Tyrone (hrabstwo)
| hrabstwo | |||||
Krajobraz pasma Sperrin Mountains w północnej części hrabstwa | |||||
| |||||
| Państwo | |||||
|---|---|---|---|---|---|
| Prowincja | |||||
| Siedziba | |||||
| Powierzchnia |
3266 km² | ||||
| Populacja (2011) • liczba ludności |
| ||||
| Położenie na mapie Irlandii Północnej | |||||
Tyrone (wym. [tɪˈrəʊn]; ang. County Tyrone, irl. Contae Thír Eoghain) – jedno z sześciu hrabstw Irlandii Północnej (Wielka Brytania), a jedno z dziewięciu wchodzących w skład tradycyjnej irlandzkiej prowincji Ulster[1]. Największe hrabstwo Irlandii Północnej, zajmuje obszar 3266 km² (23% całkowitej powierzchni kraju)[2]. W 2021 roku zamieszkane było przez 188 383 osób (10% całkowitej populacji kraju)[3].
Hrabstwo zostało utworzone w 1591 roku[4]. W 1921 roku, wraz z podziałem wyspy, weszło w skład Irlandii Północnej[1]. Utraciło funkcję administracyjną w 1973 roku, kiedy to wprowadzono podział na dystrykty[5], zachowało jednak rolę ceremonialną[6].
Ośrodkiem administracyjnym hrabstwa było miasto Omagh[7].
Geografia
[edytuj | edytuj kod]Jest to hrabstwo śródlądowe, położone w zachodniej części Irlandii Północnej, na zachód od jeziora Lough Neagh[5]. Północną część hrabstwa zajmuje pasmo górskie Sperrin Mountains, przez które przebiega granica z hrabstwem Londonderry[1]. Na południowym wschodzie rzeka Blackwater wyznacza granicę z hrabstwem Armagh[7]. Hrabstwo ma dwie odrębne granice z (państwem) Irlandią – na zachodzie z należącym do niej hrabstwem Donegal, na południu zaś z hrabstwem Monaghan; pomiędzy nimi, na południowym zachodzie Tyrone graniczy z północnoirlandzkim hrabstwem Fermanagh[1].
Hrabstwo ma przeważająco wiejski charakter. Główne ośrodki miejskie to Cookstown, Dungannon, Omagh i Strabane[7].
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b c d John Cannon: The Oxford Companion to British History. Oxford University Press, 2002, s. 691, 938–940. ISBN 978-0-19-860872-1. (ang.).
- ↑ Census of population 1971: Summary tables: Northern Ireland. NISRA. s. 21. [dostęp 2025-11-16]. (ang.).
- ↑ Census 2021: Flexible Table Builder. NISRA. [dostęp 2025-11-16]. (ang.).
- ↑ T. W. Moody (red.), F. X. Martin (red.), F. J. Byrne (red.): A New History of Ireland. T. IX: Maps, Genealogies, Lists: A Companion to Irish History, Part II. Oxford University Press, 2011, s. 43, 108. ISBN 978-0-19-959306-4.
- ↑ a b Tyrone, [w:] Encyclopædia Britannica [dostęp 2025-11-21] (ang.).
- ↑ Tyrone Lieutenancy. [dostęp 2025-11-21]. (ang.).
- ↑ a b c Ciaran Brady (red.): The Encyclopedia of Ireland. Oxford University Press, 2000, s. 34, 346. ISBN 0-19-521685-7.