Lelkowe

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Jerzykowe)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Lelkowe
Caprimulgiformes[1]
Ridgway, 1881
Paszczak australijski (Podargus strigoides)
Paszczak australijski (Podargus strigoides)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada neognatyczne
Rząd lelkowe
Synonimy
Rodziny

zobacz opis w tekście

Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Lelkowe (Caprimulgiformes) – rząd ptaków z podgromady ptaków nowoczesnych Neornithes. Obejmuje gatunki prowadzące nocny tryb życia, spotykane zarówno w lasach jak i na otwartych przestrzeniach, często w górach. Zamieszkują cały świat poza daleką północą i południem oraz Nową Zelandią.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Ptaki te posiadają następujące cechy:

  • długość około 20-80 cm
  • słaby dziób i nogi
  • miękkie pióra w kolorze imitującym otoczenie
  • u samców często białe plamy na lotkach i sterówkach
  • w okresie godowym silny rozrost niektórych piór u samców
  • u niektórych silnie rozwinięty zmysł echolokacji
  • niektóre zapadają na okres zimowy w hibernację
  • żyją pojedynczo (wyjątek - tłuszczaki, rodzina obejmująca jeden gatunek, które tworzą kolonie)
  • gniazdo otwarte, jeśli nie na ziemi, to małe
  • składają 1 do 4 jaj w lęgu
  • pisklęta wykluwają się z otwartymi oczyma
  • odżywiają się owadami (poza tłuszczakami).

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Według najnowszych badań w skład Caprimulgiformes wchodzą też rodziny zaliczane wcześniej do rządu jerzykowych (Apodiformes)[2]. Do rzędu należą następujące rodziny[3]:

Nadrodzina: Trochiloidea Vigors, 1825

U Mielczarka i Cichockiego do rzędu lelkowych zaliczano również sowniki (Aegothelidae)[4], które u Gilla i Wrighta klasyfikowane są na podstawie badań molekularnych[5] w rzędzie jerzykowych[6].

Przypisy

  1. Caprimulgiformes w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. E. C. Dickinson (Editor), J. V. Remsen Jr.: The Howard and Moore Complete Checklist of the Birds of the World. Cz. 1: Non-passerines. Eastbourne: Aves Press, 2013. ISBN 9780956861108. (ang.)
  3. Systematyka i nazwy polskie za: Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Rząd: Caprimulgiformes Ridgway, 1881 - lelkowe (wersja 2013-09-25). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2014-02-14].
  4. Paweł Mielczarek, Włodzimierz Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, 1999. ISSN 0550-0842. 
  5. G. F. Barrowclough, J. G. Groth, L. A. Mertz. The RAG-1 exon in the avian order Caprimulgiformes: Phylogeny, heterozygosity, and base composition. „Molecular Phylogenetics and Evolution”. 41 (1), s. 238-248, wrzesień 2006. Elsevier Inc.. doi:10.1016/j.ympev.2006.05.013. 
  6. Frank Gill, David Donsker: Order Apodiformes (ang.). IOC World Bird List: Version 4.2. [dostęp 2014-07-28].