Noszak

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy szczytu. Zobacz też: Przemysław I Noszak.
Noszak
Ilustracja
Państwo  Afganistan
 Pakistan
Położenie Badachszan, Chajber Pachtunchwa
Pasmo Hindukusz
Wysokość 7492 m n.p.m.
Wybitność 2024 m
Pierwsze wejście 1960
Toshiaki Sakai i Goro Iwatsuboa
• zimowe 13 lutego 1973
Andrzej Zawada, Tadeusz Piotrowski
Położenie na mapie Afganistanu
Mapa lokalizacyjna Afganistanu
Noszak
Noszak
Ziemia36°25′54″N 71°49′42″E/36,431667 71,828333

Noszak – drugi co do wysokości szczyt w górach Hindukusz (zaraz po Tiricz Mir), który liczy sobie 7492 m. Leży na granicy między Afganistanem a Pakistanem. Jest to najwyższy szczyt Afganistanu.

Noszak zajmuje trwałe miejsce w historii polskiego alpinizmu. To o pierwsze wejście na tę górę toczyli bój Polacy w 1960 roku, to właśnie ten szczyt zdobyli jako pierwsi zimą Andrzej Zawada i Tadeusz Piotrowski, otwierając tym samym erę himalaizmu zimowego. W latach 70. szczyt ten stał się bardzo modny wśród polskich wspinaczy, którzy zdobywali tu doświadczenie wysokogórskie przed wyruszeniem na podbój himalajskich ośmiotysięczników.

Bezpieczeństwo[edytuj | edytuj kod]

Sytuacja zmieniła się diametralnie od rozpoczęcia radzieckiej interwencji w Afganistanie w 1979 r., gdy Afganistan na długie lata pogrążył się w krwawych wojnach i wewnętrznych walkach o władzę. W związku z tym afgańskie góry przez ponad 30 lat pozostawały niedostępne dla działalności alpinistycznej. Nieliczni himalaiści zaglądają tam dopiero od momentu odejścia od władzy talibów po interwencji zbrojnej Stanów Zjednoczonych wraz z sojusznikami.

Strefa przygraniczna z Pakistanem w rejonie Noszaka wciąż pozostaje zaminowana, co jest pozostałością po wojnie domowej między talibami a Sojuszem Północnym w latach dziewięćdziesiątych XX wieku. Do dzisiaj region ten pełen jest min przeciwpiechotnych. Niedaleko Noszaka znajduje się przełęcz Sad Isztrag An, którą jeszcze kilkadziesiąt lat temu ludzie pokonywali, żeby odwiedzić rodziny, handlować lub w poszukiwaniu pracy. Aktualnie nie ma takiej możliwości.

Zaminowana jest również częściowo dolina Kazi Deh, która prowadzi pod Noszak. Z tego powodu talibowie tam raczej nie zaglądają. Na szczęście bezpośrednio pod górą oraz w drodze do bazy, o ile nie zbacza się z wytyczonej kilka lat temu ścieżki, można czuć się bezpiecznie.

Historia wejść[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Janusz Kurczab, Historia polskiego wspinania – Hindukusz Cz. I, 30 września 2009 [dostęp 2019-05-03] (pol.).
  2. Halina Cieplińska-Bojarska, Noshaq, First Winter Ascent, „The American Alpine Journal”, 1974, s. 217-218.
  3. Šimko Jožo: 60 horolezeckých týždňov vo Vysokých Tatrách, w: "Krásy Slovenska" R. LXI, nr 8/84, s. 12
  4. Ryszard Szafirski, Zakopiańska wyprawa w Hindukusz, „Taternik” (4 (233)), Warszawa 1976, s. 169-172.
  5. Roman Gołędowski, Łukasz Kocewiak, Noszak solo, czyli Afganistan w pojedynkę, Wydawnictwo Annapurna, 2018, ISBN 978-83-61968-40-5.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]