Lista światowego dziedzictwa UNESCO w Afganistanie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Lista światowego dziedzictwa UNESCO w Afganistanie – lista miejsc w Afganistanie wpisanych na Listę światowego dziedzictwa UNESCO, ustanowionej na mocy Konwencji w sprawie ochrony światowego dziedzictwa kulturowego i naturalnego, przyjętej przez UNESCO na 17. sesji w Paryżu 16 listopada 1972[1] i ratyfikowanej przez Afganistan 20 marca 1979 roku[2].

Obecnie (stan w 2016) na liście znajdują się dwa obiekty dziedzictwa kulturowego – obydwa obiekty znajdują się również na liście światowego dziedzictwa w zagrożeniu[2].

Na afgańskiej Liście informacyjnej UNESCO (liście obiektów, które Afganistan zamierza rozpatrzyć do zgłoszenia do wpisu na listę światowego dziedzictwa) znajdują się 4 obiekty (stan w roku 2016)[2].

Obiekty na liście światowego dziedzictwa UNESCO[edytuj | edytuj kod]

Geographylogo.svg
Obiekty wpisane na listę światowego dziedzictwa UNESCO

Poniższa tabela przedstawia afgańskie obiekty na liście światowego dziedzictwa UNESCO:

Nr ref. – numer referencyjny UNESCO
Obiekt – polskie tłumaczenie nazwy wpisu na liście wraz z jej angielskim oryginałem[2]
Położenie – miasto, region; współrzędne geograficzne
Typ – klasyfikacja według Komitetu Światowego Dziedzictwa[3]:
  • kulturowe (K)
  • przyrodnicze (P)
  • kulturowo–przyrodnicze (K,P)
Rok wpisu – roku wpisu na listę
Opis – krótki opis obiektu wraz z informacjami o jego zagrożeniu.

     † zagrożone

Nr ref. Obiekt Zdjęcie Położenie Typ Rok Opis
211 Minaret i zabytki archeologiczne miasta Dżam
Minaret and Archaeological Remains of Jam
Jam Qasr Zarafshan.jpg BrGhor
34°23′48″N 64°30′58″E/34,396667 64,516111
KBr
(ii)(iii)(iv)
2002 Bogato zdobiony minaret (62 m wysokości i 9 m średnicy u podstawy) z ok. 1190 roku, wzniesiony przez sułtana Ghijas ad-Dina[4]. Obiekt jest zagrożony przez brak odpowiedniej ochrony[5].
208 Krajobraz kulturowy i zabytki archeologiczne w dolinie Bamian
Cultural Landscape and Archaeological Remains of the Bamiyan Valley
Destroyed Statue, July 17, 2005 at 15-53.jpg BrBamian
34°49′35″N 67°49′18″E/34,826389 67,821667
KBr
(i)(ii)(iii)(iv)(vi)
2003 Osiem stanowisk, w tym olbrzymie posągi Buddy wydrążone w skale oraz liczne jaskinie, pozostałości klasztorów buddyjskich, kaplic i sanktuariów z okresu III–V w.[6] W 2001 roku rządzący Afganistanem talibowie zniszczyli dwie nisze z posągami[6].

Obiekty na afgańskiej Liście informacyjnej UNESCO[edytuj | edytuj kod]

Geographylogo.svg
Obiekty wpisane na afgańską Listę Informacyjną UNESCO

Poniższa tabela przedstawia obiekty na afgańskiej Liście informacyjnej UNESCO:

Nr ref. – numer referencyjny UNESCO
Obiekt – polskie nazwa obiektu wraz z jej angielskim oryginałem na afgańskiej Liście informacyjnej[2]
Położenie – miasto, region; współrzędne geograficzne
Typ – klasyfikacja według zgłoszenia[3]:
  • kulturowe (K)
  • przyrodnicze (P)
  • kulturowo–przyrodnicze (K,P);
Rok wpisu – roku wpisu na Listę informacyjną
Opis – krótki opis obiektu wraz z informacjami o jego zagrożeniu.
Nr ref. Obiekt Zdjęcie Położenie Typ Rok Opis
1927 Herat
City of Herat
Herat Citadel.jpg BrHerat
34°20′31″N 62°12′11″E/34,341944 62,203056
KBr
(i)(ii)(iii)(iv)
2004 Starożytne miasto, założone ok. 500 r. p.n.e. z licznymi zachowanymi zabytkami, m.in. cytadelą z XV w. wzniesioną w miejscu dawnej fortecy z czasów Aleksandra Macedońskiego ok. 330 r. p.n.e., mauzoleum żony Szahrucha, królowej Gouharszad a także mauzoleum perskiego pisarza i poety Abdullaha Ansariego[7].
1928 Balch
City of Balkh (antique Bactria)
15c green mosque.jpg AfBalch
36°46′23″N 66°52′25″E/36,773056 66,873611
KAf
(ii)(iv)(v)
2004 Starożytne miasto Baktra, stolica Baktrii, z licznymi zabytkami z okresu islamskiego, m.in. grobowcem Khwadży Abu Nasra Parsy z XV w., ruinami medresy z XVII w. oraz z okresu buddyjskiego, m.in. ruinami klasztoru Nau Bahar i stupy Tepe Rustam[8].
1946 Band-e Amir
Band-E-Amir
BandeAmir2.jpg AfBamian
34°50′23″N 67°13′51″E/34,839722 67,230833
PAf
(vii)(viii)(ix)(x)
2004 Zespół jezior z wodą o niebieskim zabarwieniu[9].
5469 Ogrody Babura
Bagh-e Babur
Babur Gardens from a mountain top CROPPED.jpg AfKabul
34°30′09,8″N 69°09′29,8″E/34,502722 69,158278
KAf
(iv)
2009 Terasowe ogrody założone w Kabulu przez Babura, założyciela Królestwa Wielkich Mogołów, po podbiciu miasta w 1504 roku[10]. W ogrodach znajduje się grobowiec władcy[10].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. UNESCO: Convention Concerning the Protection of the World Cultural and Natural Heritage (ang.). [dostęp 2017-04-30].
  2. a b c d e UNESCO: Afghanistan (ang.). [dostęp 2017-04-30].
  3. a b UNESCO: The Criteria for Selection (ang.). [dostęp 2017-04-30].
  4. UNESCO: Minaret and Archaeological Remains of Jam (ang.). [dostęp 2017-04-30].
  5. UNESCO: Minaret and Archaeological Remains of Jam (ang.). [dostęp 2017-04-30].
  6. a b UNESCO: Cultural Landscape and Archaeological Remains of the Bamiyan Valley (ang.). [dostęp 2017-04-30].
  7. UNESCO: City of Herat (ang.). [dostęp 2017-04-30].
  8. UNESCO: City of Balkh (antique Bactria) (ang.). [dostęp 2017-04-30].
  9. UNESCO: Band-E-Amir (ang.). [dostęp 2017-04-30].
  10. a b UNESCO: Bagh-e Babur (ang.). [dostęp 2017-04-30].