Bolszewicka Organizacja Wojskowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Przedstawiciele BOW przy KC SDPRR(b).

Bolszewicka Organizacja Wojskowa (ros. Военные организации большевиков, Военка; w skrócie: Wojenka) – zbrojne ramię Socjaldemokratycznej Partii Robotniczej Rosji (bolszewików)[1], mające na celu sianie propagandy rewolucyjnej wśród żołnierzy carskich. Pierwsze organizacje powstały w latach 1905-1907 (po rewolucji 1905 roku), później kilka z nich powstało jeszcze po rozpoczęciu I wojny światowej[2]. Największą aktywność organizacje te prowadziły po rewolucji lutowej a także brały udział w przygotowywaniu rewolucji październikowej[3]. Po rozwiązaniu armii carskiej, BOW-y także zostały zniesione na rzecz nowo formującej się Armii Czerwonej.

BOW-y istniały na wszystkich frontach rewolucji. Największe z nich umiejscowione były w Piotrogrodzie, Moskwie, Kronsztadzie, Helsingfors, Saratowie oraz Krasnojarsku. Aktywnie brały udział w propagowaniu programu agrarnego tworzonego przez bolszewików, uczestniczyły w pracach nad organizacją komisji żołnierskich oraz wysyłały agitatorów do wsi. Wspierały również komitety rewolucyjne oraz komitety wojskowo-rewolucyjne. W przededniu rewolucji październikowej liczba członków BOW wynosiła ok. 50 000.

W tworzeniu BOW-ów brali udział m.in.: Władimir Antonow-Owsiejenko, Klimient Woroszyłow, Pawieł Dybienko, Siergiej Kirow, Nikołaj Krylenko, Aleksandr Miasnikian, Michaił Frunze oraz Jemieljan Jarosławski.

Bolszewickie Organizacje Wojskowe tworzyły własne pisma takie jak: "Sołdatskaja prawda" (wydawana w Piotrogrodzie), "Raboczij i sołdat" (później przemianowane na "Sołdat") czy "Dieriewienskaja biednota". Inne pisma wydawane przez BOW-y to: "Wołna" (Helsingfors), "Zwiezda" (Mińsk) lub "Znamia bor´by" (Wyborg).

W listopadzie 1917 Biuro BOW przy SDPRR(b) wydało rozporządzenie, w którym przedstawiono plany budowy nowej armii. 26 grudnia 1917 rozpoczęło się Walne Zgromadzenie KC SDPRR(b), które zatwierdziło utworzenie armii ochotniczej złożonej z minimum 300 000 żołnierzy.

Wartość BOW-ów spadła z powodu demobilizacji armii carskiej oraz po sformowaniu Armii Czerwonej. VII Zjazd RKP(b) zadecydował o zlikwidowaniu wszystkich Bolszewickich Organizacji Wojskowych[4].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]