Aleksandryt

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Aleksandryt
Alexandrite 26.75cts.jpg Chrysoberyl cut.jpg
struktura aleksandrytu
struktura aleksandrytu
Właściwości chemiczne i fizyczne
Skład chemiczny Al2BeO4
Twardość w skali Mohsa 8,5
Przełam muszlowy
Łupliwość wyraźna
Gęstość minerału 3,64-3,77 g/cm³
Właściwości optyczne
Barwa zielony, niebieskozielony, fioletowy, czerwony, purpurowy
Rysa biała
Połysk szklisty
Wikimedia Commons

Aleksandrytminerał, kamień szlachetny, rzadka, przezroczysta odmiana chryzoberylu[1]. W zależności od oświetlenia zmienia barwę: w świetle dziennym jest zielony, w sztucznym oświetleniu – czerwony (zjawisko fluorescencji spowodowane obecnością metali chromu[1] i żelaza w kryształach aleksandrytu). Nazwany na cześć cara Aleksandra II w 1842. Został odkryty przypadkowo, w dolinie rzeki Tokowaja, w pobliżu Jekaterynburga na Uralu, podczas poszukiwania szmaragdów.

Występowanie[edytuj | edytuj kod]

Występuje w skałach metamorficznych i pegmatytach. Może występować w złożach okruchowych. Najcenniejsze aleksandryty pochodzą ze złóż:

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

  • kamień jubilerski (łatwo pęka podczas cięcia i polerowania)
  • kamień kolekcjonerski

Dzięki zastosowaniu nowoczesnych technologii udało się wyprodukować syntetyczny aleksandryt, który jest wykorzystywany:

W przestrzeni kosmicznej nie ma ochrony przed szkodliwym promieniowaniem ultrafioletowym i innymi promieniowaniami kosmicznymi. Aleksandryt ma zdolności do odfiltrowywania różnych części widma światła. To właśnie ta właściwość wywołuje zmiany jego barwy.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Podręczny słownik chemiczny. Romuald Hassa, Janusz Mrzigod, Janusz Nowakowski (redaktorzy). Wyd. I. Katowice: Videograf II, 2004, s. 21. ISBN 8371832400.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Kazimierz Maślankiewicz: Kamienie szlachetne. Wyd. 3 popr. i uzup.. Warszawa: Wydawnictwo Geologiczne, 1982.
  • Michał Sachanbiński: Vademecum zbieracza kamieni szlachetnych i ozdobnych. Warszawa: Wydawnictwo Geologiczne, 1984. ISBN 83-220-0199-1.