Pismo trawiaste

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Pismo trawiaste
Nazwa chińska
Hanyu pinyin cǎoshū
Wade-Giles ts’ao-shu
Zn. tradycyjne 草書
Zn. uproszczone 草书
Pismo trawiaste w "Traktacie o kaligrafii" Sun Guotinga

Pismo trawiaste (jap. 草書体 sōshotai?) - to kaligraficzna odmiana chińskiego pisma, powstała celem przyspieszenia i ułatwienia kreślenia znaków. Jej największym mankamentem jest nieczytelność, z którą borykają się nawet sami Chińczycy i Japończycy, bo styl ten przyjął się również w Japonii do kreślenia m.in. kanji.

Pismo trawiaste pojawiło się w Chinach za czasów Dynastii Han jako odmiana pisma kancelaryjnego. Kreślenie znaków przyspieszano dzięki łączeniu kresek, omijaniu fragmentów znaków lub ich zastępowaniu uproszczonymi formami (np. jedna kreska zamiast czterech kropek). W wielu dokumentach zachowanych na bambusowych deszczułkach i drewnianych płytach trawiaste i kancelaryjne formy znaków są przemieszane. Dzięki temu można śledzić ich ewolucję.

Wczesna forma pisma trawiastego jest nazywana zhāngcǎo (章草), dla odróżnienia od współczesnego pisma trawiastego (今草 jīncǎo), które ewoluowało w Chinach od czasów państwa Wei po dynastię Jin. Szalone pismo trawiaste (狂草, pinyin: kuángcǎo,jap.: kyōsō) - to forma najbardziej radykalna w upraszczaniu chińskich znaków na potrzeby szybkiego pisania, porównywalna w pewnym stopniu z europejską stenografią.

8 różnych form znaku 龍 (smok) w "Zbiorze znaków trawiastych" (《草字彙》) Shi Lianga (石梁) z czasów dynastii Qing. Autorami poszczególnych form są: 1 Sun Guoting; 2, 3 Huai Su; 4 Yan Zhenqing; 5 Zhao Mengfu; 6, 7 Zhu Zhisan; 8 nn.

Wyróżnia się również trawiaste pismo rozdzielne (chiń. upr.: 独草, chiń. trad.: 獨草, pinyin: dúcǎo, jap.: dokusō), w którym znaki - tak jak w innych rodzajach chińskiego pisma - kreśli się oddzielnie, oraz pismo łączone (chiń. upr.:连绵, chiń. trad.: 連綿, jap. 連綿体, pinyin liánmián, jap.: renmentai), w którym nawet kilka znaków naraz jest kreślone jedną kreską.

Współczesne uproszczone pismo chińskie wiele form znaków zawdzięcza właśnie pismu trawiastemu. Podobne źródło ma japońska hiragana, która wyewoluowała z pośredniej formy pisma zwanej w Japonii man'yōgana. Japończycy uważali pismo trawiaste za stosowne dla kobiet, a pismo kancelaryjne - dla mężczyzn.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Mieczysław Künstler, Pismo chińskie, PWN, Warszawa, 1970, s. 144-146