Tygrys syberyjski

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Tygrys syberyjski
Panthera tigris altaica[1]
Temminck, 1844
Tygrys syberyjski w łódzkim ZOO
Tygrys syberyjski w łódzkim ZOO
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Infragromada łożyskowce
Rząd drapieżne
Rodzina kotowate
Rodzaj Panthera
Gatunek tygrys
Podgatunek tygrys syberyjski
Synonimy
  • Panthera tigris longipilis (Fitzinger, 1868)[1]
  • Panthera tigris amurensis Dode
  • Panthera tigris coreensis Brass
  • Panthera tigris mikadoi Satunin
  • Panthera tigris mandshurica Bajkov
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 EN pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Systematyka Systematyka w Wikispecies
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Tygrys syberyjski, tygrys amurski (Panthera tigris altaica) – drapieżny ssak z rodziny kotowatych, największy z podgatunków tygrysa[3]. Porównywalne rozmiary osiąga jedynie tygrys bengalski (P. t. tigris). Zbliżony wielkością tygrys kaspijski (P. t. virgata) uznawany jest już za gatunek wymarły. Tygrys syberyjski to podgatunek o niskim poziomie zmienności genetycznej[4][5].

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

100 lat temu występował na dużym obszarze od rzeki Huang He na południu do Kamczatki na północy i od Bajkału na zachodzie po Morze Japońskie na wschodzie.

Obecnie populacja – szacowana na maksymalnie 390 osobników, z których około 350 zamieszkuje Kraj Nadmorski i Kraj Chabarowski na wschodnich krańcach Rosji, reszta – występuje na granicy rosyjsko-chińskiej, w dolnym biegu Amuru. Osobniki z tej drugiej populacji coraz częściej wkraczają na tereny północnych Chin oraz Korei Północnej.

Zamieszkuje górskie, gęste lasy iglaste i mieszane w pobliżu rzek i potoków.

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Oko tygrysa syberyjskiego

Zimowa sierść jest żółtawa i długa (40 do 60 mm na grzbiecie i 70 do 105 mm na brzuchu[6]), a letnia – rudopomarańczowa, jaśniejsza niż u pozostałych tygrysów, z ciemnobrązowymi pręgami – pozostałe podgatunki mają pręgi raczej czarne niż brązowe. Dojrzały samiec osiąga długość ponad 300 cm (razem z ogonem) przy masie ciała dochodzącej do 300 kg. Samice są mniejsze – osiągają do 260 cm długości i ważą od 100–167 kg[7]. Największy dziko żyjący osobnik, jakiego odnotowano – zastrzelony w ZSRR w 1943 – ważył 306,5 kg[6], a największy żyjący w niewoli – 423 kg i mierzył 3,9 m całkowitej długości (razem z ogonem)[potrzebne źródło]. Długość górnych kłów sięga 75 mm, a czasem nawet 90 mm[6].

Ponieważ tygrys ten zamieszkuje tereny, gdzie narażony jest na temperatury poniżej -40 °C, dlatego jako jedyny tygrys posiada w pachwinach i na brzuchu ok. pięciocentymetrową warstwę tłuszczu.

Poluje na duże ssaki, głównie dziki i jelenie, atakuje również bydło domowe. Ciąża trwa trzy i pół miesiąca, rodzą się 2–3 młode. Żyje około 15 lat.

Na skutek działań wojennych na terenach zajmowanych przez tygrysa syberyjskiego, a także polowań – w tym dla sportu – jego populacja zmniejszyła się do około 20-30 osobników w latach 40. XX wieku[7]. W 1947 roku w ZSRR wydano całkowity zakaz polowań na tygrysy syberyjskie. W połowie lat 80. XX wieku szacowano, że populacja tygrysa syberyjskiego składa się z około 250 osobników. Jednak problemy związane z rozpadem ZSRR doprowadziły do zagrożenia populacji, głównie nielegalna wycinka lasów i kłusownictwo. W roku 1992 powstał The Siberian Tiger Project. W ramach projektu oprócz drobiazgowych badań nad zwyczajami tygrysów i relacjami tygrys-przyroda oraz tygrys-człowiek, które miały na celu ułatwić zachowanie gatunku, wprowadzono patrole zapobiegające kłusownictwu, oraz konsultacje z władzami na poziomie lokalnym (które mają na celu zapobieganie nadmiernej wycince lasów na terenach występowania tygrysów, oraz innym działaniom mogącym degradować środowisko naturalne tygrysa). Wprowadzono szereg działań w ramach planu ustabilizowania syberyjskiej populacji. Obecnie uznaje się, że podstawowy cel został osiągnięty, a liczba tygrysów syberyjskich zaczyna wzrastać[8]. Mimo tego wciąż gatunek ten znajduje się na granicy wymarcia.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Panthera tigris altaica w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Panthera tigris altaica. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
  3. Większe rozmiary uzyskują lygrysyhybrydy tygrysicy i lwa.
  4. M. A. Russello, E. Gladyshev, D. Miquelle, A. Caccone. Potential genetic consequences of a recent bottleneck in the Amur tiger of the Russian far east.. „Conservation Genetics”. 5 (5), s. 707-713, 2004. doi:10.1007/s10592-004-1860-2 (ang.). 
  5. S. J. Luo, J. H. Kim, W. E. Johnson, J. van der Valt i inni. Phylogeography and Genetic Ancestry of Tigers (Panthera tigris). „PLoS Biology”. 2, s. 2275-2293, 2004. PMID 15583716 (ang.). 
  6. 6,0 6,1 6,2 Vratislav Mazák. Panthera tigris. „Mammalian species”. 152, s. 1-8, 1981. The American Society of Mammalogists (ang.). 
  7. 7,0 7,1 Amur Tiger (ang.). Save The Tiger Fund. [dostęp 6 listopada 2010].
  8. Russian Plan to Save World's Largest Tiger Succeeds (ang.). Environment News Service. [dostęp 6 listopada 2010].