Oksywie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Zobacz też: inne hasła o takiej lub podobnej nazwie.
Herb Gdyni Oksywie
Dzielnica Gdyni
Państwo  Polska
Województwo  pomorskie
Miasto Gdynia
W granicach Gdyni 1926
Powierzchnia 3,53 km²
Populacja (2010)
• liczba ludności

15 232
• gęstość 3 262 os./km²
Położenie na mapie Gdyni
Położenie na mapie
Portal Portal Polska
Fragment Kępy Oksywskiej na mapie Gdyni i okolic z 1935.

Oksywie (kaszb. Òksëwié, niem. Oxhöft) – nadmorska dzielnica Gdyni granicząca z następującymi dzielnicami tegoż miasta: Babie Doły (od północy), Obłuże (od zachodu) oraz Śródmieście (od południa), a także z Morzem Bałtyckim od wschodu. Granica przebiega od północy ul. Zielona do skrzyżowania z ul. płk Dąbka, następnie ul.płk Dąbka do ul. Benisławskiego, od wschodu ul. Benisławskiego do ul. Śmidowicza, od południa ul. Śmidowicza do brzegu morza, od zachodu brzegiem morza.

Geneza nazwy[edytuj]

Nazwa Oksywie występowała od XII w. Wywodzi się prawdopodobnie od staroskandynawskiego słowa oxihoved, oznaczającego głowę wołu, co mogło być nawiązaniem do kształtu Kępy Oksywskiej. Zachowały się następujące zapisy nazwy: Oxsiua, Oxive, Okciua, Oxue, Oxivia, Oxiuia, Oxiwia, Oxiew, Oxivija.

Inną teorią pochodzenia nazwy jest "okno solne", z uwagi na występujące pod ziemią pokłady soli domniemuje się, że istnieć tu mogło solne źródło.

Charakterystyka ogólna i historia[edytuj]

Oksywie jest najstarszą osadą mieszczącą się na terenie dzisiejszej Gdyni. Niegdyś jej obszar zajmowały m.in. ciałopalne cmentarzyska pogańskie.

W późniejszych wiekach dzielnica była także świadkiem ważnych wydarzeń historycznych, bowiem to tu w pierwszych dniach II wojny światowej (10-19 września 1939) odbywała się obrona Kępy Oksywskiej. Niemcy zmienili nazwę dzielnicy na Oxhöft[1]. W dniach 28 marca - 5 kwietnia 1945 Oksywie stanowiło ostatni punkt oporu Niemców w znajdującej się pod okupacją Gdyni przed nacierającą Armią Czerwoną. W 2015 wzdłuż wybrzeża morskiego kosztem 19 mln zł zbudowano opaskę brzegową pełniącą również funkcje promenady o długości 1,7 km, z dostępem od Kolonii Rybackiej (wejście nr 5)[2].

W dzielnicy znajdują się lub znajdowały takie obiekty, jak np.:

  • poniemiecka torpedownia "Formoza"
  • Akademia Marynarki Wojennej mieszcząca się w klasycystycznych budynkach Zespołu Dowództwa Floty (bud. 1924-30)
  • najstarszy kościół w Gdyni pw. św. Michała Archanioła ufundowany przez Świętopełka, pochodzący z 1224; z najstarszej części świątyni do dziś zachowała się ściana zachodnia
  • dwie koleje linowo-terenowe na klifie oksywskim - pierwsza kolej przy zejściu na plażę koło pętli autobusu 152 (z jednym wagonikiem, bez mijanki, na torze szerokości 620 mm, wykorzystywana regularnie do transportu ryb i sprzętu, nie przewozi ludzi), druga kolej znajduje się ok. 1,4 km na północ, na terenie tzw. Kolonii Rybackiej w Babich Dołach (nieczynna)[3].

Imię dzielnicy nosił m.in. polski okręt rakietowy ORP Oksywie.

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. www.gotenhafen.com.pl
  2. Zobacz, jak powstaje drugi gdyński bulwar
  3. Lokalizację obydwu można znaleźć w Wikimapii: 1, 2