HALO/HAHO

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z HALO HAHO)
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Spadochroniarstwo wojskowe - dostarczanie personelu i sprzętu wojskowego metodą desantu wykonywanego z dużej wysokości, przeważnie z lecących powyżej zasięgu pocisków obrony przeciwlotniczej, samolotów transportowych.

Żołnierze przygotowujący się do skoku na spadochronie (HAHO)

Wyróżnia się dwa rodzaje spadochroniarstwa wojskowego: HALO i HAHO. Metody te znane są pod określeniem MFF (ang. military free fall - wojskowy spadek swobodny).

HALO[edytuj | edytuj kod]

HALO jest akronimem (skrótowcem) od High Altitude - Low Opening. Metoda ta polega na otwarciu spadochronu na niewielkiej wysokości. Obiekt zrzucany przelatuje szybko przez strefę rażenia, a w bezpiecznej odległości od ziemi (odpowiednio nisko), jego pęd jest wyhamowywany otwarciem spadochronu.

HAHO[edytuj | edytuj kod]

HAHO jest natomiast skrótowcem od High Altitude - High Opening. Jest to metoda polegająca na otwarciu spadochronu na wysokości ok. 8000 m n.p.m. Żołnierz, wyposażony w kompas i najczęściej inne środki nawigacji oraz spadochron, ma za zadanie dotrzeć do wyznaczonej strefy lądowania. Po drodze może on wykonać zadanie bojowe, polegające najczęściej na odpaleniu kierowanego pocisku rakietowego lub przeciwokrętowego pocisku manewrującego.

Ponieważ na dużych wysokościach ilość tlenu w powietrzu atmosferycznym jest niewystarczająca do oddychania, a hipoksja (niedotlenienie) prowadzi do utraty przytomności i bezpośredniego zagrożenia życia wskutek upadku z wysokości, typowe ćwiczenia skoków HAHO wymagają użycia masek tlenowych. Niebezpieczne dla zdrowia jest także obcowanie z niskimi temperaturami panującymi na tej wysokości (ok. -20 stopni Celsjusza). By zapobiec hipotermii, stosuje się zimową odzież, taką jak specjalne polary, czy spodnie.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Początki techniki sięgają przełomu lat 40. i 50. XX wieku, gdy pułkownik John Stapp przeprowadzał badania, których przedmiotem były czynniki wpływające na możliwość przetrwania pilotów zmuszonych do katapultowania się na dużych wysokościach.

W roku 1960, dowództwo Sił Powietrznych Stanów Zjednoczonych prowadziło eksperymenty, będące ich kontynuacją. John Stapp, powszechnie szanowany naukowiec i specjalista medyczny kapitulował się z rakietowych sań, by przekonać się, czy uderzenie powietrza jest w stanie zabić pilota.

Stapp rozwiązał ponadto wiele kłopotliwych zagadnień dotyczących lotów na znacznych wysokościach podczas pracy dla Sił Powietrznych, wystawiając się na działanie wysokości sięgającej 45 tysięcy stóp (14 km). W późniejszym okresie swej pracy pomagał w pracach nad fotelami katapultującymi oraz kombinezonami ciśnieniowymi, które są do dziś używane przez pilotów odrzutowców. Jako część eksperymentów, 16 sierpnia 1960, pułkownik Joe Kittinger wykonał pierwszy skok na dużych wysokościach, opuszczając samolot 19 mil amerykańskich (ok. 30,58 km) nad ziemią. Jednakże technika ta została użyta do celów wojskowych dopiero podczas działań US Army w Laosie, gdy członkowie MACV-SOG wykonali pierwsze stricte bojowe skoki. Szósta brygada United States Navy Sea, Air and Lands (US Navy SEALs) rozwinęła technikę HALO do zrzutów większych przedmiotów, takich jak łodzie, wraz ze skoczkami.

Do wojskowych zrzutów wyposażenia, specjalne spadochrony stabilizujące są używane do wyciągnięcia ładunku, po czym całość opada swobodnie, a gdy osiągnie wystarczająco małą wysokość, główny spadochron umożliwia lądowanie z niską prędkością. Personel wojskowy udaje się do miejsca lądowania by zabezpieczyć sprzęt lub wyładować zaopatrzenie.

W typowym ćwiczeniu przygotowującym do skoków HALO, skoczkowie wyskakują z samolotu, po czym spadają swobodnie prędkością końcową tworząc ścisłą formację i otwierają spadochrony na małej wysokości.

Połączenie opadania z dużą prędkością oraz minimalna prędkość powietrza od przodu pozwalają oszukać radary, przez co umożliwiają niewykrywalny zrzut.

Technika HAHO jest także wykorzystywana do zrzutów personelu na dużych wysokościach, gdy samolot może lecieć wysoko nad niebem nieprzyjaciela, dzięki czemu nie stanowi to zagrożenia dla skoczków.

Typowe ćwiczenie skoków HAHO zaczyna się od opuszczenia przez skoczka samolotu i otwarcia spadochronu na dużej wysokości, 10-15 sekund po skoku (na wysokości około 8 km). Skoczek wykorzystuje kompas by prowadził go podczas lotu, gdy ten jest przewidziany na odległość około 50 i więcej kilometrów. Skoczek używa punktów charakterystycznych i cech terenu przy nawigacji do zamierzonej strefy lądowania, biorąc pod uwagę prędkość i kierunek wiatru, co czyni taką nawigację niezbyt łatwym zadaniem.