Przejdź do zawartości

Czytnik książek elektronicznych

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
E-czytniki
iRex iLiad na stosie książek (porównanie rozmiarów)
Porównanie wielkości książki, e-czytnika i karty magnetycznej
Cybook Opus na łonie natury

Czytnik książek elektronicznych (także: czytnik e-książek, czytnik e-booków, e-czytnik; ang. e-book reader) – urządzenie (lub oprogramowanie) przeznaczone do wyświetlania i dogodnego czytania tekstów zapisanych w formie cyfrowej, np. e-booków, e-gazet itp.

Urządzenia cyfrowe tego typu są wyposażone w wyświetlacz, zrealizowany najczęściej w technologii papieru elektronicznego, oraz pamięć wewnętrzną. Program przeznaczony do czytania książek elektronicznych korzysta z wyświetlacza i pamięci urządzenia, na którym jest zainstalowany.

E-czytnik umożliwia nie tylko czytanie e-booków czy e-gazet, ale wszelkiego rodzaju plików tekstowych (i często graficznych) w przynajmniej jednym (najczęściej wielu) z formatów, takich jak: TXT, EPUB, Mobipocket (PRC/MOBI/AZW/AZW3), FB2, HTML, PDF, RTF, DOC, PDB, DjVu, JPG i innych.

Ponadto czytnik zwykle umożliwia odsłuchiwanie e-książek, poprzez odtwarzanie audiobooków, lub też coraz częściej za pomocą funkcji Text-To-Speech.

Dane mogą być przesyłane poprzez łącze USB, WiFi czy 3G oraz przechowywane w pamięci wewnętrznej urządzenia, na karcie pamięci oraz w tzw. chmurze.

Czytnik powinien posiadać również zdolność wyświetlania książek elektronicznych zabezpieczonych za pomocą DRM, ze względu na obecną powszechność ich stosowania, pomimo słabej skuteczności tej metody[1].

Czytniki z ekranem w technologii e-papier

[edytuj | edytuj kod]

Ponieważ papier elektroniczny (ekran pasywny – nie świecący, a odbijający światło), nie powoduje zmęczenia oczu, gwarantuje najlepszy komfort czytania, porównywalny z książką papierową[2]. Istotną jego cechą jest bardzo niski pobór prądu, dzięki któremu na jednym ładowaniu, urządzenie umożliwia czytanie w okresie do kilku tygodni. Wadą tej technologii jest brak kolorów (tylko stopnie szarości) w podstawowej jej wersji oraz wolne odświeżanie, powodujące niemożność płynnego przewijania zawartości ekranu. Ekran z e-papieru jest doskonale czytelny w pełnym słońcu, przy którym ekran LCD jest zupełnie nieczytelny.

W 2010 roku przedsiębiorstwo Hanvon zaprezentowało wczesny model czytnika e-booków z kolorowym wyświetlaczem e-papierowym E-Ink[3][4].

Bardziej znane modele:

  • Kindle Paperwhite – od 2018 w wersji czwartej
  • Amazon Kindle – wprowadzony w 2007 roku[5] przez firmę Amazon.com
  • Hanlin – chińskiej firmy Jinke Electronics – znany też jako BeBook[6] czy lBook
  • inkBOOK – europejska marka czytników opartych na technologii e-ink, produkowanych przez firmę Arta Tech
  • iRex iLiad – wprowadzony w 2006 roku[7] przez nieistniejącą już holenderską firmę iRex Technologies
  • iRiver Story – czytnik producenta znanego z odtwarzaczy MP3
  • Kobo Reader – kanadyjskiej sieci Kobo Inc.[8]
  • Netronix – tajwańskiej firmy o tej samej nazwie[9], którego klonami są: eClicto polskiej firmy Kolporter, Cybook Bookeen[10] czy COOL-ER
  • Nook – firmy Barnes & Noble[11]
  • OAXIS – z Azji, którego modele pojawiają się pod różnymi nazwami np.: PICO Life, Prestigio Libretto, Vedia, Intreeo, Icarus
  • Onyx Boox – chińskiego producenta Onyx International Inc., wprowadzony i adaptowany do polskich warunków przez firmę Arta Tech[12]
  • Oyo Reader – niemieckiej firmy Thalia[13] – jego polska wersja w EMPiK-u[14]
  • PocketBook – produkcji szwajcarskiej[15]
  • Sony Reader – firmy Sony, która w 2004 roku wypuściła pierwszy w świecie[16] czytnik z ekranem E-Ink: LIBRIé
  • Fujitsu FLEPia[17], który ukazał się w 2009 roku, zasługuje na osobną uwagę, gdyż posiada kolorowy ekran e-papier, jednak fakt, że sam producent nie nazywa go[18] czytnikiem e-booków oraz cena, nie pozwalają zaliczyć go do klasycznych czytników.

