Piechowice

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ten artykuł dotyczy miasta. Zobacz też: Piechowice – wieś w woj. pomorskim.
Piechowice
Barokowy pałac w Piechowicach - Pakoszowie
Barokowy pałac w Piechowicach - Pakoszowie
Herb Flaga
Herb Piechowic Flaga Piechowic
Państwo  Polska
Województwo  dolnośląskie
Powiat jeleniogórski
Gmina gmina miejska
Data założenia XIII–XIV w.
Prawa miejskie 1967
Burmistrz Witold Rudolf
Powierzchnia 43,21 km²
Wysokość 360-480 m n.p.m.
Populacja (2011)
• liczba ludności
• gęstość

6 565 [1]
150,3 os./km²
Strefa numeracyjna
(+48) 75
Kod pocztowy 58-573
Tablice rejestracyjne DJE
Położenie na mapie województwa dolnośląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa dolnośląskiego
Piechowice
Piechowice
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Piechowice
Piechowice
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Piechowice
Piechowice
Ziemia 50°51′20″N 15°37′08″E/50,855556 15,618889
TERC
(TERYT)
5020106031
SIMC 0936285
Urząd miejski
ul. Żymierskiego 49
58-573 Piechowice
Strona internetowa

Piechowice (do 1945 r. niem. Petersdorf) – miasto w Polsce, na Śląsku, w województwie dolnośląskim, w powiecie jeleniogórskim.

W latach 1945-54 siedziba wiejskiej gminy Piechowice. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa jeleniogórskiego.

Miejscowość leży nad Kamienną, niewielką rzeką dorzecza Odry, dopływem Bobru oraz uchodzącym doń w Piechowicach dopływem - Małą Kamienną.

Według danych z 31 marca 2011 r. miasto miało 6 565 mieszkańców.

Położenie[edytuj]

Do Piechowic należą części miejscowości (niektóre mają status osiedla): Górzyniec, Michałowice, Pakoszów, Piastów. W latach 1976-1997 dzielnicą Piechowic był także Jagniątków, przyłączony 1 stycznia 1998 r. do graniczącej z nim Jeleniej Góry. Miasto położone jest na wysokości 360–480 m n.p.m., a granica administracyjna sięga aż do wysokości 1509 m n.p.m., gdzie znajduje się drugi co do wielkości szczyt Karkonoszy - Wielki Szyszak. Gmina graniczy z gminami: Jelenia Góra, Stara Kamienica, Szklarska Poręba oraz z Czechami (przez szczyty Karkonoszy).

Historia[edytuj]

Huta szkła w Piechowicach (prawdopodobnie koniec XIX wieku), pocztówka ze zbiorów Muzeum Karkonoskiego w Jeleniej Górze

Założone na przełomie XIII i XIV wieku, prawa miejskie uzyskało dopiero w 1967 r.(przy czym sąsiednie wsie jako osiedla znalazły się w obrębie nowo powstałego miasta). Geneza miasta wiąże się z Hansem Paterem, który zbudował młyn na terenie dzisiejszych Piechowic na początku XIV w. - stąd też nasiębierne koło młyńskie we współczesnym herbie miasta. Późniejsze wieki przyniosły rozwój tradycji szklarskich (obecną hutę założył Franz Heckert), podobnie jak w sąsiedniej Szklarskiej Porębie. Nowoczesny przemysł pojawił się w Piechowicach w XX w., co wynika z doprowadzenia kolei (w grudniu 1891 r., przedłużona do Szklarskiej Poręby i Korzenova w czerwcu 1902 r.) i budowy zakładów. Z uwagi na brak działań wojennych w czasie II wojny światowej przeniesiono do Piechowic produkcję z niektórych zakładów Berlina. Pozostały z tego okresu instalacje obronne (np. bunkry w Cichej Dolinie - obecnie znane w Polsce siedlisko nietoperzy).

Nazwy historyczne[edytuj]

  • Petirsdorf - 1305 rok
  • Petersdorff - 1550 rok
  • Pettersdorff - 1687 rok
  • Pettersdorf - 1727 rok
  • Petersdorf - 1747 rok
  • Pitschdorf, Petersdorf - 1845 rok
  • Piotrowice - 1945 rok
  • Piechowice - 1946 rok[2]

Zabytki[edytuj]

Kościół filialny pw. Marii Matki Kościoła w Piechowicach Michałowicach
Kościół filialny Bożego Ciała w Piechowicach Piastowie

Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są obiekty[3]:

  • dom, ul. Boczna 17 (d. 8), szachulcowy, z XVIII/XIX w.
  • pensjonat "Uroczysko", ul. Wczasowa 6, murowano-drewniany, z 1890 r.
  • kolejowa wodociągowa wieża ciśnień, ul. Kolejowa, z 1909 r.

