Moresnet

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Moresnet Neutre, Neutral-Moresnet, Neutraal-Moresnet
Neutralny Moresnet
Flaga Moresnetu
Herb Moresnetu
Flaga Moresnetu Herb Moresnetu
Stolica Kelmis
Ustrój polityczny kondominium
Status terytorium terytorium neutralne
Głowa terytorium burmistrz, ostatnia głowa terytorium Pierre Grignard
Powierzchnia
 • całkowita

2,7 km²
Liczba ludności
 • całkowita 
 • gęstość zaludnienia

3.000
1111.1 osób/km²
Jednostka monetarna Frank francuski (₣)
Sposób utworzenia porozumienie w Aachen
Rok utworzenia 26 lipca 1816
Aneksja na mocy Traktatu Wersalskiego Belgię
1920
Religia dominująca katolicyzm

     Holandia

     Belgia, prowincja Liège

     Neutralny Moresnet

     Prusy, Nadrenia

Moresnet – istniejące w latach 1815-1919 terytorium sporne o powierzchni 270 hektarów (2,7 km²) położone między Niemcami i Belgią, 7 km na południowy zachód od Akwizgranu.

Trójstyk granic Niemiec, Belgii i Holandii Vaalserberg obecnie. Do 1915 był to czwórstyk gdyż stykały się tu również granice Moresnet.

Neutralne terytorium Moresnet nie należało do żadnego z tych państw, stanowiąc w zasadzie niezależne państewko. Na północy granice terytorium sięgały aż do Vaalserbergu, tworząc tym samym punkt (czwórstyk), w którym spotykały się terytoria czterech krajów (Moresnet, Holandii, Belgii i Niemiec).

Neutralność terytorium była rezultatem braku porozumienia na kongresie wiedeńskim w 1815 między Prusami a Królestwem Zjednoczonych Niderlandów, do którego należała również współczesna Belgia. Obfitujący w bogactwa naturalne (rudy cynku) obszar został podzielony, fragment przydzielono Holandii, fragment Prusom, pozostawiając jednak część jako obszar neutralny. W 1815 terytorium neutralne miało 256 mieszkańców, w 1858 już 2575, w 1907 prawie 3800, a w 1914 ponad 4600[1]. W XIX wieku Belgia i Prusy wielokrotnie prowadziły bezskuteczne negocjacje na temat likwidacji trwałego prowizorium. W czasie I wojny światowej obszar był okupowany przez Niemcy i dopiero traktat wersalski z 28 czerwca 1919 przyznał Belgii władzę nad Moresnetem. Powtórna okupacja niemiecka miała miejsce w l. 1940-1944.

W 1908 główny lekarz kopalni rudy cynku, Wilhelm Molly, próbował na terytorium Moresnetu neutralnego ustanowić pierwsze państwo esperantystów[2].

Władzę nad regionem sprawował burmistrz.

Burmistrzowie Moresnetu

Obecnie region jest częścią niemieckojęzycznej gminy Kelmis w Belgii.

Moresnet trafił również na karty literatury polskiej. Mówi się o nim w powieści Władysława Zambrzyckiego "Kwatera bożych pomyleńców".

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Moresnet – quasi-anarchia w Akwizgranie. 2014-05-11. [dostęp 2018-12-01].
  2. Moresnet. holandiabeztajemnic.pl. [dostęp 2018-12-01].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]