Na rynek zostały wprowadzone również urządzenia łączące funkcjonalność i stylistykę smartfona (obsługa telefonii komórkowej, system Android, charakterystyczny format urządzenia) z możliwościami czytnika e-booków, poprzez wykorzystanie ekranu opartego na technologii E-Ink; do takich urządzeń należą niektóre modele smartfonów Hisense oraz smartfony Bigme Hibreak[19][20][21]. Podobne urządzenie, Onyx Boox Palma, nie oferuje łączności komórkowej[22][23].

Czytniki z ekranem w innych technologiach

[edytuj | edytuj kod]

Z uwagi na, w przeważającej części, ekrany aktywne (świecące), urządzenia te mniej się nadają do długotrwałego czytania. Charakteryzuje je stosunkowo krótki czas pracy, rzędu kilku godzin. Często o ich przynależności do czytników decydują względy marketingowe, gdyż są to po prostu mobilne urządzenia multimedialne, którym producent przypisał główną rolę jako czytników[24].

Na osobną uwagę zasługują tablety i smartfony, zaopatrzone głównie w systemy operacyjne typu Android czy iOS, które dysponują bogatym oprogramowaniem przeznaczonym do czytania książek elektronicznych.

Przykładowe modele z tej kategorii

  • jetBook[25] firmy Ectaco – urządzenie wyróżniające się pasywnym (nie świecącym) wyświetlaczem, jednak wymagającym ciągłego poboru prądu dla podtrzymania obrazu.
  • ASUS Eee Note EA800 – z dotykowym (rysik) ekranem pasywnym, również wymagający prądu do podtrzymania obrazu.
  • Notion Ink Adam – tablet posiadający oprócz zwykłej z LCD, wersję z ekranem Pixel Qi
  • Lark FreeBook[26] – ekonomiczny czytnik z ekranem LCD
  • Vedia K4 eReader – z ekranem LCD
  • Nook color – z 2010 roku z systemem Android
  • Creative ZiiO – urządzenie multimedialne, nazywane przez producenta też jako e-book reader
  • Cruz Reader – tablet z systemem Android
  • enTourage eDGe – unikatowe urządzenie, które pojawiło się w 2010 roku, wyposażone w dwa dotykowe ekrany (E-Ink i LCD)[27]

Programy w roli czytników książek elektronicznych

[edytuj | edytuj kod]

Programy tego typu wyróżniają się spośród innych aplikacji do czytania e-książek wielością obsługiwanych formatów oraz dostępnością wersji pracujących w różnych systemach operacyjnych.

