Jagniątków

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Herb Jeleniej Góry Jagniątków
Dzielnica Jeleniej Góry
ilustracja
Herb
Herb
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Miasto Jelenia Góra
W granicach Jeleniej Góry 1998
Tablice rejestracyjne DJ
Położenie na mapie Jeleniej Góry
Mapa lokalizacyjna Jeleniej Góry
Jagniątków
Jagniątków
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Jagniątków
Jagniątków
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Jagniątków
Jagniątków
Ziemia50°49′00″N 15°36′34″E/50,816667 15,609444
Portal Portal Polska
Kościół w Jagniątkowie
Jagniątków w ostatniej dekadzie XIX w.
Bismarckhöhe (obecnie Pensjonat "Grzybowiec" w Jagniątkowie), początek XX w.

Jagniątków (do 1945 niem. Agnetendorf[1]; 1945-46 Agnieszków) – dzielnica Jeleniej Góry (od 1998 r.) o zabudowie typowej dla podgórskich pensjonatów. Prowadzi stąd wiele szlaków w Karkonosze, zarówno pieszych jak i rowerowych. Mimo iż to najwyżej położona dzielnica Jeleniej Góry, posiada dobrą komunikację autobusową z centrum (linia nr 15 i późnowieczorny kurs linii 9).

Historia[edytuj]

Jagniątków założyli w 1650 r. czescy protestanci, którzy uchodząc przed prześladowaniami religijnymi przenieśli się na śląską stronę Karkonoszy. Zajmowali się chałupniczo tkactwem, a później również szlifowaniem szkła.

W 1891 założono tu opadową stację meteorologiczną, położoną na wys. 575 m n.p.m. (50°50′N 15°37′E/50,833333 15,616667). Średnia roczna suma opadów z lat 1891-1937 wyniosła 901 mm: najwięcej 107 mm w lipcu, najmniej 50 mm w lutym)[2]. W roku 2012 Fundacja Centrum Kultury i Rozwoju Karkonoszy odtworzyła Stację Meteorologiczną w Jagniątkowie. Mieści się ona przy ul. Agnieszkowskiej 2A przy Pierwszej Winnicy Karkonoskiej na wys. 554 m n.p.m. (50°49′16″N 15°37′01″E/50,821111 15,616944). Stacja ta służy badaniom klimatu Kotliny Jeleniogórskiej, prowadzonym przez Centrum Kultury i Rozwoju Karkonoszy wespół z Uniwersytetem Przyrodniczym we Wrocławiu.

Od 1901 r. aż do śmierci w 1946 r. w Jagniątkowie mieszkał niemiecki noblista w dziedzinie literatury, Gerhart Hauptmann. W jego domu zbudowanym w 1901 r. według projektu berlińskiego architekta Hansa Grisebacha urządzono Muzeum Miejskie. Od połowy XIX wieku Jagniątków był popularną miejscowością letniskową i zimowiskową; w lipcu 1907 przebywał tu Karl May[3]. Przez rok po wojnie dawny Agnetendorf nazywał się Agnieszków, ale w roku 1946 zdecydowano zmienić nazwę na obecną (po łacinie agnus oznacza "jagnię").

W 1954 polscy naukowcy prowadzili w rejonie Jagniątkowa szereg badań górniczych, mających na celu znalezienie złóż rudy uranu. Kopalnia badawcza pod górą Sośnik nosiła oznaczenie "OP-7 Jagniątków" i była eksploatowana zaledwie przez kilka miesięcy. Mimo iż badania wykazywały silne promieniowanie w tym rejonie, to rudy uranu wartej wydobycia nie znaleziono[4].

Do lat 70. XX wieku Jagniątków był wsią. W połowie lat 70. włączono go do miasta Sobieszowa (prawa miejskie od 1962 r.). 2 lipca 1976 r. Sobieszów przyłączono do Jeleniej Góry (jednak oprócz Jagniątkowa, który włączono do Piechowic)[5]. 1 stycznia 1998 Jagniątków podporządkowano Jeleniej Górze[6], której dzielnicą jest po dzień dzisiejszy.

Do 21 grudnia 2007 r. w funkcjonowało przejście graniczne Jagniątków - Petrova Bouda, które na mocy Układu z Schengen zostało zlikwidowane.

Jesienią 2012 roku z inicjatywy Fundacji Centrum Kultury i Rozwoju Karkonoszy zaprojektowany został herb miejscowości Jagniątków. Herb ten nawiązuje zarówno do położenia geograficznego, czyli Karkonoszy, czeskich protestanckich drwali – faktycznych założycieli tej miejscowości, oraz poprzez charakterystyczne cztery czerwone pasy, podkreśla pochodzenie i historię nazwy Agnetendorf/Agnieszków. Powstała ona bowiem od imienia Agnieszki, małżonki hrabiego Krzysztofa Leopolda von Schaffgotscha, właściciela zamku Chojnik. Pomagała ona prześladowanym protestantom, uciekinierom z Czech, a nazwa ta użyta została, by oddać jej cześć.

Zabytki[edytuj]

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są obiekty[7]:

  • willa Gerharda Hauptmanna, ul. Michałowicka 32, z 1900 r.,
  • park,
  • dom, ul. Myśliwska 12, drewniany, z drugiej ćw. XIX w.

Przypisy

  1. Zarządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 7 maja 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości
  2. Jan Kwiatkowski: Klimat. W: Karkonosze polskie. Wrocław: Polska Akademia Nauk, 1985, s. 88-107. ISBN 83-04-01586-2.
  3. Historia "Willi Jagniątków" [1] [dostęp 12.07.2013]
  4. Paweł P. Zagożdżon, Katarzyna Zagożdżon "Wstępna charakterystyka geologiczna sztolni po poszukiwaniach uranu w Jagniątkowie", Prace Naukowe Instytutu Górnictwa Politechniki Wrocławskiej Nr 118, Wrocław 2007
  5. Dz.U. z 1976 r. Nr 24, poz. 144
  6. Dz.U. z 1997 r. Nr 116, poz. 742
  7. Rejestr zabytków nieruchomych woj. dolnośląskiego. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 7.9.2012]. s. 43.

Bibliografia[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]