Krutynia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Krutynia
Rzeka w Nowym Moście
Rzeka w Nowym Moście
Kontynent Europa
Lokalizacja Polska
Rzeka
Długość 99 km
Powierzchnia zlewni 638 km²
Ujście
Recypient Pisa
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
źródło
źródło
Ziemia 53,70°N 21,43°E/53,700400 21,434400
Rzeka w Nowym Moście
Spływ kajakowy rzeką w Krutyni

Krutynia (niem. Kruttinna) – rzeka na Pojezierzu Mazurskim, dopływ Pisy. Szlak kajakowy.

Krutynia płynie przez rezerwat krajobrazowo-wodno-leśny położony na terenie trzech gmin: Piecki, Mikołajki i Ruciane-Nida. Jej długość to 99 km, a powierzchnia dorzecza wynosi 638 km².

Rzeka[edytuj | edytuj kod]

Dolina rzeki jest w wielu miejscach zatorfiona i zabagniona, wahająca się w granicach od około 1,5 km w części środkowej do 30-50 m w miejscach północnej i południowej części, otoczona jest wzniesieniami morenowymi o urozmaiconej rzeźbie. Nurt rzeki Krutyni jest wolny, a rzeka tworzy liczne zakola, szczególnie w środkowej, zabagnionej części rezerwatu. Spadek rzeki na długości około 10 km rezerwatu wynosi 1,3 m. Szerokość rzeki osiąga 30-40m, a głębokość od 1,5–2,5 m do 3–7 m[1].

Bieg Krutyni pod względem hydrologicznym rozpoczyna się na terenach otaczających Jezioro Warpuńskie. Na pojezierzach jednak zwyczajowo przyjmuje się nieco inne kryteria nazewnictwa. Rzeki zmieniają nazwy zawsze (lub prawie zawsze) wtedy, gdy przepływają przez jezioro, które zbiera wodę z innych, dodatkowych rzek i cieków. Według takiego kryterium Krutynia zaczyna się w Jeziorze Krutyńskim, a kończy w jeziorze Bełdany, gdzie wpływa do Systemu Wielkich Jezior Mazurskich. Zatem Krutynia w swoim różnym biegu przyjmuje różne nazwy. Między początkowymi jeziorami nie ma nazwy, następnie przyjmuje kolejno: Sobiepanka, Grabówka, Dąbrówka, Babięcka Struga, Struga Spychowska, aż w końcu Krutynia.

W rzece występują:

Litoral zajmują zbiorowiska szuwarowe z trzciną pospolitą Phragmites australis, mozgą trzcinową Phalaris arundinacea, pałką szerokolistną Typha latifolia[1].

Właściwy bieg rzeki[edytuj | edytuj kod]

Bieg rzeki przedstawiono od dołu do góry. Drukiem wytłuszczonym zaznaczono nurt główny rzeki, zwykłym dopływy.

W górnym biegu, do jeziora Zyzdrój Wielki, Krutynia ma bieg następujący:

W średnim biegu system połączeń jest następujący:

W dolnym biegu, poniżej Jeziora Krutyńskiego do ujścia bieg jest następujący:

Szlak kajakowy[edytuj | edytuj kod]

Szlak kajakowy Krutyni przebiega przez Puszczę Piską, a od Jeziora Mokrego także przez Mazurski Park Krajobrazowy. Długość szlaku wynosi 102 km, w tym 60 km to woda stojąca. Najpopularniejsza trasa spływu rozpoczyna się w Sorkwitach i kończy w miejscowości Ruciane-Nida.

Jedną z ciekawostek na szlaku jest 1,5-kilometrowy odcinek rzeczki Sobiepanka (niedaleko Sorkwit), której nurt może płynąć w obie strony.

Popularna trasa spływu przebiega następująco:

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Aleksander W. Sokołowski, Jacek Kot: Przyroda województwa suwalskiego. Suwałki, 1996, s. 109, ISBN 83-900714-2-8
  2. 2,0 2,1 Flora. Mazurski Park Krajobrazowy. [dostęp 18.03.2014].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]