Omułek jadalny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Omułek jadalny
Mytilus edulis[1]
Linnaeus, 1758[2]
Omułek jadalny
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ mięczaki
Podtyp muszlowce
Gromada małże
Podgromada nitkoskrzelne
Rząd Mytiloida
Rodzina omułkowate
Rodzaj Mytilus
Gatunek omułek jadalny
Synonimy
  • Mytilus galloprovincialis Lamarck, 1819
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Wikisłownik Hasło omułek w Wikisłowniku

Omułek jadalny (Mytilus edulis) – gatunek kosmopolitycznego małża z rodziny omułkowatych (Mytilidae), szeroko rozprzestrzeniony w morzach półkuli północnej z wyjątkiem strefy arktycznej. W Bałtyku omułek jadalny jest jedynym przedstawicielem małży nitkoskrzelnych (Pteriomorphia). Występuje tam w postaci skarlałej. Nie jest zaliczany do fauny Polski[3].

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Dokładny zasięg występowania Mytilus edulis nie jest znany z powodu dużego podobieństwa do pokrewnych gatunków z rodzaju Mytilus. Występuje w dużych skupiskach złożonych z tysięcy osobników[4], w strefach przybrzeżnych o twardym, skalistym lub kamiennym dnie[5], zazwyczaj na głębokościach do 50 m[6].

Budowa ciała[edytuj | edytuj kod]

Rozmiary, kształt oraz ubarwienie omułka jadalnego są w dużym stopniu uzależnione od warunków zajmowanego siedliska[7]. Przeciętna długość tego małża mieści się w przedziale 30–50 mm[5] (w wodach Bałtyku 20–40 mm[6]), ale na głębszych wodach spotykane są muszle ok. 9 cm[5].

Muszla jest ciemna, z niemal bezzębnym zamkiem i długim elastycznym więzadłem. Jej przedni koniec jest lekko zaostrzony, mieści się na nim wierzchołek muszli.

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Młode osobniki pełzają za pomocą nogi. Osobniki dojrzałe prowadzą osiadły tryb życia przytwierdzone do podłoża włóknem bisiorowym. W wodach Bałtyku omułki żyją do 6 lat[6].

Znaczenie[edytuj | edytuj kod]

Mytilus edulis jest gatunkiem jadalnym, przez człowieka poławianym komercyjnie oraz hodowanym w celach konsumpcyjnych. Na ławicach omułków żerują flądry, dorsze, płaszczki, ryby jesiotrowate, kraby, drapieżne ślimaki i rozgwiazdy. Żywią się nimi również zimujące ptaki, m.in. kaczki i łyski, często pustoszące skupiska omułków na płyciznach[6]. Omułki mają ogromne znaczenie jako filtratorzy – przerabiają drobną zawiesinę morską na wysokowartościowy pokarm białkowy, wykorzystywany przez zwierzęta i człowieka. Poszczególne skupiska omułków filtrują setki metrów sześciennych wody dziennie.

Przypisy

  1. Mytilus edulis w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Linnaeus, C. (1758). Systema Naturae per regna tria naturæ, secundum classes, ordines, genera, species, cum characteribus, differentiis, synonymis, locis, Tomus I. Editio decima, reformata. Holmiæ: impensis direct. Laurentii Salvii. i–ii, 1–824 pp : s. 750.
  3. Gatunek nie został wymieniony w wykazie małży w: Fauna Polski - charakterystyka i wykaz gatunków. Bogdanowicz W., Chudzicka E., Pilipiuk I. i Skibińska E. (red.). T. III. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2008. ISBN 978-83-88147-09-8.
  4. Zoologia : bezkręgowce. T. 1. Red. nauk. Czesław Błaszak. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009, s. 542. ISBN 978-83-01-16108-8.
  5. 5,0 5,1 5,2 Species Fact Sheets Mytilus edulis (Linnaeus, 1758) (ang.). Food and Agriculture Organization of the United Nations. [dostęp 13 maja 2011].
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 Ludwik Żmudziński: Świat zwierzęcy Bałtyku : atlas makrofauny. Warszawa: Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, 1990. ISBN 83-02-02374-4.
  7. Zwierzęta : encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005, s. 527. ISBN 83-01-14344-4.