Jōmon

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Japonia
Herb Japonii

To jest artykuł z cyklu:
Historia Japonii

Wikiprojekt · Portal · Kategoria

Jōmon (jap. 縄文時代 Jōmon jidai?, słowo jōmon oznacza „ornament sznurowy”) – okres w chronologii Japonii odpowiadający neolitowi. Nazwa pochodzi od motywu umieszczanego na naczyniach ceramicznych. Często jest dzielony na pięć podokresów dla środkowej Japonii oraz na trzy okresy dla Kiusiu i Hokkaido. Kultura tego okresu była stopniowo wypierana ku północy i wschodowi. Za czas trwania okresu jōmon uważa się lata od 12,000 p.n.e. do 300 p.n.e.[1] (niektóre źródła podają rok 250 p.n.e.).

Termin jest ściśle związany ze społecznością myśliwych i zbieraczy, która występowała na obszarze od południowego Riukiu po północną Japonię. Nie zajmowali się uprawą roślin, w zależności od lokalizacji ludzie trudnili się przede wszystkim zbieractwem, myślistwem i rybołówstwem. Wytwarzali narzędzia z kamienia i kości m.in. haczyki do wędek i ostrza do harpunów. Ponadto w polowaniach korzystali z łuków, pułapek oraz udomowionych psów[2]. W miarę doskonalenia narzędzi myślistwo stało się podstawowym zajęciem.

Statuetka dogū z okresu jōmon

Najważniejszym osiągnięciem kultury jōmon jest ręcznie lepiona ceramika. Ceramiczne naczynia z tego okresu uznawane są za najstarsze na świecie. Wyrobem ceramiki zajmowały się kobiety, co jest charakterystyczne dla kultur neolitu. Używana glina była mieszana z innymi substancjami jak łyszczyk, ołów i skruszone muszle. Uformowane naczynia były wygładzane za pomocą narzędzi zarówno z zewnętrznej, jak i wewnętrznej strony. Następnie wypalano je w temperaturze nie przekraczającej 900 °C[3]. W miejscu osad znaleziono wiele glinianych figurek, które świadczą o jednym z pierwszych kultów na wyspach. Najczęściej przedstawiają one kobiety, rzadziej zwierzęta, czasami półludzi-półzwierzęta. Liczne wizerunki kobiet wśród znalezionych figurek pozwalają domniemać matrylinearną organizację społeczeństwa w okresie jōmon[4].

Kres kultury jōmon datuje się na 300–250 p.n.e., kiedy to napływ społeczności yayoi spowodował wyparcie ludu jōmon na północ i wschód oraz późniejszą asymilację[5].

Pierwszych znalezisk archeologicznych z okresu jōmon dokonał amerykański zoolog i orientalista Edward Morse w roku 1877 w Oomori na linii TokioJokohama. Wydarzenie to uważa się za początki archeologii w Japonii[1].


Przypisy

Bibliografia[edytuj]

  • John Whitney Hall: Japonia od czasów najdawniejszych do dzisiaj. Warszawa: PIW, 1979, s. 23–24. ISBN 83-06-00205-9.

Linki zewnętrzne[edytuj]

http://www.jomonjapan.org

http://www.nbz.or.jp/eng/early.htm

http://www.trussel.com/prehist/news21.htm