Olsztyn Główny
.jpg) Budynek dworca od strony ulicy Partyzantów | |
| Państwo | |
|---|---|
| Województwo | |
| Miejscowość | |
| Lokalizacja | |
| Zarządca |
PKP PLK (Perony, Infrastruktura Stacyjna) PKP (Budynek Dworca) |
| Data otwarcia |
1 grudnia 1872 |
| Poprzednie nazwy |
Allenstein Hauptbahnhof |
| Dane techniczne | |
| Liczba peronów |
4 |
| Liczba krawędzi peronowych |
8 |
| Kasy |
|
| Linie kolejowe | |
Położenie na mapie Olsztyna  | |
Położenie na mapie Polski  | |
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego  | |
 53°47′08,4″N 20°29′50,1″E/53,785667 20,497250
| |
Olsztyn Główny – stacja kolejowa w Olsztynie, największa w województwie warmińsko-mazurskim. Według klasyfikacji PKP ma kategorię dworca wojewódzkiego. Obejmuje dworzec kolejowy, 4 zadaszone perony, lokomotywownię i przejście podziemne.
W połowie 2022 roku nastąpiła rozbiórka dworca Olsztyn Główny w związku z budową nowego obiektu[1][2]. Oficjalne otwarcie nowego budynku dworca odbyło się rano 21 lutego 2025 roku. Całkowity koszt budowy stacji wyniósł 423 mln złotych netto[3].
23 czerwca 2025 nowo wybudowany dworzec kolejowy otrzymał imię Mikołaja Kopernika[4].
Ruch pasażerski
[edytuj | edytuj kod]| Rok | Wymiana roczna | Wymiana pasażerska na dobę | miejsce w Polsce |
|---|---|---|---|
| 2017[5] | 2 883 500 | 7 900 | 29 |
| 2018[6] | 2 883 500 | 7 900 | 21 |
| 2019[5] | 1 825 000 | 5 000 | 31 |
| 2020[5] | 1 830 000 | 5 000 | 29 |
| 2021[5] | 2 299 000 | 6 300 | 30 |
| 2022[7] | 3 212 000 | 8 800 | 32 |
| 2023[8] | 3 321 500 | 9 100 | 36 |
| 2024[9] | 3 513 600 | 9 600 | 39 |
Historia
[edytuj | edytuj kod]
Budowę olsztyńskiego Dworca Głównego ukończono 1 grudnia 1872 roku. Początkowo planowano zlokalizowanie dworca w rejonie zbiegu dzisiejszej ulicy 1 Maja z torami kolejowymi, ponieważ ulica Partyzantów wówczas jeszcze nie istniała. Pomysł ten jednak upadł i dworzec zbudowano w miejscu znacznie oddalonym od miasta - przy Bahnhof Straße (czyli ulica Dworcowa), a dzisiejszej Partyzantów.
W 1902 wydrążono pod torami tunele łączące poszczególne perony. W 1907 uruchomiono pierwszą linię tramwajową, która połączyła dworzec ze Śródmieściem i umożliwiła wygodne skomunikowanie stacji z miastem. W nocy z 17 na 18 lutego 1945 dworzec spłonął. Przebudowa i modernizacja zniszczonego budynku zakończyła się w 1948 roku. Kształt nowego dworca odbiegał od poprzedniego. Charakterystycznym elementem stała się wieża zegarowa górująca nad pawilonami. Dworzec w takiej postaci służył miastu przez dwadzieścia lat, po czym został rozebrany.
Nowy budynek został oddany do użytku w 1971 roku[10]. Hala kasowa połączona była z mniejszą częścią PKS 2-kondygnacyjną antresolą. Na parterze zaprojektowano obszerną poczekalnie dla podróżnych.
W 2022 roku dworzec został zamknięty i przeznaczony do rozbiórki. Na jego miejscu rozpoczęła się budowa nowego dworca, realizowana przez firmę Torpol[11]. Pod dworcem wybudowano również tunel dla pieszych, prowadzący na Zatorze, otwarty w październiku 2024[12]. Pierwotnie w pobliżu dworca planowana była galeria handlowa i nowy dworzec autobusowy, co jednak nie zostało zrealizowane, wskutek braku porozumienia między miastem i właścicielem dworca PKS i przyległego terenu[13].
