Narcyz żonkil

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Narcyz żonkil
Narcissus jonquilla 2.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Rząd skalnicowce
Rodzina skalnicowate
Rodzaj narcyz
Gatunek narcyz żonkil
Nazwa systematyczna
Narcissus jonquilla L.
Sp. Pl.: 290 (1753)
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
związanych z żonkilem
Morfologia
Żonkil po przekwitnięciu.

Narcyz żonkil, żonkil (Narcissus jonquilla L.) – gatunek roślin z rodziny amarylkowatych. Nazwa pochodzi od francuskiego słowa jonquille (żonkil, żółty narcyz), które to słowo wywodzi się z kolei od hiszpańskiego junquillo – zdrobnienia od junco (trzcina, sitowie). Na naturalnych stanowiskach rośnie dziko w Portugalii i Hiszpanii[2]. Od gatunku tego pochodzi wiele mieszańców, które ogrodnicy zaliczają do 7 grupy narcyzów (mieszańce jonquilla)[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

U typowej formy gatunku na jednym pędzie osadzonych jest 2-6 pachnących kwiatów, barwy żółtej i mają żółty przykoronek krótszy od płaskich listków okwiatu[3]. Mieszańce jonquila zachowują te cechy gatunku macierzystego[3]. Na pędzie znajduje się zwykle 2 lub więcej kwiatów, a wysokość całego pędu wraz z kwiatami wynosi do 38 cm[3].

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Ze względu na swoje duże, jaskrawe kwiaty i wczesną porę kwitnienia uprawiany jest w gruncie na rabatach i w trawnikach jako roślina ozdobna. Często wykorzystywany jest też na kwiat cięty, w wodzie długo zachowuje świeżość. W Polsce często uprawiany jest w ogrzewanych szklarniach i pędzony dla przyspieszania kwitnienia. Tak przyspieszone narcyzy sprzedaje się w doniczkach lub na kwiat cięty bardzo wczesną wiosną, a nawet w zimie.

Kultywary (niektóre)[edytuj | edytuj kod]

  • `Stratosphere` – ma na pędach po 3 kwiaty o złotożółtym przykoronku nieco ciemniejszym od listków okwiatu
  • `Trevithian` – ma na pędzie 1-3 kwiaty o różowożółtym kolorze
  • `Sweetness` – kwiaty złotożółte o bardzo wydłużonych listkach okwiatu

Uprawa[edytuj | edytuj kod]

Nie ma specjalnych wymagań co do gleby i można go uprawiać na każdej glebie ogrodowej, najlepiej jednak rośnie na glebie próchnicznej i stale wilgotnej. Oprócz nawożenia i odchwaszczania nie wymaga innych zabiegów pielęgnacyjnych. Wytwarza stale cebule przybyszowe, za pomocą których łatwo go rozmnażać. Wykopuje się je pod koniec czerwca lub z początkiem lipca, gdy pęd naziemny zaczyna już obumierać, przechowuje w chłodnym i ciemnym pomieszczeniu i sadzi we wrześniu. Po kilku latach uprawy wskutek wytwarzania cebulek przybyszowych roślina nadmiernie zagęści się i słabo kwitnie, należy wówczas(po przekwitnieniu rośliny) cebulki przerzedzić.

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2009-06-26].
  2. Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-01-25].
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 zbiorowe: A-Z encyklopedia. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 978-3-8331-1916-3.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Bolesław Chlebowski, Kazimierz Mynett: Kwiaciarstwo. Warszawa: PWRiL, 1983. ISBN 83-09-00544-X.
Zobacz hasło żonkil w Wikisłowniku