Nawałniki

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Oceanodroma)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Nawałniki
Hydrobatidae[1]
Mathews, 1912
Przedstawiciel rodziny – nawałnik popielaty (H. furcata)
Przedstawiciel rodziny – nawałnik popielaty (H. furcata)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd rurkonose
Rodzina nawałniki
Typ nomenklatoryczny

Procellaria pelagica Linnaeus

Rodzaje

Nawałniki[4], nawałnikowate[5] (Hydrobatidae) – monotypowa rodzina ptaków z rzędu rurkonosych (Procellariiformes).

Zasięg występowania[edytuj]

Rodzina obejmuje gatunki występujące na otwartych wodach oceanów północnej półkuli[6].

Charakterystyka[edytuj]

Długość ciała 13–27 cm; masa ciała 14–112 g; rozpiętość skrzydeł 32–57 cm[7][8][9].

Są ptakami ściśle pelagicznymi, na ląd przybywają jedynie w celu złożenia jaj i odchowu piskląt.

Nawałnikowate gniazdują kolonijnie na trudno dostępnych wyspach. Tak jak pozostałe rurkonose składają jedno jajo, zazwyczaj w norze lub w szczelinach skalnych. Pisklę wykluwa się po około 40-50 dniach |wysiadywania i pozostaje w gnieździe pod opieką rodziców przez 50 do 70 dni.

Nawałnikowate są ptakami monogamicznymi, tworzą stałe pary trwające wiele lat. Badania genetyczne, pokazały, że w odróżnieniu od innych monogamicznych ptaków, niewierność małżeńska jest bardzo rzadka[10].

Systematyka[edytuj]

Etymologia[edytuj]

Gr. ὑδρο- hudro- – wodny, od ὑδωρ hudōr, ὑδατος hudatos – woda; βατης batēs – piechur, od βατεω bateō – stąpać, od βαινω bainō – iść[11].

Podział systematyczny[edytuj]

Tradycyjnie nawałniki są dzielone na dwie podrodziny: oceanniki i nawałniki. Badania sekwencji genetycznej cytochromu b, sugerują że rodzina nawałników jest parafiletyczna, pozostałe rurkonose wyewoluowały z tej właśnie rodziny[12]. Ponadto ostatnie badania sugerują że oceanniki i nawałniki nie są ze sobą blisko spokrewnione, dlatego takson ten podnoszony jest do rangi rodziny oceanników (Oceanitidae)[13][14]. Do rodziny należy jeden rodzaj z następującymi gatunkami[4]:

Przypisy

  1. Hydrobatidae, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. Hydrobates. w: Integrated Taxonomic Information System (ang.) [dostęp 2014-02-22]
  3. F. Boie. Ueber Classification infonderheit der europäischen Vögel. „Isis von Oken”. 1822, s. kol. 562, 1822 (niem.). 
  4. a b Systematyka i nazwy polskie za: P. Mielczarek, M. Kuziemko: Rodzina: Hydrobatidae Mathews, 1912-13 - nawałniki - Northern Storm-petrels (wersja: 2016-10-02). W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2016-10-24].
  5. P. Mielczarek, W. Cichocki. Polskie nazewnictwo ptaków świata. „Notatki Ornitologiczne”. Tom 40. Zeszyt specjalny, s. 4, 1999. ISSN 0550-0842. 
  6. F. Gill, D. Donsker (red.): Loons, penguins, petrels (ang.). IOC World Bird List: Version 6.3. [dostęp 2016-10-24].
  7. C. Carboneras: Family Hydrobatidae (Storm-petrels). W: J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal: Handbook of the Birds of the World. Cz. 1: Ostrich to Ducks. Barcelona: Lynx Edicions, 1992, s. 269–271. ISBN 84-87334-10-5. (ang.)
  8. J. Fjeldså: Species Accounts of New Species. W: J. del Hoyo, A. Elliott, J.Sargatal, D.A. Christie: Handbook of the Birds of the World. Cz. Specjalna: New Species and Global Index. Barcelona: Lynx Edicions, 2013, s. 192. ISBN 978-84-96553-88-0. (ang.)
  9. J. del Hoyo, N. Collar, G. Kirwan: HBW and BirdLife International Illustrated Checklist of the Birds of the World. Barcelona: Lynx Edicions, 2014, s. 372. ISBN 978-84-96553-94-1. (ang.)
  10. R.A. Mauck, T.A. Waite, P.G. Parker. Monogamy in Leach's Storm Petrel:DNA-fingerprinting evidence. „The Auk”. 112 (2), s. 473-482, 1995 (ang.). 
  11. Etymologia za: J.A. Jobling: Key to Scientific Names in Ornithology. W: J. del Hoyo, A. Elliott, J. Sargatal, D.A. Christie, E. de Juana (red.): Handbook of the Birds of the World Alive. Barcelona: Lynx Edicions, 2016. [dostęp 2016-10-22]. (ang.)
  12. G.B. Nunn, S.E. Stanley. Body Size Effects and Rates of Cytochrome b Evolution in Tube-Nosed Seabirds. „Molecular Biology and Evolution”. 15 (10), s. 1360-1371, 1998 (ang.).  Errata
  13. S.J. Hackett, R.T. Kimball, S. Reddy, R.C.K. Bowie, E.L. Braun, M.J. Braun, J.L. Chojnowski, W.A. Cox, K.-L. Han, J. Harshman, Ch.J. Huddleston, B.D. Marks, K.J. Miglia, W.S. Moore, F.H. Sheldon, D.W. Steadman, Ch.C. Witt, T. Yuri. A Phylogenomic Study of Birds Reveals Their Evolutionary History. „Science”. 320, s. 1763-1767, 2008 (ang.). 
  14. E.C. Dickinson (red.), J.V. Remsen, Jr.: The Howard and Moore Complete Checklist of the Birds of the World. Cz. 1: Non-passerines. Eastbourne: Aves Press, 2013. ISBN 9780956861108. (ang.)
  15. a b D.G. Ainley. Geographic variation in Leach's Storm-Petrel. „The Auk”. 97 (4), s. 837-853, 1980 (ang.). 
  16. a b S.N.G. Howell: Petrels, albatrosses & storm-petrels of North America. A photographic guide. Princeton, New Jersey: Princeton University Press, 2012, s. 1–512. ISBN 9780691142111. (ang.)
  17. BirdLife International 2012. Hydrobates macrodactylus. W: IUCN 2016. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) Wersja 2016-1. <www.iucnredlist.org>. (ang.) [dostęp 2016-10-24]

Linki zewnętrzne[edytuj]