Karakal

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Karakal
Caracal[1]
J.E. Gray, 1843[2]
Ilustracja
Przedstawiciel rodzaju – karakal stepowy (C. caracal)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada żyworodne
Rząd drapieżne
Podrząd kotokształtne
Infrarząd Feloidea
Rodzina kotowate
Podrodzina koty
Rodzaj karakal
Typ nomenklatoryczny

Caracal melanotis J.E. Gray, 1843 (= Felis caracal Schreber, 1776)

Synonimy
  • Caracala[a] J.E. Gray, 1843[3]
  • Chrysailurus Severtzov, 1858[4]
  • Profelis Severtzov, 1858[5]
  • Urolynchus Severtzov, 1858[6]
Gatunki

zobacz opis w tekście

Karakal[7], złotokot[7] (Caracal) – rodzaj ssaka z podrodziny kotów (Felinae) w obrębie rodziny kotowatych (Felidae).

Zasięg występowania[edytuj | edytuj kod]

Rodzaj obejmuje gatunki występujące w Afryce i zachodniej oraz środkowej Azji[8][9][10].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Długość ciała 61,6–105,7 cm, długość ogona 16,3–34,9 cm; masa ciała samic 6–15,9 kg, samców 11–20 kg[9].

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Etymologia[edytuj | edytuj kod]

  • Caracal i Caracala: fr. caracal „karakal” od, tur. kara kulak „czarnouchy”, od kara „czarny”; kulak „ucho”[11].
  • Chrysailurus: gr. χρυσος khrusos „złoto”; αιλουρος ailouros „kot”[12]. Gatunek typowy: Felis neglecta J.E. Gray, 1838 (= Felis aurata Temminck, 1827).
  • Profelis: gr. προ pro „przed”; rodzaj Felis Linnaeus, 1758 (kot)[13]. Gatunek typowy: Felis celidogaster Temminck, 1827 (= Felis aurata Temminck, 1827).
  • Urolynchus: gr. ουρα „ogon”; λυνξ lunx, λυνκος lunkos „ryś”[14]. Gatunek typowy: Felis caracal Schreber, 1776.

Podział systematyczny[edytuj | edytuj kod]

Badania molekularne przeprowadzone w XXI wieku pokazują że karakal, złotokot afrykański i serwal sawannowy są ze sobą blisko spokrewnione[15][16]. Ich wspólne drogi rozwojowe rozdzieliły się 5,4 miliona lat temu[17]. Do rodzaju należą następujące gatunki[8][7]:

Uwagi[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Caracal, [w:] Integrated Taxonomic Information System [online] (ang.).
  2. J.E. Gray: List of the specimens of Mammalia in the collection of the British museum. London: The Trustees, 1843, s. 46. (ang.)
  3. J.E. Gray: Synopsis of the contents of the British Museum. Wyd. 44. London: G. Woodfall and son, 1843, s. 16. (ang.)
  4. Severtzov 1858 ↓, s. 389.
  5. Severtzov 1858 ↓, s. 386, 390.
  6. Severtzov 1858 ↓, s. 389, 390.
  7. a b c Nazwy zwyczajowe za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.)
  8. a b C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 398. ISBN 978-84-16728-35-0. (ang.)
  9. a b M.E. & F.C. Sunquist: Family Felidae (Cats). W: D.E. Wilson, R.A. Mittermeier (red. red.): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 1: Carnivores. Barcelona: Lynx Edicions, 2009, s. 142–143. ISBN 978-84-96553-49-1. (ang.)
  10. D.E. Wilson & D.M. Reeder (red. red.): Genus Caracal (ang.). W: Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2021-05-16].
  11. Palmer 1904 ↓, s. 159.
  12. Palmer 1904 ↓, s. 188.
  13. Palmer 1904 ↓, s. 570.
  14. Palmer 1904 ↓, s. 402.
  15. W.E. Johnson, E. Eizirik, J. Pecon-Slattery, W.J. Murphy, A. Antunes, E. Teeling & S.J. O’Brien. The Late Miocene Radiation of Modern Felidae: A Genetic Assessment. „Science”. 311 (5757), s. 73-77, 2006. DOI: 10.1126/science.1122277 (ang.). 
  16. E. Eizirik, W.E. Johnson & S.J. O’Brien. Submitted. Molecular systematics and revised classification of the family Felidae (Mammalia, Carnivora). „Journal of Mammalogy(ang.). 
  17. S.J. O’Brien & W.E. Johnson. The Evolution of Cats. „Scientific American”. Luty, s. 68-75, 2007 (ang.). 

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]