Luboradza

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Luboradza
Państwo  Polska
Województwo zachodniopomorskie
Powiat szczecinecki
Gmina Barwice
Liczba ludności (2006) 30
Strefa numeracyjna (+48) 94
Kod pocztowy 78-460
Tablice rejestracyjne ZSZ
SIMC 0301948
Położenie na mapie gminy Barwice
Mapa lokalizacyjna gminy Barwice
Luboradza
Luboradza
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Luboradza
Luboradza
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Luboradza
Luboradza
Ziemia 53°43′58″N 16°16′43″E/53,732778 16,278611

Luboradza – (do 1945 niem. Lübrassen) osada w Polsce położona w województwie zachodniopomorskim, w powiecie szczecineckim, w gminie Barwice, nad rzeką Dębnicą przepływającą przez jezioro Koprzywno (pow. 21 ha) oraz rozlewiskiem tworzącym jezioro Polok (pow. 9 ha). W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie koszalińskim. Została założona w XIX w. Założenie dworskie pochodzi z początku XX w., gdy właścicielem był major von Ditfurth-Lübrassen. Powierzchnia użytkowa dworu wynosi 821 m². Wokół pałacu 2-hektarowy park krajobrazowy[1].

Krajobraz i architektura okolic[edytuj]

Na ukształtowanie terenu w okolicy największy wpływ miało zlodowacenie skandynawskie (faza pomorska zlodowacenia bałtyckiego). Nacisk mas lodowca spowodował powstanie moreny czołowej objawiające się bogactwem wzgórz, pagórków (kumulacje dochodzące do 100m), głębokich jarów i wąwozów. Wody z topniejących lodowców utworzyły liczne jeziora polodowcowe. Na południowym brzegu jeziora Koprzywno odkryto grodzisko słowiańskie z pozostałością grobów popielnicowych z epoki brązu, w okolicy rosną dwa stare dęby, „Adam” (o obwodzie 5,2m) i „Ewa” (o obwodzie 6,5m). Trzeci „Kain” (o obwodzie 4,0m) jest wymieniany w przekazach historycznych i przewodnikach turystycznych, lecz od czasu gdy się przewrócił, można jedynie podziwiać jego pień na brzegu jeziora. W pobliżu jeziora rośnie też bardzo stary wiąz. Jego wiek szacowany jest na około 900 lat.

Na lokalną architekturę wpływ miała zmiana sposobu zabudowy na przełomie XIX i XX wieku. Budownictwo ryglowe zastąpiono czerwoną cegłą i ceramicznymi dachami, zaś budownictwo sakralne oraz dwory budowane były z lokalnie dostępnego łupanego kamienia polnego i cegły licowej. Na wsiach założenia folwarczne – dwory usytuowane między parkiem a częścią gospodarczą, np. powstały na przełomie wieków modernistyczny dwór z czterokolumnowym portykiem w Luboradzy. Wokół dworu, pałacu zachował się częściowo zabytkowy park (w rejestrze zabytków WKZ w Szczecinie wpisany pod numerem 1137).

Historia[edytuj]

Od początku XX wieku do końca lat trzydziestych wieś zamieszkiwana przez Polaków i Niemców. Zabudowania w tym okresie: murowane domy, kościół, zabudowania folwarczne z pałacem oraz położona nad rzeką gorzelnia. W latach 1939-1945 w Pałacu siedzibę miał ośrodek szkolenia Abwehry, a pod koniec wojny umiejscowiono tu ośrodek leczenia stresów pilotów Luftwaffe. Po wyjeździe Niemców w 1945 roku w Pałacu rozlokowała się jednostka Armii Czerwonej. W trakcie działań wojennych spalono m.in. miejscowy kościół.

W latach 50. XX wieku wieś przejęły Zakłady Przemysłu Jedwabniczego Pierwsza w Łodzi i przez kolejne 50 lat Luboradza była bazą wypoczynku letniego dla dzieci i młodzieży pracowników ww. zakładu.

W 2005 roku prywatny przedsiębiorca zakupił dwór od syndyka masy upadłościowej fabryki. W sdawnej stołówce mieści się obecnie sala restauracyjno-koncertowa, 28 pokoi, a także dwie sale konferencyjne i SPA z basenem.[potrzebny przypis].

Przypisy

  1. Andrzej Świrko, Pałace, dwory i zamki w dorzeczu Parsęty, POT, 2005, str. 58, ISBN 83-7263-900-0