Steven Spielberg

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Steven Spielberg
Prawdziwe nazwisko Steven Allan Spielberg
Data i miejsce urodzenia 18 grudnia 1946
Stany Zjednoczone Cincinnati
Aktywność 1968 – obecnie
Zawód reżyser
scenarzysta
producent
Nagrody
Oscar
Oscar za najlepszy film
1994:Lista Schindlera
Najlepsza reżyseria
1994:Lista Schindlera
1999:Szeregowiec Ryan
1987:Nagroda im. Irvinga G. Thalberga
Złoty Glob
Najlepsza reżyseria
1994:Lista Schindlera
1999:Szeregowiec Ryan
2008:Całokształt twórczości
BAFTA
Najlepszy film
1994:Lista Schindlera
Nagroda im. Davida Leana za reżyserię
1994:Lista Schindlera
Cezar
1995:Całokształt twórczości
Emmy
Najlepszy program animowany
1996:A Pinky & the Brain Christmas Special
Najlepszy miniserial
2002:Kompania braci
2003:Wybrańcy obcych
Nagroda na MFF w Cannes
Najlepszy scenariusz
1974:Sugarland Express
Nagroda na MFF w Wenecji
1993:Całokształt twórczości
Nagroda Festiwalu Przyszłości Kina
2001:A.I. Sztuczna inteligencja
Galeria zdjęć w Wikimedia Commons Galeria zdjęć w Wikimedia Commons
Strona domowa
Profil na IMDb
Profil na Filmweb.pl
Profil na Stopklatka.pl

Steven Spielberg (ur. 18 grudnia 1946 w Cincinnati, Ohio) – reżyser, scenarzysta i producent filmowy.

Od wczesnego dzieciństwa fascynowała go sztuka filmowa. Swój pierwszy pełnometrażowy filmFirelight – nakręcił w wieku 18 lat. W 1966 rozpoczął studia na wydziale anglistyki na Stanowym Uniwersytecie w Kalifornii w Long Beach. W wieku 21 lat nakręcił 24-minutowy film Amblin, który w 1969 roku zdobył nagrodę na festiwalu w Wenecji. Dzięki temu filmowi podpisał siedmioletni kontrakt ze studiem Universal, przerywając jednocześnie naukę w college'u.

Początkowo kręcił filmy telewizyjne i seriale, aby w 1971 nakręcić swój pierwszy znaczący duży film – Pojedynek na szosie. W 1974 roku do kin wszedł Sugarland Express, będący jego debiutem na dużym ekranie. Następnym filmem Spielberga były Szczęki, które kosztowały 10 milionów dolarów, a osiągnęły wpływy przekraczające 470 mln dolarów. W 1977 roku na ekrany wszedł pierwszy film science fiction w dorobku reżysera - Bliskie spotkania trzeciego stopnia. Zdobył on osiem nominacji i dwa Oscary.

W 1984 roku założył niezależną wytwórnię "Amblin Entertainment", a w 1994 roku wraz z Davidem Geffenem i Jeffreyem Katzenbergiem "DreamWorks" – firmę zajmującą się produkcją filmów i programów multimedialnych.

Został dwukrotnie nagrodzony Oscarem za reżyserię Listy Schindlera (1993) i Szeregowca Ryana (1998). W 1987 roku otrzymał nagrodę im. Irvinga G. Thalberga.

Często współpracuje z operatorem polskiego pochodzenia – Januszem Kamińskim. W 2007 roku amerykańska policja znalazła w zbiorach Spielberga skradziony w 1973 roku obraz popularnego współczesnego amerykańskiego malarza Normana Rockwella "Rosyjska klasa szkolna", wart dziś 700 tys. dolarów. Spielberg nabył go w 1991 roku.

Na wniosek polskich dzieci, Międzynarodowa Kapituła nadała mu godność Kawalera Orderu Uśmiechu. Odznaczenie odebrał w krakowskim studiu TVP.

7 maja 2008 Senat Uniwersytetu Jagiellońskiego przyznał mu tytuł doktora honoris causa[1].

Jego nazwisko pochodzi od nazwy miasta w Austrii, gdzie w XVII wieku mieszkali jego przodkowie – węgierscy Żydzi.

Ma trzy młodsze siostry – Annie, Sue i Nancy.

Jest żonaty z aktorką Kate Capshaw, ma z nią pięcioro dzieci (trzech synów i dwie córki).

