki (zwłaszcza Azerbejdżanu) półksiężyc i gwiazdę (co to ewenementem w radzieckiej heraldyce, starannie usuwającej wszelkie religijne symbole) oraz wizerunek masywu Araratu - góry położonej na terenie dzisiejszej Turcji, tradycyjnie wiązanej jednak z Armenią i umieszczonej w herbie tego państwa z roku 1918.

Republika Dalekiego Wschodu Coa far east republic 1920.png
Abchaska Socjalistyczna Republika Radziecka Coat of arms of the Abkhazian SSR.png
Zakaukaska Federacyjna Socjalistyczna Republika Radziecka Emblem of the Transcaucasian SFSR (1930-1936).svg więcej o godle

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]