Jorge Sampaio

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Jorge Sampaio
Jorge Sampaio 3.jpg
Data i miejsce urodzenia 18 września 1939
Lizbona
Prezydent Portugalii
Okres od 9 marca 1996
do 9 marca 2006
Przynależność polityczna Partia Socjalistyczna
Poprzednik Mário Soares
Następca Aníbal Cavaco Silva
Signature of Jorge Sampaio.png
Odznaczenia
Wstęga Trzech Orderów (Portugalia) Wielki Łańcuch Orderu Wieży i Miecza (Portugalia) Krzyż Wielki Orderu Avis (Portugalia) Krzyż Wielki Orderu Chrystusa Wielki Łańcuch Orderu św. Jakuba od Miecza (Portugalia) Wielki Łańcuch Orderu Infanta Henryka (Portugalia) Wielki Łańcuch Orderu Wolności (Portugalia) Krzyż Wielki Orderu Zasługi (Portugalia) Krzyż Wielki Orderu Edukacji Publicznej (Portugalia) Wielki Oficer Orderu Infanta Henryka (Portugalia) Narodowy Order Zasługi – Athir (Algieria) Klasa Specjalna Odznaki Honorowej za Zasługi Wielka Wstęga Orderu Leopolda (Belgia) Krzyż Wielki Orderu Krzyża Południa (Brazylia) Krzyż Wielki Orderu Rio Branco (Brazylia) Krzyż Wielki Orderu Bernardo O’Higginsa (Chile) Krzyż Wielki Orderu Zasługi (Chile) Krzyż Wielki Orderu Zasługi Republiki Cypryjskiej Order Krzyża Ziemi Maryjnej I Klasy (Estonia) Order Gwiazdy Białej I Klasy (Estonia) Krzyż Wielki Orderu Białej Róży Finlandii Krzyż Wielki Orderu Lwa Finlandii Krzyż Wielki Orderu Narodowego Legii Honorowej (Francja) Krzyż Wielki Orderu Zbawiciela (Grecja) Krzyż Wielki Orderu Narodowego Colinas de Boé (Gwinea-Bissau) Łańcuch Orderu Karola III (Hiszpania) Łańcuch Orderu Izabeli Katolickiej (Hiszpania) Rycerz Krzyża Wielkiego Orderu Oranje-Nassau (Holandia) Wielki Krzyż Orderu Witolda Wielkiego (Litwa) Order Lwa Złotego (Nassau) Order Trzech Gwiazd I klasy (Łotwa) Krzyż Wielki Orderu Ouissama Alaouite'a (Maroko) Łańcuch Orderu Orła Azteckiego (Meksyk) Order Przyjaźni i Pokoji I klasy (Mozambik) Krzyż Wielki Królewskiego Norweskiego Orderu Świętego Olafa Łańcuch Narodowego Orderu Zasługi (Paragwaj) Order Orła Białego Krzyż Wielki Orderu Zasługi RFN Łańcuch Orderu Gwiazdy Rumunii Order Podwójnego Białego Krzyża I Klasy (Słowacja) Złoty Order Wolności Republiki Słowenii Wielka Wstęga Orderu Siódmego Września (Tunezja) Wielka Wstęga Orderu Republiki (Tunezja) Order Księcia Jarosława Mądrego I klasy Wielki Łańcuch Orderu Oswobodziciela (Wenezuela) Krzyż Wielki Węgierskiego Orderu Zasługi (cywilny) Krzyż Wielki Orderu Św. Michała i Św. Jerzego (Wielka Brytania) UK Royal Victorian Order ribbon.svg Order Zasługi Republiki Włoskiej I Klasy z Wielkim Łańcuchem Order Amílcara Cabrala I klasy (Republika Zielonego Przylądka)

Jorge Fernando Branco de Sampaio (ur. 18 września 1939 w Lizbonie[1]) – portugalski polityk, prawnik i samorządowiec, w latach 1989–1992 sekretarz generalny Partii Socjalistycznej, od 1989 do 1995 burmistrz Lizbony, w latach 1996–2006 prezydent Portugalii.

Życiorys[edytuj]

Ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie Lizbońskim. Uzyskał uprawnienia adwokata, po czym podjął praktykę w zawodzie. W okresie Nowego Państwa zajmował się obroną w procesach politycznych. Działał w środowiskach opozycyjnych. Po rewolucji goździków w 1974 był wśród założycieli Ruchu Socjalistycznej Lewicy, w 1978 przeszedł do Partii Socjalistycznej. W 1975 objął stanowisko sekretarza stanu ds. współpracy międzynarodowej[1].

W 1979 po raz pierwszy wybrany na posła do Zgromadzenia Republiki. Ponownie uzyskiwał mandat deputowanego w wyborach w 1980, 1985, 1987 i 1991[1][2]. Od 1979 do 1984 wchodził w skład Europejskiej Komisji Praw Człowieka. W 1989 wybrany na sekretarza generalnego Partii Socjalistycznej[1], zastąpił na tej funkcji Vítora Constâncio. Swoim ugrupowaniem zarządzał przez trzy lata, w 1992 funkcję tę objął António Guterres[3]. Od 1989 do 1995 sprawował urząd burmistrza Lizbony (presidente da Câmara Municipal de Lisboa)[1].

W 1996 wystartował w wyborach prezydenckich, otrzymał w pierwszej turze 53,9% głosów, pokonując Aníbala Cavaco Silvę, który był jedynym kontrkandydatem[4]. Urząd prezydenta Portugalii objął 9 marca 1996[3]. W kolejnych wyborach w 2001 z powodzeniem ubiegał się o reelekcję, zapewniając ją sobie w pierwszej turze (z wynikiem 55,6% głosów)[4]. Drugą kadencję prezydencką zakończył 9 marca 2006[3]. Po odejściu z urzędu pełnił funkcję specjalnego wysłannika i wysokiego przedstawiciela sekretarza generalnego Organizacji Narodów Zjednoczonych[1].

Odznaczony kilkudziesięcioma portugalskimi i zagranicznymi orderami i odznaczeniami najwyższych klas[5][6].

Przypisy

  1. a b c d e f Jorge Fernando Branco de Sampaio (ang.). clubmadrid.org. [dostęp 2016-10-04].
  2. Profil na stronie Zgromadzenia Republiki (port.). [dostęp 2016-10-04].
  3. a b c Leaders of Portugal (ang.). zarate.eu. [dostęp 2016-10-04].
  4. a b Resultados Eleitorais (port.). eleicoes.cne.pt. [dostęp 2016-10-04].
  5. Cidadãos Nacionais Agraciados com Ordens Portuguesas (port.). presidencia.pt. [dostęp 2016-10-04].
  6. Cidadãos Nacionais Agraciados com Ordens Estrangeiras (port.). presidencia.pt. [dostęp 2016-10-04].