Jiří Dienstbier (ur. 1969)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jiří Dienstbier
JIRI Dienstbier mladsi.jpeg
Jiří Dienstbier w 2010
Data i miejsce urodzenia 27 kwietnia 1969
Waszyngton
Senator Republiki Czeskiej
Przynależność polityczna Czeska Partia Socjaldemokratyczna
Okres urzędowania od 25 marca 2011

Jiří Dienstbier (ur. 27 maja 1969 w Waszyngtonie) – czeski adwokat i polityk, senator, wiceprzewodniczący Czeskiej Partii Socjaldemokratycznej. W październiku 2010 był wybrany radnym miasta Pragi, a w marcu 2011 zwyciężył w wyborach uzupełniających do senatu w okręgu kladeńskim (w ten sposób uzyskał mandat senatorski, który pozostawał nieobsadzony po śmierci jego ojca Jiřego Dienstbiera).

Jiří Dienstbier był oficjalnym kandydatem[1] na prezydenta Republiki Czeskiej w Bezpośrednich wyborach prezydenckich w Czechach w styczniu 2013 rok[2][3].

Studia, rodzina, praktyka adwokacka[edytuj | edytuj kod]

Polityka wcześnie wstąpiła do jego życia. Jego ojcem był działacz na rzecz praw obywatelskich, dysydent i polityk Jiří Dienstbier. Wychowywany był przez matkę, sygnatariuszkę Karty 77[4]Zuzanę Dienstbierovą.

Z powodu opozycyjnej działalności rodziców miał ograniczony dostęp do wykształcenia. Po odwilży w 1985 roku w końcu mógł uczyć się w technikum, w którym zdał maturę. Od 1988 roku studiował na Wydziale Mechanicznym Politechniki Czeskiej w Pradze.

Aksamitna Rewolucja i potrzeba budowania państwa prawa zainspirowała go do zmiany kierunku studiów. Został studentem prawa na Uniwersytecie Karola, który to kierunek ukończył w roku 1997. W 1998 zdał egzamin adwokacki. W praktyce adwokackiej specjalizował się w prawie cywilnym, administracyjnym oraz handlowym. Wykonywanie zawodu połączył z działalnością publiczną w samorządzie.

Ma partnerkę Jarkę, z którą ma syna Jiřego.

Polityka[edytuj | edytuj kod]

W czasie studiów angażował się w niezależnym ruchu studenckim. W 1989 był współzałożycielem opozycyjnego stowarzyszenia studenckiego STUHA. Stowarzyszenie miało znaczny wpływ na radykalizację czeskich studentów i rozwój ich zaangażowania publicznego. Miało również decydujący wpływ na legendarną demonstrację 17 listopada, która zapoczątkowała aksamitną rewolucję[5].

Poseł Zgromadzenia Federalnego Czechosłowackiej Republiki Socjalistycznej[edytuj | edytuj kod]

W wyborach w 1990 roku był wybrany do Zgromadzenia Federalnego z listy wyborczej Forum Obywatelskiego, gdzie był delegowany jako jeden z przywódców studenckich przez Czeskomorawski Parlament Studentów (w Zgromadzeniu Federalnym zasiadał w tej samej kadencji m.in. ze swoim ojcem). W 1991 po podziale Forum Obywatelskiego wstąpił do klubu Ruchu Obywatelskiego. W Zgromadzeniu Federalnym zasiadał do wyborów w roku 1992.

Zasiadał w komisji bezpieczeństwa, którą kierował jego bliski współpracownik z opozycji, Ladislav Lis. Pracował również w tzw. Komisji 17 listopada, w której byli aktywni zwłaszcza studenci i której celem była analiza działalności byłego aparatu represji.

Działalność samorządowa – radny[edytuj | edytuj kod]

W latach 1994–1998 i 2006–2010 był radnym dzielnicy Praga 2. Od 1997 roku jest członkiem Czeskiej Partii Socjaldemokratycznej.

W wyborach samorządowych w 2010 roku był liderem listy wyborczej Czeskiej Partii Socjaldemokratycznej do rady miasta Pragi oraz kandydatem na burmistrza. Po wyborach wystąpił przeciwko ponownemu zawiązaniu koalicji socjaldemokratów z Obywatelską Partią Demokratyczną, na którą padł cień podejrzenia o korupcję i liczne nadużycia.

Poseł Izby Poselskiej[edytuj | edytuj kod]

Przez dwa dni, od 25 do 26 marca 2011, wykonywał mandat posła Izby Poselskiej Parlamentu Republiki Czeskiej, zastępując Martina Pecinę, który zrezygnował z mandatu.