21 lutego 2025 roku nowy budynek dworca kolejowego został otwarty i oddany do użytku[14]. Jest to już czwarty dworzec kolejowy w historii tego miasta. Pierwszy został wybudowany w 1872 roku. Drugi powstał w latach 1945 - 1948, a trzeci otwarto w 1971 roku.[15]
Zobacz też
[edytuj | edytuj kod]Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ Mateusz Sikorski, Ruszyła rozbiórka Dworca Głównego w Olsztynie [ZDJĘCIA] [online], www.olsztyn.com.pl [dostęp 2022-11-15] (pol.).
- ↑ PKP SA zamyka dworzec Olsztyn Główny. Obsługa podróżnych w tymczasowym obiekcie [online], www.transport-publiczny.pl [dostęp 2022-11-15] (pol.).
- ↑ Krzysztof Brągiel, „Po cichu, po wielkiemu cichu”. Dworzec Olsztyn Główny otwarty! [online], Olsztyn.com.pl, 21 lutego 2025 [dostęp 2025-09-10] (pol.).
- ↑
Mikołaj Kopernik oficjalnie patronem nowego dworca Olsztyn Główny, gov.pl, 23 czerwca 2025 [dostęp 2025-08-29].
- ↑ a b c d Urząd Transportu Kolejowego, Przewozy pasażerskie [online], Portal statystyczny UTK [dostęp 2023-02-20] (pol.).
- ↑ Wymiana pasażerska na stacjach w Polsce w 2018 r. [online], Urząd Transportu Kolejowego [dostęp 2020-01-30].
- ↑ Urząd Transportu Kolejowego: Wymiana pasażerska - Dane o stacjach 2022. [dostęp 2023-09-17].
- ↑ Wymiana pasażerska - Dane o stacjach 2023 [online], Urząd Transportu Kolejowegi, 4 lipca 2025 [dostęp 2025-09-08] (pol.).
- ↑ Wymiana pasażerska - dane o stacjach 2024 [online], Urząd Transportu Kolejowego [dostęp 2025-09-08] (pol.).
- ↑ Martyn Janduła: Olsztyn: Dworce kolejowy i autobusowy razem, ale oddzielnie. Tylko czy lepiej?. [w:] Transport Publiczny [on-line]. 2017-02-23. [dostęp 2017-11-07].
- ↑ Nowy Olsztyn Główny nabiera kształtów [online], www.transport-publiczny.pl [dostęp 2024-12-10] (pol.).
- ↑ Tomasz Kurs, W odnowionym tunelu na olsztyńskie Zatorze już pojawili się wandale. Jesteśmy skazani na brzydotę? [online], olsztyn.wyborcza.pl, 10 października 2024 [dostęp 2024-12-10].
- ↑ Tomasz Kurs, PKP Olsztyn Główny w sąsiedztwie slumsów. Dwa lata bezowocnych rozmów [online], olsztyn.wyborcza.pl, 2 października 2024 [dostęp 2024-12-10].
- ↑ Robert Robaszewski, Tomasz Kurs, Nowy dworzec Olsztyn Główny wreszcie otwarty [online], olsztyn.wyborcza.pl, 21 lutego 2025 [dostęp 2025-02-22].
- ↑ Kamil Białas, https://www.whitemad.pl/olsztyn-ma-nowy-dworzec-kolejowy-tak-wyglada-olsztyn-glowny/, Magazyn WhiteMad, 28 lutego 2025 [dostęp 2026-02-18] (pol.).
Linki zewnętrzne
[edytuj | edytuj kod]- Olsztyn Główny, [w:] Ogólnopolska Baza Kolejowa – bazakolejowa.pl [online] [dostęp 2026-01-24].
- Olsztyn Główny w Atlasie Kolejowym Europy Środkowej – atlaskolejowy.net
| Olsztyn Główny | ||
| Linia 216 Działdowo – Olsztyn Główny (83,283 km) | ||
  odległość: 2,183 km
|
|
|
| Linia 219 Olsztyn Główny – Ełk (0,000 km) | ||
|
odległość: 9,243 km
| |
| Linia 220 Olsztyn Główny – Bogaczewo (0,000 km) | ||
|
|
odległość: 2,180 km
| |
| Linia 353 Poznań Wschód – Skandawa (298,893 km) | ||
odległość: 2,184 km
|
|
odległość: 4,822 km
|