Charakterystyka twórczości

Pierwszy film Spielberga, który trafił na duży ekran to Pojedynek na szosie (Duel), oparty na opowiadaniu Richarda Mathesona. To właśnie w tej produkcji ujawnił się jeden z najbardziej charakterystycznych elementów Spielbergowskiej poetyki, który w przyszłości miał ukształtować jego twórczość. Opowieść o komiwojażerze, którego prześladuje gigantyczna ciężarówka, składa się głównie z dynamicznych sekwencji pościgów. Ujęcia nakręcono tak, aby uniemożliwić widzom identyfikację kierowcy złowrogiego pojazdu. Zasadzie tej Spielberg pozostał wierny w Szczękach (Jaws), które zapewniły młodemu reżyserowi pozycje cudownego dziecka amerykańskiego kina. Przez większość filmu nie było dane widzom zobaczyć krwiożerczego rekina. Podobne chwyty narracyjne Spielberg wykorzystał w swoim prawdziwie autorskim filmie Bliskie spotkania trzeciego stopnia (Close Encounters of the Third Kind), zrealizowany na podstawie scenariusza reżysera. Spotkanie z Obcymi jest dla widzów równoznaczne z odpowiedzią na pytania, pojawiające się przez dwie godziny projekcji. Tajemnica i dążenie do jej poznania to kolejne kwintesencja kina Spielberga. Dzięki temu, mimo różnorodności jego filmów, można sprowadzić je do wspólnego mianownika. Już w pierwszych swoich filmach Steven powołuje do życia indywidualny świat dziecięcych doznań. W większości wywiadów Spielberg twierdzi, że jego filmy wynikają z tęsknoty za utraconym dzieciństwem. W filmie E.T. (E.T.: The Extra-Terrestrial) reżyser niemal całkowicie zrezygnował z dorosłych odtwórców pierwszoplanowych ról. "Bezdusznemu światu dorosłych Spielberg przeciwstawia środowisko dzieci, potrafiących dzięki swej wrażliwości nawiązać kontakt z kosmitą". Innym zabiegiem Stevena jest motyw tzw. równoległych rzeczywistości. Postacie Spielberga często wkraczają w inny świat. Reżyser wprowadza swoich bohaterów w rządzącą się swoimi prawami scenerię z baśni. Zabiegi takie można dostrzec również w filmach o poważnej tematyce. W Liście Schindlera (Schindler's List) lokomotywa, która majestatycznie wtacza się na rampę oświęcimskiego obozu, wydaje się pochodzić z innej rzeczywistości.

Ważną kwestią w jego twórczości jest fakt, iż od wielu lat współpracuje na planie filmowym z grupa tych samych współpracowników. Za przykład może posłużyć John Williams, który aż dwadzieścia trzy razy tworzył oprawę muzyczną do pełnometrażowych filmów Spielberga, kilkakrotnie też współpracował z nim przy innych projektach. Inna osobą jest Tom Hanks, aktor często występujący w jego fabułach i produkcjach. Krytycy i bardziej wybredni widzowie często zarzucają Spielbergowi tendencje melodramatyczne, banał, a nawet sentymentalizm. Widać to zwłaszcza w filmach takich jak Kolor purpury (The Color Purple), Lista Schindlera (Schindler's List) , czy Szeregowiec Ryan (Saving Private Ryan) gdzie Spielberg epatuje widza scenami dramatycznymi, dążąc do wywołania silnej reakcji emocjonalnej, nawet w imię porzucenia logiki i dobrego smaku. Słowo, dialog odgrywa u reżysera drugoplanową rolę. Rzadko utrwalają nam się wypowiedzi bohaterów. Najbardziej sugestywna w dziele jest warstwa obrazu. Wyróżnia się ona doskonałą pracą kamery i biegłością Spielberga we wszystkich kwestiach technicznych. "Stosowane efekty nigdy nie odbierają filmom Spielberga naturalności, świeżości. Przeciwnie, należą do repertuaru specyficznie kinowych środków wyrazu, pogłębiają ekspresję ekranowej opowieści i wzbogacają jej semantyczne przesłanie". Spielberg chętnie spogląda na ekranowy świat oczyma dziecka. Stałym elementem pojawiającym się w jego dziełach jest młodzież. Pokazując potworności walk na Pacyfiku, toczone w okresie drugiej wojny światowej, zdecydował się zaprezentować w filmie Imperium Słońca (Empire of the Sun) z perspektywy chłopca odseparowanego od rodziców na okupowanym przez Japończyków terytorium. Indiana Jones ma za współtowarzysza w drugiej części cyklu małego chłopca, a przy tym sam pozostaje dużym dzieckiem. W obu częściach Parku Jurajskiego pojawiają się dzieci. Przybysz z kosmosu E.T. również obserwuje amerykańskie przedmieścia z perspektywy dziecięcej. Dla młodych aktorów, odtwarzających główną rolę w produkcjach Spielberga było gwarancją na wielką karierę. Tak stało się w przypadku Drew Barrymore, która zagrała w E.T (E.T.: The Extra-Terrestrial), czy z Christianem Bale z Imperium Słońca (Empire of the Sun).

[edytuj] Filmografia

reżyser
scenarzysta
producent

Przypisy

[edytuj] Linki zewnętrzne


Utwórz książkę