Praga

	Praga; Praha
Herb Pragi	Flaga Pragi
	; Widok na Małą Stranę, Most Karola i Stare Miasto
Państwo	Czechy
Kraj	miasto wydzielone
Burmistrz	Pavel Bém (ODS)
Powierzchnia	496 km²
Położenie	50° 5' 16 '' N; 14° 25' 16 '' E
Wysokość	185 – 399 m n.p.m.
Ludność (2008); • liczba ludności; • gęstość; • aglomeracja	; 1 226 697; 2408 os./km²; 1 964 750
Nr kierunkowy	2
Kod pocztowy	100 00 – 199 00
Tablice rejestracyjne	A
Podział miasta	22 dzielnice
Miasta partnerskie	Oficjalne; Bamberg; Barcelona; Berlin; Bilbao; Bruksela; Buenos Aires; Chicago; Frankfurt nad Menem; Hamburg; Jasło; Kioto; Moskwa; Nîmes; Norymberga; Paryż; Phoenix; Sankt Petersburg; Tajpej; Nieoficjalne; Birmingham; Bratysława; Budapeszt; Cali; Helsinki; Jerozolima; Kopenhaga; Lizbona; Rotterdam; Ryga; Wiedeń; Wilno;
	Położenie na mapie Czech ; Praga; Praha
	Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
	Praga; Praha w Wikicytatach
	Strona internetowa

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Ten artykuł dotyczy stolicy Czech. Zobacz też: inne znaczenia słowa Praga.

Współrzędne: 50°05'16″N 14°25'16″E / 50.08778, 14.42111

Rynek Starego Miasta z kościołem św. Mikołaja

Widok z Hradczan na Małą Stranę

Widok na praski zamek nocą

Muzeum Narodowe w Pradze na Placu Wacława

Widok na Stare Miasto z Klementinum

Praga (czes. i słow. Praha, niem. Prag, ang. Prague) – stolica i największe miasto Republiki Czeskiej. Znajduje się w centralnej części kraju, nad rzeką Wełtawą. Jest miastem wydzielonym na prawach kraju, będąc jednocześnie stolicą kraju środkowoczeskiego.

Praga jest ośrodkiem administracyjnym, przemysłowym, handlowo-usługowym, akademickim, turystycznym i kulturalnym o znaczeniu międzynarodowym. Jest siedzibą większości czeskich urzędów centralnych (w tym parlamentu, prezydenta i rządu), związków wyznaniowych działających na terenie Czech, a także licznych firm, stowarzyszeń, organizacji i uczelni wyższych. Stanowi najważniejszy w skali kraju węzeł drogowy i kolejowy, posiada również międzynarodowy port lotniczy i sieć metra.

Dzisiejsza Praga powstała w 1784 r. z połączenia pięciu wcześniej samodzielnych, lecz powiązanych ze sobą organizmów, których początki sięgają średniowiecza: Starego Miasta, Nowego Miasta, Josefova, Małej Strany i Hradczan – siedziby władców czeskich. Od 1992 r. zabytkowe centrum miasta znajduje się liście światowego dziedzictwa UNESCO. Ze względu na bogactwo atrakcji, należy do najchętniej odwiedzanych miast Europy.

Według danych z 2008 r., liczba ludności miasta wynosi 1 226 697 osób (1 miejsce w Czechach), natomiast powierzchnia – 496 km² (również 1 miejsce w Czechach). Praga oficjalnie podzielona jest na dziesięć obwodów, które z kolei dzielą się na dzielnice. Obszar metropolitalny Pragi liczy, według danych Eurostatu z 2004 r., 1 964 750 mieszkańców.

[edytuj] Historia

Pierwszymi mieszkańcami terenów nad Wełtawą, były osiedlające się tu od ok. 500 roku p.n.e., plemiona celtyckie. Zostały one stopniowo wyparte przez napływający pomiędzy IX a VI wiekiem p.n.e germański lud Markomanów. Pierwsze plemiona słowiańskie przybyły na te tereny ok. 500 roku. Walki o dominacje doprowadziły ok. 800 roku do władzy dynastię Przemyślidów, którzy założyli tu miasto. Wznieśli oni dwie warowne osady : Zamek Praski i Wyszehrad. Od 973 roku Praga była siedzibą pierwszego biskupstwa na tych terenach, podległego metropolii mogunckiej. Szczególny rozkwit miasto osiągnęło za rządów Karola IV. Założył on tu pierwszy w środkowej Europie uniwersytet – Carolinum. W roku 1344 praskie biskupstwo zostało podniesione w hierarchii kościelnej do rangi arcybiskupstwa. Od 1526 pozostawało pod rządami Habsburgów, jako jedna ze stolic ich monarchii. W 1419 roku miała tam miejsce słynna defenestracja katolików (wojny husyckie), zaś w 1618 roku podobne wydarzenie (wyrzucenie przez okno namiestników cesarza) stało się bezpośrednią przyczyną wojny trzydziestoletniej. W wyniku klęski czeskich protestantów pod Białą Górą w 1620 Praga jako stolica Królestwa Czeskiego traci swoje znaczenie i na długie lata pozostaje w cieniu Wiednia. W tym też okresie społeczność niemieckojęzyczna odgrywa w mieście (niem. Prag) rolę dominującą, zaczęło się to zmieniać dopiero w XIX wieku, podczas czeskiego odrodzenia narodowego.

W 1784 r. w jedno miasto połączno pięć wcześniej samodzielnych, lecz powiązanych ze sobą organizmów: Stare Miasto, Nowe Miasto, Josefov, Małą Stranę i Hradczany.

W 1848 roku powstanie (w czasie Wiosny Ludów). Pod koniec XIX wieku wybudowano wiele reprezentacyjnych budynków; powolne odzyskiwanie znaczącej pozycji w monarchii Habsburgów. W tym czasie miasto było już dwujęzyczne, a Czesi i Niemcy funkcjonowali praktycznie równolegle (podwójne – czeskie i niemieckie – były uczelnie, teatry itp.).

W 1918 stolica nowo utworzonej Czechosłowacji. W latach 1939-45 okupowana przez Niemcy, wyzwolona w 1945. W 1968 roku główna arena praskiej wiosny. W roku 1993 po odłączeniu się Słowacji, miasto zostało stolicą Republiki Czeskiej. Obecne motto Pragi to Praga Caput Rei Publicae (wcześniej: Praga caput regni).

[edytuj] Zabytki i atrakcje turystyczne

W 1992 r. zabytkowe centrum Pragi zostało zapisane na liście światowego dziedzictwa UNESCO. Praga jest uważana za jedno z najbardziej atrakcyjnych miast Europy, z tego względu corocznie odwiedzają ją liczne rzesze turystów. W mieście znajduje się ponad 20 muzeów i prawie 100 galerii. Niektórymi z atrakcji turystycznych są: