Zandowie
| سلسله زندی Zandowie |
|||||
|
|||||
|
|||||
| Stolica | Sziraz | ||||
| Ustrój polityczny | Monarchia | ||||
.png)
Zandowie – dynastia panująca w Iranie w latach 1750-1794, założona przez Karim Chana.
Historia dynastii [edytuj]
Dynastia została założona przez Karim Chana, należącego do plemienia Zandów. W trakcie rządów Nadir Szacha był on jednym z jego generałów. Po śmierci Nadira w 1747 dynastia Aszfarydów stanęła na krawędzi wojny domowej. Karim Chan podporządkował sobie cały kraj z wyjątkiem Chorasanu, gdzie nadal panował Szahruch Szah, wnuk Nadira Szaha. Przywrócił tym samym spokój w kraju. W wyniku walk z Osmanami zdobył prowincję Basra[1].
Karim Chan wraz z Abu'l Fath Chanem i Alim Mardan Chanem uzgodnili podział kraju między siebie, sprawując faktyczną władzę w Iranie – formalnie władcą był małoletni Ismail III. Współpraca ta zakończyła się jednak w 1779, w chwili śmierci Karima Chana i po morderstwie Abu'l Fath Chana, którego zabił Ali Mardan Chan. W wyniku wewnętrznych waśni monarchowie w roku śmierci Karim Chana zmieniali się czterokrotnie[1].
Wewnętrzny zamęt przerwał w 1789 Lotf Ali Chan, jednak wdał się on w walki z Kadżarami. W 1794 Loft Ali został pojmany i brutalnie zamordowany w twierdzy w Bam. Wraz z jego śmiercią dynastia upadła. Nowym monarchą został Agha Mohammad Chan z dynastii Kadżarów, którzy Iranem rządzili do 1925[1].
Władcy [edytuj]
- Karim Chan (1750–1779)
- Abu'l Fath Chan (1779)
- Ali Murad Chan (1779)
- Mohammad Ali Chan (1779)
- Sadik Chan (1779–1782)
- Ali Murad Chan (1782–1785)
- Dżafar Chan (1785–1789)
- Lotf Ali Chan (1789–1794)
Przypisy
- ↑ 1,0 1,1 1,2 Zand Dynasty (ang.). www.iranchamber.com. [dostęp 2010-08-13].
