Poltergeist

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Poltergeist (z niem. "hałaśliwy duch", od poltern – łomotać, trzaskać i Geist – duch) – termin z zakresu tzw. zjawisk paranormalnych, zespół zjawisk polegających na rzekomym generowaniu różnego rodzaju dźwięków – od trzasków i gwizdów do szurania itp., najczęściej niewiadomego pochodzenia (bez możliwości wskazania źródła dźwięku) oraz innych efektów, wśród których można jakoby obserwować samoczynne przesuwanie się lub pojawianie przedmiotów, spadanie, podnoszenie się itp. Zjawiska te mogą występować oddzielnie lub łącznie.
Określa się je czasem dodatkowymi nazwami: aport, asport i innymi. Poltergeisty i ich zachowania można rzekomo zaobserwować między innymi w starych domach, na strychach i w piwnicach. Zamieszkiwać mają często szuflady i półki, a czasem dziury za regałami.

Stanowisko naukowe[edytuj | edytuj kod]

Środowiska naukowe odrzucają twierdzenia o realności zjawisk poltergeist. Należy zaliczać je do pseudonauki, ponieważ nie istnieją żadne naukowe dowody na istnienie tego typu zjawisk. Uważa się, że są one wynikiem halucynacji lub wyobraźni osób podatnych lub o specyficznej konstrukcji psychicznej.

Natomiast w parapsychologii nadano fachowy termin określający zjawisko pojawiania się duchów – RSPK (Recurrent Spontaneous Psychokinesispowracająca psychokineza spontaniczna)[1].

Stanowisko osób przekonanych o rzeczywistości zjawisk paranormalnych[edytuj | edytuj kod]

Zdaniem osób przekonanych o rzeczywistości tego zjawiska, poltergeist występuje jedynie w obecności jednej osoby, która jest świadkiem wyżej wymienionych incydentów. Osoba taka zazwyczaj jest dzieckiem, najczęściej dziewczynka w okresie dojrzewania (wiek ok. 10-17 lat), która w wyniku swego nastawienia emocjonalnego nieświadomie wpływa na otaczające ją środowisko. Zjawisko to podobno może trwać nawet kilka miesięcy. Takie osoby mają zdolności psychokinetyczne.

Ciekawostki[edytuj | edytuj kod]

Większą popularność zjawisku poltergeista przyniósł amerykański film z 1982 roku w reżyserii Tobe Hoopera, według scenariusza Stevena Spielberga pod tytułem Duch (tytuł oryginalny Poltergeist). Zjawisko to zostało wykorzystane w powieści Olgi Tokarczuk pt. E.E. oraz w brytyjskim filmie Uśpieni (The Quiet Ones) z 2014 roku.

Poltergeist jako mutant występuje w serii gier S.T.A.L.K.E.R. Można go także spotkać w Heroes of Might and Magic V: Dzikie Hordy jako jednostkę trzeciego poziomu w zamku Nekropolis oraz w grze F.E.A.R.: First Encounter Assault Recon jako widma atakujące głównego bohatera gry.

Wyrażenie pojawia się również w książkach o Harrym Potterze J.K. Rowling, których bohaterem jest m.in. poltergeist Irytek — ubrany w kolorowe szaty duszek uwielbiający chaos.

Poltergeist występuje też w anime np. Ghost Hunt czy Toaru Kagaku no Railgun.

Pojawia się na jednej z kart przygód w grze planszowej Magia i Miecz.

Przypisy

  1. Elmar R. Gruber – "Tajny świat parapsychologii", wyd. AMBER, 238 stron, ISBN 83-7245-271-7