Pakoszów Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są obiekty[3]:

Piastów Według rejestru Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są obiekty[3]:

  • kościół fil. pw. Bożego Ciała, późnogotycki, z drugiej poł. XIV w., przebudowany w XV/XVI w.
  • cmentarz, z drugiej poł. XIX w.
  • ogrodzenie z bramą.

W centrum miejscowości neoromański kościół katolicki św. Antoniego Padewskiego, przy którym znajduje się makieta nieistniejącego kościoła ewangelickiego.

Struktura powierzchni[edytuj]

Według danych z roku 2002[4] Piechowice ma obszar 43,22 km², w tym:

Miasto stanowi 6,89% powierzchni powiatu.

Demografia[edytuj]

Dane z 31 grudnia 2007[5]:

Opis Ogółem Kobiety Mężczyźni
jednostka osób  % osób  % osób  %
populacja 6 526 100 3 423 52,45 3 103 47,55
gęstość zaludnienia
(mieszk./km²)
151,0 79,2 71,8

Piramida wieku mieszkańców Piechowic w 2014 roku [6].
Piramida wieku Piechowice.png

Komunikacja[edytuj]

Piechowice leżą na trasie drogi krajowej nr 3, która przebiega na odcinku Świnoujście - Jakuszyce oraz stanowi polską część międzynarodowej trasy E65 z Malmö do Chania. Od drogi krajowej nr 3 odchodzi droga wojewódzka nr 366 z Piechowic do Kowar, stanowiąca zarazem główną ulicę miasta (ul. Żymierskiego). Miasto jest skomunikowane z Jelenią Górą i Szklarską Porębą (pociągi, autobusy PKS). Funkcjonuje połączenie MZK z Jelenią Górą. Na uwagę zasługuje droga do Michałowic, prowadząca przez serpentyny i malowniczy tunel wykuty w skale.

Oświata i sport[edytuj]

W mieście działają 2 przedszkola, szkoła podstawowa, gimnazjum i zespół szkół ponadgimnazjalnych (zawodówka, technikum i liceum). Po ukończeniu gimnazjum absolwenci wybierają zwykle szkoły w Jeleniej Górze.

Piechowicki sport to przede wszystkim Klub Sportowy Lechia Piechowice. Klub dzieli się na sekcję rowerową i piłkarską, dysponuje stadionem. Prezesem zarządu jest Jacek Kamiński, a wiceprezesem Daniel Potkański. Do klubu należał Marek Galiński - wielokrotny mistrz Polski w kolarstwie górskim i czterokrotny olimpijczyk (w 2008 r. w polskiej reprezentacji na igrzyskach w Pekinie). Z uwagi na dużą ilość górskich tras rowerowych Piechowice są obecnie promowane jako "Kraina rowerów".

Kultura[edytuj]

Artystyczną wizytówką miasta jest położone w Karkonoszach osiedle Michałowice, w którym funkcjonują: galeria sztuki Pawła Trybalskiego (malarstwo surrealistyczne i metaforyczne) oraz Teatr Nasz i Teatr Cinema. Oba teatry mają charakter niepubliczny, Teatr Nasz specjalizuje się w kabarecie i regularnie wystawia spektakle dla mieszkańców i turystów, a Teatr Cinema interesuje się eksperymentami artystycznymi, uczestnicząc zarazem w krajowych i zagranicznych festiwalach. Funkcje kulturalne pełni również Piechowicki Ośrodek Kultury. Coroczną imprezą kulturalną miasta jest "Kryształowy weekend", podczas którego prezentują się m.in. wytwórcy kryształów i grawerzy.

Turystyka[edytuj]

Na terenie gminy przebiega wiele szlaków turystycznych PTTK i ścieżek rowerowych. W granicach miasta znajduje się Wodospad Szklarki oraz Śnieżne Kotły. W centralnej części miasta przy ul. Żymierskiego rośnie 500-letni cis (dawniej uznawany za 700-letni) o wysokości ponad 10 m i obwodzie 292 cm, od 1994 objęty ochroną jako pomnik przyrody. Na pograniczu miasta znajduje się także Rezerwat przyrody Krokusy w Górzyńcu utworzony w 1962 roku w celu zachowania dla potrzeb nauki i dydaktyki, prawdopodobnie naturalnego stanowiska szafrana (Crocus L.) - znanego już w roku 1811. Rezerwat chroni izolowane, jedyne poza Tatrami i ich przedpolem, stanowisko tego gatunku w Polsce. Na terenie miasta zabytki: kościół w Piastowie z XIV w., założenie pałacowe w Pakoszowie z XVIII w. oraz ośrodek wypoczynkowy Uroczysko w Michałowicach - dawne sanatorium Luftwaffe. We wrześniu 2013 otworzono w centrum "Szklany Park", w którym znajdują się wykonane w szkle technologią laserową 3D zdjęcia istniejącego niegdyś w tym miejscu cmentarza i kościoła ewangelickiego oraz zdjęcia Huty Szkła Kryształowego Julia. Całość podświetlana jest diodami LED.

Miasta partnerskie[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

Bibliografia[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]