Nabój 9 × 19 mm Parabellum

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
9 × 19 mm Parabellum
9 19 parabellum FMJ.jpg
Naboje 9 mm Parabellum FMJ
Rodzaj pistoletowy
Kaliber 9 mm
Średnica
pocisku 9,03 mm
min. łuski 9,65 mm
max. łuski 9,93 mm
kryzy 9,96 mm
Długość
łuski 19,15 mm
pocisku 15,5 mm
naboju 29,7 mm
Masa
naboju 10,4-12,5 g
pocisku 6,8-8 g
materiału
miotającego
0,32-0,36 g
Inne
Prędkość
początkowa
356-420 m/s
Energia
początkowa
584 J
Ciśnienie
maksymalne
160-300 MPa

9 × 19 mm Parabellum (9 × 19 mm Luger, 9 × 19 mm NATO) − nabój pistoletowy kaliber 9 mm, o długości łuski 19,15 mm (9 × 19 mm). Jest to obecnie najpopularniejszy na świecie nabój pistoletowy, używany w większości typów pistoletów wojskowych i policyjnych oraz pistoletów maszynowych.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Opracowany przez Georga Lugera w 1902 do pistoletów P08 Parabellum (stąd nazywany też Luger). Początkowo z pociskiem walcowo-stożkowym, od 1915 z walcowo-owalnym. Aktualnie produkowany z różnymi rodzajami pocisków i używany w większości armii świata. Charakterystyki produkowanych nabojów tego typu znacznie się różnią, wspólne są jedynie ich wymiary (z wyjątkiem pocisków specjalnych).

Po II wojnie światowej nabój 9 × 19 mm Parabellum znalazł się na uzbrojeniu wielu państw europejskich. Po powstaniu NATO stał się przepisowym nabojem pistoletowym paktu. Nabój 9 × 19 mm NATO musi mieć następujące parametry:

  • masa pocisku 7,45 g
  • pocisk w płaszczu
  • prędkość początkowa 396 m/s
  • energia początkowa pocisku 584 J
  • średnią wartość ciśnienia maksymalnego 205 MPa
  • skupienie 76 mm na 50 m

Przed drugą wojną światową nabój 9 × 19 mm był przepisowym nabojem pistoletowym Wojska Polskiego, stosowany był w pistolecie Vis i pistolecie maszynowym Mors. Obecnie ponownie znalazł się na uzbrojeniu polskiej armii i jest używany równolegle z wycofywanym nabojem 9 × 18 mm Makarowa.

Od 2003 roku nabój 9 × 19 mm Parabellum w wersji 7N21 znajduje się na uzbrojeniu armii Federacji Rosyjskiej.

Wersje[edytuj | edytuj kod]

  • D - francuski, pocisk o masie 8 g i prędkości początkowej 396 m/s
  • M38 - włoski, pocisk o masie 8 g i prędkości początkowej 305 m/s
  • M39B - szwedzki, pocisk o masie 6,8 g i prędkości początkowej 420 m/s
  • belgijski, zwykły, pocisk o masie 8 g i prędkości początkowej 356 m/s
  • belgijski, smugacz, pocisk o masie 7,65 g i prędkości początkowej 350 m/s
  • Mk 2Z - brytyjski, zgodny z 9 × 19 mm NATO
  • 7N21 - rosyjski, masa pocisku 5,5 g
  • 7N31 - rosyjski specjalny z pociskiem przeciwpancernym do broni typu Pistolet GSz-18, PP-2000

Producenci[edytuj | edytuj kod]

  • S & B - Sellier & Bellot , Vlasim, Czechy
  • CBC - Companhia Brasileira de Cartuchos, Sâo Paulo, Brazylia
  • HP - Hirtenberger Patronen-, Zündhütchen-und Metallwarenfabrik A.-G, Hirtenberg, Austria
  • CCI - Omark Industries, CCI-Speer Sporting Equipment Division, Lewiston USA
  • PS - Pirotecnia Militar de Sewilla, Sewilla, Hiszpania
  • G.F.L. - Giulio Fiocchi S.p.a. Lecco, Włochy
  • 070 - FFV Vanäsverken, Karlsborg, Szwecja
  • SM - AB Svenska Metallverken, Sztokholm, Szwecja
  • PMC - Poongsan Metal Manufacturing Company Ltd, Poongsan, Korea
  • P.M.C. - Eldorado Cartridge Co., Boulder City, USA
  • SK - Považské Strojárne, Považská Bystrica, Słowacja
  • IK - Igman Zavod, Konjic, Jugosławia
  • 21 - Zakłady MESKO
  • BAS - Zakład w Barnauł, Rosja
  • LAPUA - Zakład w Lapua, Finlandia

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]