Senator[edytuj | edytuj kod]

W 2011 zwyciężył[6] w wyborach do senatu w okręgu kladeńskim, w których poparła go Partia Zielonych, a po pierwszej turze również Unia Chrześcijańsko-Demokratyczna – Czechosłowacka Partia Ludowa oraz Komunistyczna Partia Czech i Moraw. Jego kadencja kończy się 25 października 2014.

Od czerwca 2010 jest ministrem sprawiedliwości w opozycyjnym gabinecie cieni. Działa również w komisji konstytucyjnej senatu.

Jest członkiem rady nadzorczej Bohemians 1905[7].

Kandydatura w wyborach prezydenckich[edytuj | edytuj kod]

19 maja 2012 Jiří Dienstbier uzyskał oficjalne poparcie Czeskiej Partii Socjaldemokratycznej jako kandydat na prezydenta.

Przypisy

  1. Jiří Dienstbier kandidát na prezidenta (cz.). Česká strana sociálně demokratická. [dostęp 2012-09-29].
  2. Czeski prezydent podpisał ustawę o bezpośrednich wyborach prezydenta. Pierwsze wybory na początku 2013 r. (pol.). Gazeta Prawna, 2012-02-17. [dostęp 2012-09-29].
  3. Jan Filip: Wybory prezydenta w Republice Czeskiej (cz.). W: Informacja bibliograficzna nt. FILIP, Jan. Wybory prezydenta w Republice Czeskiej. In Prawo wyborcze na urząd prezydenta w państwach europejskich. 1. vyd. Warszawa : Woters Kluwer Polska OFICYNA, 2007. Seria akademicka, ISBN 978-83-7526-187-5, s. 214-222 [on-line]. Masarykova univerzita, Právnická fakulta. [dostęp 2012-10-13].
  4. Zuzana Dienstbierová (faksymile podpisu Karty 77) (cz.). 22 grudnia 1976. [dostęp 2012-10-13].
  5. Czesi świętowali 20. rocznicę aksamitnej rewolucji (pol.). Gazeta Wyborcza, 2009-11-18. [dostęp 2012-09-29].
  6. Výsledky hlasování Obvod: 30 – Kladno (cz.). W: Doplňovací volby do Senátu Parlamentu ČR konané dne 18.3.–19.3.2011 [on-line]. www.volby.cz. [dostęp 2012-10-13].
  7. Vedení klubu Bohemians 1905 (cz.). W: Oficiální stránky Bohemians 1905 [on-line]. www.bohemians.cz. [dostęp 2012-10-13].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jana Frolcova: Proměny role a mediálního obrazu Jiřího Dienstbiera ml.: Brno, Masarykova univerzita FSS, diplomní práce 2012
  • Marek Benda, M. Klima, P. Dobrovsky, Monika Pajerová., Šimon Pánek.: Studenti psali revoluci. Praha, Univerzum 1990. ISBN 80-85207-02-8.
  • Timothy Garton Ash: Wiosna obywateli: Rewolucja 1989: widziana w Warszawie, Budapeszcie, Berlinie i Pradze (wyd. pol. Polonia, 1990)
  • Vilém Prečan: Charta 77, 1977–1989. Scheinfeld, Praha, Bratislava 1990. ISBN 80-9004221x
  • Vladimír Hanzel: Zrychlený tep dějin. Praha, Galén 2006 ISBN 80-7262-426-1.
  • Słownik dysydentów. Czołowe postacie ruchów opozycyjnych w krajach komunistycznych w latach 1956–1989. Tom I, wyd. Ośrodek Karta, Warszawa 2007
  • Łukasz Kamiński, Petr Blažek, Grzegorz Majewski: Ponad granicami. Historia Solidarności Polsko-Czechosłowackiej, wyd. ATUT. Wrocław 2009
  • Robert Mikolas: Jiří Dienstbier – Žít naplno. Praha (Lidové noviny) 2012
  • Petr Blazek, Jaroslav Pazout, Nejcitlivější místo režimu, Výbor na obranu nespravedlivě stíhaných pohledem svých členů. 1. vyd. Praha: Pulchra, 2008. 144 s. ISBN 978-80-904015-2-5.
  • Jiří Gruntorád (eds.), Petr Uhl: Informace o Chartě 77 1978-1990. Brno Doplněk 1998. s. 175. ISBN 80-7239-006-6.
  • Milan Otahal: Opozice, moc, společnost 1969/1989. Praha, Ústav pro soudobé dějiny 1998. s. 92. ISBN 80-85800-12-8.
  • Gustáv Husák: Ztroskotanci a samozvanci. Praha, Rudé právo, 1977.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]