Fejzi Alizoti

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Fejzi bej Alizoti
Miejsce urodzenia Gjirokastra
Data śmierci 13 kwietnia 1945
Minister finansów
Okres od 12 kwietnia 1939
do 5 kwietnia 1940
Poprzednik Kolë Thaçi
Następca Qemal Vrioni

Fejzi bej Alizoti - (ur. 8 lipca 1869 w Gjirokastrze - zm. 13 kwietnia 1945 w Tiranie[1]) - polityk albański, minister finansów w latach 1939-1940.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Pochodził z zamożnej rodziny ziemiańskiej. W 1891 ukończył szkołę dla urzędników w Stambule[1]. Karierę w administracji osmańskiej rozpoczął od stanowiska mutasarrifa Prizrenu, a następnie zarządcy okręgu Al-Chums w zachodniej Libii. W 1912 był mutesarrifem w Prisztinie. Po wybuchu I wojny bałkańskiej aresztowany przez Serbów[1].

W 1913 powrócił do Albanii i objął stanowisko prefekta w Beracie[1]. 28 stycznia 1914 powrócił do Albanii, kierując administracją centralną Księstwa Albanii, pod patronatem Międzynarodowej Komisji Kontroli. Przed przyjazdem nowego premiera Turhana Paszy Permetiego, Alizoti formalnie wypełniał jego obowiązki. W okresie rządów Wilhelma von Wieda sprawował przez krótki czas funkcję gubernatora Szkodry. W czasie I wojny światowej współpracował z austro-węgierską administracją okupacyjną, zajmując się sprawami administracji cywilnej w północnej Albanii[1].

W grudniu 1918 Alizoti przewodniczył Kongresowi w Durrësie, który był próbą zjednoczenia albańskich środowisk politycznych, pod auspicjami włoskimi. W rządzie wyłonionym w Durrës objął stanowisko ministra finansów[1].

Po przejęciu pełni władzy w Albanii przez Ahmeda Zogu Alizoti stał się jedną z najbardziej wpływowych postaci życia politycznego. Od 1926 zasiadał nieprzerwanie w parlamencie[1]. W 1927 ponownie objął urząd ministra finansów. Był jednym z głównych negocjatorów w sprawie układów włosko-albańskich, bardzo wyraźnie opowiadał się po stronie włoskiej. Po agresji włoskiej na Albanię w 1939 po raz kolejny objął stanowisko ministra finansów rządu albańskiego, w randze włoskiego ministra stanu. W lipcu 1941 objął stanowisko Wysokiego Komisarza d.s. Ziem Przyłączonych (Kosowo i Okręg Dibry)[1]. 16 maja 1943 stanął na czele pro-włoskiego quasi-parlamentu - Najwyższej Faszystowskiej Rady Korporacyjnej (Këshilli i Epërm Korporativ Fashist).

W listopadzie 1944 został aresztowany przez władze komunistyczne pod zarzutem czynnej współpracy z okupantem[1]. Po kilkumiesięcznym procesie przed Trybunałem Ludowym, Alizoti został skazany na śmierć i konfiskatę dóbr. 14 kwietnia 1945 został stracony przez powieszenie.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h i Kastriot Dervishi: Kryeministrat dhe ministrat e shtetit shqiptar në 100 vjet : anëtarët e Këshillit të Ministrave në vitet 1912-2012, jetëshkrimet e tyre dhe veprimtaria e ekzekutivit shqiptar. Tirana: Shtepia Botuese 55, 2012, s. 76-77.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Robert Elsie: A Biographical Dictionary of Albanian History.. I.B. Tauris: 2013, s. 10-11. ISBN 978-1-78076-431-3.
  • Azem Qazimi: Fjalor Enciklopedik i Viktimave te Terrorit Komunist, tom I.. Tirana: 2012, s. 106-107. ISBN 978-9928-168-01-6. (alb.)