Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Pyrzycach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Pyrzycach
Distinctive emblem for cultural property.svg 65 z dnia 30.07.1955 r.[1]
kościół parafialny
Ilustracja
widok ogólny
Państwo

 Polska

Miejscowość

Pyrzyce

Wyznanie

katolickie

Kościół

rzymskokatolicki

Parafia

św. Ottona w Pyrzycach

Wezwanie

Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny

Wspomnienie liturgiczne

15 sierpnia

Położenie na mapie Pyrzyc
Mapa konturowa Pyrzyc, w centrum znajduje się punkt z opisem „Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Pyrzycach”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, po lewej nieco u góry znajduje się punkt z opisem „Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Pyrzycach”
Położenie na mapie województwa zachodniopomorskiego
Mapa konturowa województwa zachodniopomorskiego, na dole po lewej znajduje się punkt z opisem „Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Pyrzycach”
Położenie na mapie powiatu pyrzyckiego
Mapa konturowa powiatu pyrzyckiego, w centrum znajduje się punkt z opisem „Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Pyrzycach”
Położenie na mapie gminy Pyrzyce
Mapa konturowa gminy Pyrzyce, w centrum znajduje się punkt z opisem „Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Pyrzycach”
Ziemia53°08′32″N 14°53′34″E/53,142222 14,892778

Kościół Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Pyrzycachrzymskokatolicki kościół parafialny parafii św. Ottona w Pyrzycach. Mieści się w Pyrzycach, w województwie zachodniopomorskim. Należy do dekanatu Pyrzyckiego archidiecezji szczecińsko-kamieńskiej.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Jest to świątynia gotycka, wybudowana w kilku fazach, wzniesiona w 2 połowie XIII wieku, a następnie przebudowywana i rozbudowana (m.in. w pierwszej połowie XIV stulecia została rozbudowana do formy pseudobazyliki o czterech przęsłach i trzech nawach z trzy- i pół-przęsłowym prezbiterium zamkniętym pięciobocznie i wieżą wzniesioną na planie kwadratu, w XV stuleciu wybudowane zostało obejście prezbiterium i kaplice obok wieży, w 1739 roku natomiast została wzniesiona nowa wieża od strony wschodniej).

Budowla wielokrotnie była niszczona przez pożary, a następnie była odbudowywana. W 1945 roku podczas walk o miasto, świątynia została spalona i zburzona, sklepienia zawaliły się. Ocalały mury kapitalne korpusu nawowego i dolne partie wieży zachodniej. W 1948 roku przyznanych przez Ministerstwo Kultury i Sztuki została wyremontowana i oszklona nawa boczna[2]. Dotacje państwowe lokalne władze wykorzystały na bieżące potrzeby zarówno starostwa jak i Zarządu Miejskiego, co doprowadziło do przerwania prac[3]. Dopiero w dniu 24 stycznia 1958 roku zrujnowany kościół został przekazany parafii św. Ottona. W latach 1958–1966 świątynia została odbudowana. Pierwotnie nosiła wezwanie św. Maurycego. W 1961 roku na podstawie decyzji księdza prymasa Stefana Wyszyńskiego otrzymała obecne wezwanie.[4].

Wnętrze świątyni
Ołtarz główny

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Elewacje długie są podzielone przez ostrołukowe okna, portale i przypory, skrępowane gzymsem cokołowym. Otwory okienne i drzwiowe ujęte są w rozglifione obramienia, wykonane z kształtek ceramicznych. Okno przy fasadzie wschodniej jest większe od innych i zakończone jest łukiem ostrym z wysoką strzałką. W przyziemiu znajdują się wykute powtórnie dwa małe ostrołukowe okna, ujęte przez dwudzielne blendy z potrójnymi tondami z elementami dekoracji maswerkowej. Podwójne blendy, które są zakończone wimpergami, znajdują się także w licu lizen otaczających prezbiterium. Wieża posiada hełm namiotowy, posiada dekorację w postaci ostrołukowych blend, znajdujących się na kilku kondygnacjach; na najwyższej kondygnacji, nie posiadającej okien mieszczą się tarcze zegarowe. Budowla posiada wnętrze o czterech przęsłach i trzech nawach, reprezentuje typ kościoła pseudobazylikowego z trzy- i pół-przęsłowym prezbiterium, które jest otoczone przez nawę[5].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Rejestr zabytków nieruchomych – województwo zachodniopomorskie, Narodowy Instytut Dziedzictwa, 30 września 2021 [dostęp 2013-03-13].
  2. Arkadiusz Małecki, Stosunek lokalnych władz do średniowiecznej substancji zabytkowej w Pyrzycach w latach 1945–1972, Przegląd Zachodniopomorski 4/2011, s. 116
  3. Archiwum Państwowe w Szczecinie, zespół Urząd Wojewódzki Szczeciński 1945–1950, Sygn. 5083, sprawozdanie z działalności WKZ 1945–1949
  4. Rys historyczny kościoła i parafii. Parafia św. Ottona w Pyrzycach. [dostęp 2013-03-13]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-04-16)].
  5. Atrakcje i zabytki. Urząd Miejski w Pyrzycach. [dostęp 2013-03-13].