Nokturn w czerni i w złocie – spadająca raca

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Nokturn w czerni i w złocie – spadająca raca
Nokturn w czerni i w złocie – spadająca raca
Autor James McNeill Whistler
Rok wykonania ok. 1872-1877
Technika wykonania olej na płótnie
Rozmiar 60,3 x 46,6 cm
Muzeum Detroit Institute of Arts

Nokturn w czerni i w złocie – spadająca raca (ang. Nocturne in Black and Gold – The Falling Rocket to obraz amerykańskiego malarza Jamesa McNeilla Whistlera namalowany ok. 1872-1877, znajdujący się w zbiorach Detroit Institute of Arts.

Opis[edytuj | edytuj kod]

Obraz przedstawia pokaz fajerwerków na tle nocnego nieba nad mostem Battersea Bridge w Londynie. Złote rozpryski oznaczają eksplodujące na nocnym niebie fajerwerki. Sztuczne ognie rozświetlają niebo tworząc poświatę w pochmurnej atmosferze i pozostawiając kłęby dymu. Artystę bardziej interesowało ukazanie efektów atmosferycznych niż szczegółowe przedstawienie rzeczywistego wydarzenia[1]. Udało mu się namalować ciemność zachowując przy tym odpowiedni stopień kolorystyki oświetlenia. Na obrazie panuje poczucie przestrzennej niejasności umieszczonej na osnowie linii i form. Połączone tu zostały sprzeczne cechy energii i spokoju.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Obraz został po raz pierwszy wystawiony w 1878 w londyńskiej Grosvenor Gallery i spotkał się z kompletnym niezrozumieniem ze strony londyńskiej publiczności wychowanej na obrazach prerafaelitów. Znany krytyk sztuki John Ruskin skrytykował dzieło:

Niewykształcony koncept tego artysty... przybliżył aspekt zamierzonego oszustwa... widziałem już przedtem i słyszałem wiele o bezczelności Londyńczyka; ale nigdy nie myślałem, że usłyszę pyszałka proszącego o 200 gwinei, żeby chlusnąć kubeł farby w twarz publiczności.[2]

W odpowiedzi na te komentarze Whistler oskarżył Ruskina o zniesławienie. Wygrał proces, ale uzyskał tylko nieznaczne odszkodowanie. Koszty procesu doprowadziły go do bankructwa. W 1879 dom artysty został sprzedany a on sam wyjechał do Wenecji, żeby wykonać 12 akwafort na zlecenie Towarzystwa sztuk Pięknych. Do Londynu powrócił w 1880[3].

Sugerowano, iż John Ruskin cierpiał na arteropatię a spowodowane tym schorzeniem zaburzenia wzrokowe mogły stanowić przyczynę jego irytacji w przypadku tego konkretnego obrazu[4].

Przypisy

  1. Helen Gardner (i in.): Gardner's Art Through the Ages. Wadsworth Publishing, 2004, s. 1054. ISBN 0155050907. (ang.)
  2. Natasha Wallace w: JSSGallery.org: Nocturne in Black and Gold The Falling Rocket (ang.). [dostęp 2011-08-18].  Cytat: The ill-educated conceit of the artist... approached the aspect of willful imposture... I have seen, and heard, much of Cockney impudence before now; but never expected to hear a coxcomb ask two hundred guineas for flinging a pot of paint in the public's face.
  3. Nicolas Pioch (Webmuseum,Paris): Whistler, James Abbott McNeill (ang.). [dostęp 2011-08-18].
  4. P. A. Kempster i J. E. Alty: John Ruskin’s relapsing encephalopathy (ang.). [dostęp 2011-08-18]. DOI:10.1093/brain/awn019 PMID 18287121

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]