Adam Krechowiecki (pisarz)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Adam Krechowiecki
Adam Bukatko, Wratysław Daniłowicz, Marian Bukatko, Kazimierz Pręcki, A.K., K., Adam Sas
ilustracja
Data i miejsce urodzenia 6 stycznia 1850
Bieleżyńce
Data i miejsce śmierci 13 czerwca 1919
Lwów
Narodowość  Polska
Odznaczenia
Order Korony Żelaznej III klasy (Austro-Węgry)

Adam Krechowiecki herbu Sas (pseudonimy: Adam Bukatko, Wratysław Daniłowicz, Marian Bukatko, Kazimierz Pręcki, A.K., K., Adam Sas)[1]; ur. 6 stycznia 1850 w Bieleżyńcach na Wołyniu, zm. 13 czerwca 1919 we Lwowie) – polski pisarz, krytyk, dramaturg, redaktor, członek Towarzystwa Historycznego we Lwowie[2].

Komitet ściślejszy budowy kolumny Mickiewicza we Lwowie

Pochodził z rodziny ziemiańskiej Krechowieckich h. Sas z Wołynia, był synem Jana (1805-1885) i Seweryny z Radwan Przygodzkich, młodszym bratem Antoniego Krechowieckiego, ps. Dr A. Sas (1838-1898)[3] po powstaniu styczniowym osiadłej we Lwowie. Studiował prawo na uniwersytetach w Kijowie i Lwowie. Pracował w Namiestnictwie galicyjskim, w latach 1883-1918 był redaktorem naczelnym "Gazety Lwowskiej", wydawał też "Przewodnik Naukowy i Literacki" (miesięczny dodatek do "Gazety Lwowskiej") zajmujący się problematyką naukową, historyczną i literacką. Do jego współpracowników należeli m.in.: Michał Bobrzyński, Ludwik Kubala, Karol Estreicher, Piotr Chmielowski i Józef Kallenbach. Od 1901 był prezesem Towarzystwa Dziennikarzy Polskich we Lwowie. Był nadzwyczaj aktywny na niwie kultury. Przyjaźnił się z Henrykiem Sienkiewiczem. Znany z konserwatywnych poglądów. Pełnił funkcję radcy dworu przy C. K. Namiestnictwie[4][5]. Otrzymał tytuł c. i k. szambelana[4].

Pisał powieści historyczne i współczesne. Był także twórcą rozpraw naukowych o Kraszewskim, Mickiewiczu i Norwidzie. Był inicjatorem budowy we Lwowie pomnika Adama Mickiewicza. Był również tłumaczem poetów niemieckich.

W 1898 został odznaczony Orderem Korony Żelaznej III klasy[6][4][5], który na początku 1919 przekazał na rzecz Skarbu Państwa II Rzeczypospolitej[7]. Przed 1914 otrzymał także austriacki Medal Jubileuszowy Pamiątkowy dla Cywilnych Funkcjonariuszy oraz Krzyż Jubileuszowy[5].

Został pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie[8].

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

  • Amen[9]
  • Fiat Lux! Obraz historyczny z czasów Jadwigi i Jagiełły
  • Jeden dzień[10]
  • Jestem
  • Kres
  • Krew królewska
  • My: Dramat współczesny w trzech aktach
  • Najmłodsi[11][12]
  • O Cyprianie Norwidzie
  • Rdza[13][14]
  • Starosta Zygwulski[15][16]
  • Syn królewski
  • Szary wilk
  • Veto![17][18][19][20]
  • Zygmunt Kaczkowski i jego czasy
  • Cykl (Ostatni dynasta, Piast, Sława, Mrok)

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Identyfikacja pseudonimu na podstawie: Edmund Jankowski "Słownik pseudonimów Pisarzy Polskich XV w. - 1970", Zakład Narodowy im Ossolińskich, Wrocław-Warszawa-Kraków, 1994, tom III (R-Ż, pseudonimy), str. 146, oraz tamże, tom IV (Nazwiska), str. 344. Szerszy biogram Adama Krechowieckiego w: "Polski Słownik Biograficzny", Polska Akademia Nauk - Instytut Historii, Wrocław-Warszawa-Kraków, 1970, tom XV (Kozłowska Zofia-Kubacki Stanisław), str. 260-262 (biogram Adama Krechowieckiego).
  2. Teofil Emil Modelski, Towarzystwo Historyczne 1914-1924, w: Kwartalnik Historyczny, rocznik LI, zeszyt 1-2, Lwów 1937, s. 66.
  3. "Polski Słownik Biograficzny", Polska Akademia Nauk - Instytut Historii, Wrocław-Warszawa-Kraków, 1970, tom XV (Kozłowska Zofia-Kubacki Stanisław), str. 260-262 (biogram Adama Krechowieckiego); tamże, str. 263-264 (biogram jego ojca Jana); tamże, str. 262-263 (biogram jego brata ks. Antoniego).
  4. a b c Szematyzm Królestwa Galicyi i Lodomeryi z Wielkim Księstwem Krakowskiem na rok 1911. Lwów: Prezydyum C.K. Namiestnictwa, 1911, s. 1.
  5. a b c Szematyzm Królestwa Galicyi i Lodomeryi z Wielkim Księstwem Krakowskiem na rok 1914. Lwów: 1914, s. 1.
  6. Odznaczenia jubileuszowe. „Nowa Reforma”, s. 5, Nr 277 z 3 grudnia 1898. 
  7. Order Leopolda w 1919 został przekazany przez Eugeniusza Grandowskiego na rzecz Skarbu Polskiego, zob. Dary na Skarb polski. „Gazeta Lwowska”, s. 5, Nr 70 z 25 marca 1919. 
  8. Stanisław Nicieja: Cmentarz Łyczakowski we Lwowie w latach 1786–1986. Wrocław: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, 1988, s. 343. ISBN 83-04-02817-4.
  9. Adam Krechowiecki, Amen : powieść współczesna, wyd. 1911, polona.pl [dostęp 2018-04-17].
  10. Adam Krechowiecki, "Jeden dzień" : trzy odsłony, wyd. 1904, polona.pl [dostęp 2018-04-17].
  11. Adam Krechowiecki, Najmłodsi : powieść. T. 1, wyd. 1893, polona.pl [dostęp 2018-04-17].
  12. Adam Krechowiecki, Najmłodsi : powieść. T. 2, wyd. 1893, polona.pl [dostęp 2018-04-17].
  13. Adam Krechowiecki, Rdza : powieść. T. 1, wyd. 1898, polona.pl [dostęp 2018-04-17].
  14. Adam Krechowiecki, Rdza : powieść. T. 2, wyd. 1898, polona.pl [dostęp 2018-04-17].
  15. Adam Krechowiecki, Starosta Zygwulski : powieść historyczna. T. 1, wyd. 1887, polona.pl [dostęp 2018-04-17].
  16. Adam Krechowiecki, Starosta Zygwulski : powieść historyczna. T. 2, wyd. 1887, polona.pl [dostęp 2018-04-17].
  17. Adam Krechowiecki, Veto! : powieść. T. 1, wyd. 1893, polona.pl [dostęp 2018-04-17].
  18. Adam Krechowiecki, Veto! : powieść. T. 2, wyd. 1893, polona.pl [dostęp 2018-04-17].
  19. Adam Krechowiecki, Veto! : powieść. T. 3, wyd. 1893, polona.pl [dostęp 2018-04-17].
  20. Adam Krechowiecki, Veto! : powieść. T. 4, wyd. 1893, polona.pl [dostęp 2018-04-17].


Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]