Wołodymyr Iwasiuk

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Wołodymyr Iwasiuk (ur. 4 marca 1949 w Kicmaniu, zm. 24 lub 27 kwietnia 1979 w Brzuchowicach) – ukraiński poeta, kompozytor i muzyk. Odznaczony pośmiertnie tytułem bohatera Ukrainy w 2009 roku. Jego największym przebojem muzycznym była piosenka "Czerwona Ruta" ("Червона Рута")[1] skomponowana w 1970 r.

Wołodymyr Iwasiuk urodził się w 4 marca 1949, w mieście Kicmań, w rodzinie nauczycieli. Będąc dzieckiem uczęszczał do miejscowej muzycznej szkoły dla dzieci. Później kontynuował naukę w średniej szkole w Kicmaniu. Od dziecka brał udział w licznych koncertach i przeglądach muzycznych. W 1964 założył swój własny zespół "Bukowynka", który zwyciężył na konkursie republikańskim. W 1966 rodzina Iwasiuków przeprowadziła się do Czerniowców, tam zostaje przyjęty do Instytutu Medycznego.

Był jednym z założycieli ukraińskiej muzyki pop, autor 107 pieśni, 53 utworów instrumentalnych oraz muzyki do kilku spektakli, z zawodu lekarz i skrzypek, grał na fortepianie, wiolonczeli i gitarze. Jego ciało znaleziono 18 maja 1979 powieszone w lesie. Według oficjalnej wersji popełnił samobójstwo, jednak społeczeństwo ma wątpliwości co do tej wersji.

Dokumenty archiwalne opisujące sprawę znajdują się w Moskwie i nie były udostępnione ani krewnym, ani pracownikom muzeum poświęconego kompozytorowi. Krewni Iwasiuka uważają, że został zabity. 26 stycznia 2009 roku Prokuratura Generalna Ukrainy wznowiła dawno zamkniętą już sprawę kryminalną dotyczącą śmierci kompozytora. Kompozytor został pochowany na cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie.

Sylwetkę kompozytora w polskiej literaturze przywołał Sławomir Gowin, autor spektaklu "Czerwona ruta", który wystawił w sierpniu 2010 roku Teatr im. Wandy Siemaszkowej w Rzeszowie. Przedstawienie w reżyserii Dariusza Brojka traktuje o sprawach polsko-ukraińskich poprzez piosenkę ukraińską, w tym także słynną "Czerwoną rutę" Iwasiuka. To pierwsze tak szerokie odwołanie do jego twórczości w Polsce. Wcześniej "Czerwoną rutę" wykonywał Janusz Gniatkowski i - w oryginale - zespół "No to co". Od lat 60. realizacja rzeszowska jest pierwszym powrotem do tamtych klimatów[2].

Przypisy

  1. Andrzej Kępiński: Ukraina - po obu stronach Dniestru. Poznań: Zysk i S-ka, grudzień 2013, s. 139, seria: Człowiek poznaje świat. ISBN 978-83-7785-346-7.
  2. 'Czerwona ruta...' - wakacyjna premiera na studni