Józef Ryszka

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy poety i działacza podziemia niepodległościowego. Zobacz też: Józef Ryszka – major Wojska Polskiego, poseł na Sejm i senator w II RP.

Józef Ryszka ps. "Szczepon", "Gizd" (ur. 14 lutego 1920 w Katowicach-Szopienicach, zm. 17 listopada 1943 w Warszawie) – polski poeta, działacz podziemia niepodległościowego podczas okupacji niemieckiej (w Departamencie Informacji i Propagandy Delegatury RP – Sekcji Zachodniej). Rodzice: Józef Ryszka, Wiktoria z d. Pilarska.

W dwudziestoleciu międzywojennym był harcerzem XIII DH im. Stefana Rogozińskiego w Chorzowie. Właśnie dla środowiska harcerskiego przeznaczył obszerny poemat refleksyjno-opisowy, który był wynikiem w trakcie wyprawy kajakowej do Gdynia 1937. Pracował w hucie "Piłsudski" oraz w kopalnia "Boże Dary" w Kostuchnie.

W 1939 został wywieziony przez Niemców na roboty przymusowe do Viersen i Hanoweru. W roku 1941 udało mu się zbiec. Dostał się początkowo do Radomia, a później do Warszawy, gdzie wstąpił do podziemnej organizacji Ojczyzna. Swoje wiersze publikował w prasie podziemnej. Miały one charakter patriotyczny, pisał także, często gwarą śląską, satyry. Krytycy nazywali Ryszkę "śląskim Kolumbem".

Został aresztowany przez hitlerowców 14 października 1943. 17 listopada 1943 został rozstrzelany.

Wybrane utwory[edytuj]

  • My Ślązoki
  • Orl-Panie

Bibliografia[edytuj]

  • Szczepon, czyli rzecz o Józefie Ryszce, Z. Bednorz, Katowice, 1960