Frances Brandon

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Frances Brandon
ilustracja
Data i miejsce urodzenia 16 lipca 1517
Hatfield
Data śmierci 20 listopada 1559
Rodzice Charles Brandon (1. książę Suffolk), Maria Tudor (księżniczka)
Małżeństwo Henry Grey
Dzieci Jane Grey, Katarzyna Grey, Maria Grey
Krewni i powinowaci Henry Brandon, Eleanor Clifford, Sir William Brandon i Elizabeth Bruyn, Henryk VII, Elżbieta York, Henryk VIII Tudor oraz Małgorzata Tudor

Frances Brandon (ur. 16 lipca 1517, zm. 20 listopada 1559) – angielska arystokratka, księżna Suffolk w latach 1551-1554 jako żona Henryka Greya, córka Charlesa Brandona i Marii Tudor, matka królowej Jane Grey, kuzynka króla Edwarda VI oraz królowych Marii I Tudor oraz Elżbiety I.

Pochodzenie[edytuj | edytuj kod]

Urodziła się jako córka Charlesa Brandona, księcia Suffolk i przyjaciela króla Henryka VIII Tudora i Marii Tudor, królewny angielskiej, która w latach 1514-1515 była królową Francji. Małżeństwo jej rodziców zostało zawarte w 1515 r. kilkanaście tygodni po tym, jak Maria Tudor została wdową – jej pierwszy mąż, król Francji Ludwik XII, zmarł 1 stycznia 1515 r. Takie zachowanie na krótko skonfliktowało Marię z bratem, królem Anglii Henrykiem VIII Tudorem.

Jej matką chrzestną została Maria I Tudor, córka Henryka VIII i Katarzyny Aragońskiej[1]. Obie kuzynki w młodości spędzały ze sobą wiele czasu i były przyjaciółkami[1].

Maria Tudor utraciła dobry kontakt z bratem pod koniec lat 20-tych XVI w., gdy stanowczo sprzeciwiła się jego działaniom mającym na celu unieważnienie jego małżeństwa z Katarzyną Aragońską tym samym okazując dezaprobatę Annie Boleyn[2].

Młodość i małżeństwo[edytuj | edytuj kod]

W 1533 r. poślubiła Henryka Greya, markiza Dorset. Małżonkowie byli spokrewnieni – ich wspólnym przodkiem była królowa Elżbieta Woodville (Henryk był prawnukiem Tomasza Greya, starszego syna królowej i Johna Greya, jej pierwszego męża). Małżeństwo było raczej zgodne i szczęśliwe[3].

Frances w styczniu 1536 r. wzięła udział w skromnym pogrzebie Katarzyny Aragońskiej, z którą król rozstał się 3 lata wcześniej[4]. Maria Tudor, która w wyniku unieważnienia małżeństwa rodziców została uznana za dziecko nieślubne i utraciła tytuł królewny, nie mogła wziąć udziału w uroczystościach pogrzebowych swojej matki[4].

Frances urodziła pięcioro dzieci, jednak tylko trzy córki przeżyły dzieciństwo:

W stosunku do córek Frances nie przejawiała nadmiernych uczuć ani sentymentów, zwracała szczególną uwagę na ich maniery oraz wykształcenie[3]. Prawdopodobnie brakowało rodzinnej i ciepłej atmosfery, gdyż Frances była osobą o cierpkim i ponurym usposobieniu[3]. W 1547 r. swoją najstarszą córkę, Jane, wysłała na dwór do Katarzyny Parr, wdowy po Henryku VIII.

Matka królowej[edytuj | edytuj kod]

W pierwszej połowie 1553 r. nagle zachorował niespełna 16-letni Edward VI Tudor. Zgodnie z Aktem o Sukcesji z 1544 r. wydanym przez Henryka VIII Tudora, w razie bezpotomnej śmierci jego jedynego syna – Edwarda – tron dziedziczy Maria I Tudor a następnie Elżbieta I. Młody król, przeczuwając swoją śmierć, być może pod wpływem jednego ze swych doradców – Johna Dudleya, zamierzał sam wyznaczyć swego następcę, a raczej następczynię, z braku męskich potomków wśród jego najbliższej rodziny[5].

Edward opracował instrukcję w sprawie sukcesji, w której wydziedziczył swoje dwie siostry z racji uznania ich w latach 30-tych XVI w. za dzieci nieślubne (małżeństwa Henryka VIII z Katarzyną Aragońską i Anną Boleyn zostały unieważnione)[5]. Córka Małgorzaty Tudor a zarazem kuzynka Edwarda i Frances – Małgorzata Douglas została wykluczona z linii sukcesji ze względu na wątpliwości co do legalności małżeństwa jej rodziców[5]. Z kolei królowa Szkocji Maria I Stuart (wnuczka Małgorzaty Tudor), była katoliczką, w dodatku zaręczoną z francuskim następcą tronu. Wybór padł na najstarszą córkę Frances – Jane, która była gorliwą protestantką[5].

Wobec takiego obrotu spraw Frances wraz z mężem podjęła współpracę z Johnem Dudleyem. Pospiesznie przygotowano ślub Jane z jednym z synów Johna, Guilfordem. Małżeństwo zostało zawarte 18 maja 1553 r. Jane była niechętna temu ślubowi, jednak została do niego zmuszona przez rodziców[5].

6 lipca 1553 r. Edward VI zmarł. 10 lipca 1553 r. Jane przybyła do Londynu, a Frances niosła tren jej sukni, której zielony kolor był nawiązaniem do barw dynastii Tudorów[6]. Lud jednak nie chciał zaakceptować Jane w roli królowej. 9 dni późnej Henryk Grey został zmuszony do zakomunikowania swojej córce, że przestała być królową[7].

Ostatnie lata życia[edytuj | edytuj kod]

W lutym 1554 r. z rozkazu królowej Marii ścięto męża, zięcia i córkę Frances.

Frances ponownie wyszła za mąż rok później za swego koniuszego, Adriana Stokesa[8].

W kulturze[edytuj | edytuj kod]

W filmie Lady Jane z 1986 r. w rolę księżnej Suffolk wcieliła się Sara Kestelman[9].

W literaturze postać Frances pojawia się w powieściach Alison Weir "Niewinna zdrajczyni" oraz Philippy Gregory "Zmierzch Tudorów".

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Linda Porter, Maria Tudor. Pierwsza królowa, 2013, s. 18.
  2. Linda Porter, Maria Tudor. Pierwsza królowa, 2013, s. 93.
  3. a b c Linda Porter, Maria Tudor. Pierwsza królowa, 2013, s. 224-225.
  4. a b Linda Porter, Maria Tudor. Pierwsza królowa, 2013, s. 122.
  5. a b c d e Helen Castor, Wilczyce. Angielskie królowe, 2015, s. 35-38.
  6. Linda Porter, Maria Tudor. Pierwsza królowa, 2013, s. 223-225.
  7. Linda Porter, Maria Tudor. Pierwsza królowa, 2013, s. 244-246.
  8. Linda Porter, Maria Tudor. Pierwsza królowa, 2013, s. 468.
  9. Lady Jane (1986) – Filmweb [zarchiwizowane z adresu 2020-07-17].