  • Adobe Reader – choć w podstawowej wersji czyta tylko format PDF, jest dostępny bezpłatnie na systemy: Microsoft Windows, Mac OS, Linux, Solaris, Unix, Android – w swej mobilnej wersji jest obecny w czytnikach ze względu na wyświetlanie książek elektronicznych zabezpieczonych DRM w formatach PDF i EPUB
  • Kindle for PC[28] – oprogramowanie firmy Amazon umożliwiające czytanie e-booków na komputerach. Może synchronizować się z e-czytnikami tej firmy.
  • AlReader[29] – darmowy program, który czyta wiele formatów książek elektronicznych, pracuje w systemach: Android, Pocket PC, Windows Mobile, MS Smartphone, Microsoft Windows
  • Cool Reader[30] – darmowy program czytający wiele formatów, pracujący w systemach: Microsoft Windows, Linux, Android, wbudowany w niektórych czytnikach z e-papierem (np. Hanlin)
  • FBReader[31] – również darmowy, czytający wiele formatów, posiadający wersje na systemy: Linux, Microsoft Windows, FreeBSD, Android, wbudowany w różnych czytnikach (np. Onyx Boox). Społeczność internetowa stworzyła jego adaptacje na różne urządzenia, które go oryginalnie nie posiadają (iRex iLiad, Kindle)

Zobacz też

[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

[edytuj | edytuj kod]
  1. DRM – przegląd
  2. Książka czy e-book?
  3. Brian Mitchell: Hanvon Color E-Ink eBook Reader. Ecoustics, 2010-11-12. [dostęp 2025-10-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-10-17)]. (ang.).
  4. Karel Javůrek: První elektronická čtečka knih s barevným a dotykovým displejem. Živě.cz, 2010-11-09. [dostęp 2025-10-17]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-10-17)]. (cz.).
  5. Czytniki, Nowy KINDLE PAPERWHITE 4 [online] [dostęp 2019-02-13] [zarchiwizowane z adresu 2019-02-14] (pol.).
  6. BeBook One eReader. [dostęp 2012-03-08]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-03-08)].
  7. Nowoczesne czytanie książki. [dostęp 2009-02-06]. [zarchiwizowane z tego adresu (2008-01-13)].
  8. kobo READ FREELY
  9. All the Joys of Reading in Your Hand. [dostęp 2011-10-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-11-02)].
  10. Bookeen. [dostęp 2011-10-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-11-06)].
  11. Barnes&Noble
  12. arta tech
  13. Thalia.de
  14. Czytnik Oyo
  15. PocketBook
  16. LIBRIé: pierwsza e-książka Sony i Philipsa
  17. Fujitsu Frontech. [dostęp 2011-10-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-10-31)].
  18. Pierwszy kolorowy czytnik ebooków Fujitsu FLEPia
  19. Daniel Sims: Hisense A9 e-ink smartphone returns with expanded storage and memory. TechSpot, 2025-01-21. [dostęp 2025-10-11]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-10-11)]. (ang.).
  20. Habeeb Onawole: Hisense A7 5G e-Ink smartphone/e-reader to launch on December 22. Gizmochina, 2020-12-19. [dostęp 2025-10-11]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-10-11)]. (ang.).
  21. Florian Schmitt: Test Bigme Hibreak Smartphone – Das E-Ink-Handy mit Farbdisplay schafft schnelle Bildraten. Notebookcheck, 2025-01-21. [dostęp 2025-10-11]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-10-11)]. (niem.).
  22. Séamus Bellamy: The Onyx Boox Palma is a bite size Kindle alternative. Reviewed, 2024-08-16. [dostęp 2025-10-18]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-10-18)]. (ang.).
  23. Florian Schmitt: Test Onyx Boox Palma – Handteller-Tablet mit E-Ink-Display und Kamera. Notebookcheck, 2024-01-24. [dostęp 2025-10-18]. [zarchiwizowane z tego adresu (2025-10-18)]. (niem.).
  24. The choice for e-reader users: LCD or e-paper?
  25. Ectaco jetBook. [dostęp 2011-10-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-08-23)].
  26. freebook 7.0 E-book Reader. [dostęp 2011-10-29]. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-09-06)].
  27. enTourage eDGe – podwójny czytnik ebooków
  28. Free Kindle Reading Apps for iOS, Android, Mac, and PC [online], www.amazon.com [dostęp 2020-01-15] [zarchiwizowane z adresu 2009-10-25].
  29. freebook 7.0 AlReader2
  30. Cool Reader 3
  31. FBReader — e-book reader for Unix/Windows computers

Linki zewnętrzne

[edytuj | edytuj kod]