Mandryl

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Mandryl
Mandrillus sphinx[1]
(Linnaeus, 1758)
Mandryl
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ssaki
Podgromada ssaki żyworodne
Nadrząd łożyskowce
Rząd naczelne
Podrząd Haplorrhini
Nadrodzina makakokształtne
Rodzina makakowate
Rodzaj Mandrillus
Gatunek mandryl
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 VU pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania
Portal Portal Zoologia
Czaszka samca Mandrillus sphynx

Mandryl (Mandrillus sphinx) – ssak z rzędu naczelnych, rodziny makakowatych, blisko spokrewniony z drylem, największa z małp zwierzokształtnych.

Występowanie i biotop[edytuj | edytuj kod]

Mandryle żyją w tropikalnych lasach Afryki Zachodniej (Kamerun, Gabon i Kongo). Występują w lasach różnego typu.

Wygląd[edytuj | edytuj kod]

Mandryle są największymi małpami po człekokształtnych gorylach, szympansach i orangutanach. Samce mają charakterystyczne ubarwienie. Twarz i modzele siedzeniowe mają wyraźnie niebiesko, czerwono i fioletowo ubarwione. Młode oraz samice są bardziej brązowe i nie mają takich akcentów barwnych jak samce. Młode samce zyskują swe ubarwienie dopiero w 5–6 roku życia, kiedy są już dojrzałe płciowo.

Wymiary dorosłego osobnika

  • długość ciała: 61–76 cm
  • długość ogona: do 7 cm
  • masa ciała: samce średnio 30 kg, maksymalnie do 54 kg, samice średnio 15 kg

Tryb życia[edytuj | edytuj kod]

Mandryle głownie przebywają na ziemi, niekiedy także w dolnej warstwie koron drzew. Zwierzęta te tworzą grupy (haremy) liczące do 20 osobników, przewodzone są przez jednego samca i zajmują terytorium 50km². Często kilka takich grup łączy się i powstają w ten sposób duże, luźne zgrupowania.

Pożywienie[edytuj | edytuj kod]

Mandryle jedzą owoce, nasiona, korzenie, bulwy, grzyby, owady, oraz niekiedy małe kręgowce.

Rozmnażanie[edytuj | edytuj kod]

Po ciąży trwającej 220-270 dni rodzi się 1 młode. Samice są płodne średnio co 33 dni. Dojrzałość płciową osiągają po ukończeniu 4 lat. Najdłuższy zanotowany wiek mandryla to 46 lat.

Zagrożenia[edytuj | edytuj kod]

Niszczenie naturalnego środowiska i nadmierne polowania (na mięso lub do hodowli w zwierzyńcach) spowodowały, że mandrylowi zagraża wymarcie. Dla jego ocalenia konieczne jest szybkie zorganizowanie rezerwatów w dżungli.

Przypisy

  1. Mandrillus sphinx w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
  2. Mandrillus sphinx. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Ingmarsson, L.: Mandrillus sphinx (ang.). (On-line), Animal Diversity Web, 1999. [dostęp 1 stycznia 2009].
  2. Mały słownik zoologiczny: ssaki. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1978.
  3. Zwierzęta : encyklopedia ilustrowana. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2005. ISBN 83-01-14344-4.