Pier Vittorio Tondelli

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Pier Vittorio Tondelli
Data i miejsce urodzenia 14 września 1955
Correggio, Włochy
Data i miejsce śmierci 16 grudnia 1991
Narodowość włoska
Dziedzina sztuki proza, teatr

Pier Vittorio Tondelli (ur. 14 września 1955 w CorreggioReggio Emilia, zm. 16 grudnia 1991) – pisarz włoski zaliczany do grupy literackiej cannibali, którego debiut przypada na lata 80. Autor powieści Altri libertini (Libertyni inaczej). Jeden z prekursorów nurtu literatury Pulp we Włoszech w latach 90. Sukces, który odniósł jako pisarz, często zagłuszany był przez głośne skandale jakie wywoływały jego dzieła i konflikty z cenzorami, spowodowane przez pojawiające się w powieściach wątki homoseksualne i szokujący nierzadko język.

Edukacja[edytuj | edytuj kod]

Tondelli uczęszczał do liceum w Correggio. O środowisku, w jakim przyszło mu dorastać, pisał:

Quote-alpha.png
zwykli ludzie, prości ludzie, tacy, co nawet jeśli sprzedają się na ulicy, to i tak stronią od plotek i głównych stron gazet.[1]

W 1974 rozpoczął studia na nowopowstałym wydziale Sztuki, Muzyki i Spektaklu (DAMS) Uniwersytetu Bolońskiego.

Działalność literacka[edytuj | edytuj kod]

Początkowo pisywał artykuły do sekcji kulturalnej miejscowych gazet, tworzył własne krótkie opowiadania, traktujące głównie o nastoletnich frustracjach wynikających z budzącego się poczucia odmienności i konfliktu wartości katolickich. Interesował się teatrem – opublikował skróconą wersję Małego Księcia Exupéry'ego, podpisując ją swoim wczesnym pseudonimem – Vicky. W 1979 ukończył swoją pierwszą powieść, która później została przerobiona i wydana pod zmienionym tytułem.
W 1980 na ręce krytyka literackiego Alda Tagliaferri złożył ukończoną powieść Altri libertini, która po poważnych cięciach została wydana, zyskując uznanie krytyków i spory rozgłos zwłaszcza wśród czytelników młodszego pokolenia[potrzebne źródło]. W dwadzieścia dni po pojawieniu się dzieła w księgarniach Tondelli został oskarżony przez władze o propagowanie obscenicznych treści, proces jednak został umorzony[potrzebne źródło].

Podczas służby wojskowej publikował na łamach gazety serie artykułów zatytułowanych Dziennik żołnierza Acci (Il diario del soldato Acci). Doświadczenia z wojska przekształcił później w powieść Pao pao (1982, wyd. Feltrinelli). Wtedy też poznał François Wahla, ważną postać sceny literatury gender, która pozostała istotnym punktem odniesienia w jego dalszej pracy literackiej. Rozpoczął pracę nad Rimmini, którą porzucił, by zająć się dramatem Dinner Party, traktującym o kryzysie pokolenia trzydziestolatków.

W 1985 nakładem wyd. Bompiani ukazało się ukończone Rimmini, które krytycy określili jako powieść o kulturze konsumpcyjnej. Z opinią tą nie zgadzał się autor, który w opisie wybrzeża morza adriatyckiego widział raczej potencjał do pomieszczenia różnorodnych historii i różnorodnych sposobów ich opowiedzenia, opisania rzeczywistości włoskiej tamtych na lat na sposób sentymentalny, egzystencjalny czy dramatyczny.[1] Powieść odniosła sukces komercyjny[potrzebne źródło], lecz i tym razem nie udało uniknąć się atmosfery obyczajowego skandalu i groźby ocenzurowania co bardziej naturalistycznych opisów. W odpowiedzi na to Tondelli zajął się stworzeniem Projektu Under 25 (Progetto Under 25) mającym ułatwić drogę do debiutu młodym twórcom. Podjął krótkotrwałą współpracę z włoskim Corriere della Sera. Nie zrezygnował z działań w polu kinematografii – wraz z młodymi reżyserami kilkakrotnie próbował zabrać się za ekranizacje swoich dzieł – bezskutecznie – kolejno rezygnując ze wszystkich propozycji. W tym samym czasie jednak, wiele opowiadań ze zbioru Altri libertini zostało przeniesionych na deski teatrów w Mediolanie i Correggio. W 1985 zaczął pisać do miesięcznika Rockstar, gdzie w kolumnie zatytułowanej Culture Club zwracał się do młodych czytelników, udzielając im wskazówek odnośnie wyborów literackich.

W 1986 przeprowadził się na stałe do Mediolanu. Dużo jeździł po Europie, bywał w Paryżu, Berlinie i Amsterdamie, a temat podróży stał się powracającym tłem dla jego późniejszych opowiadań. Wciąż pracował nad drugim tomem Projektu Under 25, nakładem niewielkiego wydawnictwa ukazały się w ok. stu kopiach jego Liściki dla przyjaciół (Biglietti agli amici) – prywatne dziełko, przeznaczone dla niezwykle wąskiego grona odbiorców, z których każdy otrzymał osobno dedykowany egzemplarz. Pracę nad Oddzielnymi pokojami (Camere Separate) rozpoczął w 1988. Dzieło odbiegało stylem od dotychczasowego, wzbudziło jednak entuzjazm krytyków i stało się podstawą dla filmu Manuzziego Sabato Italiano z 1992. Tondelli udzielał się jako wykładowca, prowadził seminaria dla studentów w płn. Włoszech, zajmował się krytyką literacką (Cabine! Cabine!) i ropoczął projekt Mouse to mouse mający odzwierciedlać zmiany zachodzące we współczesnym mu społeczeństwie włoskim. Współpraca z Fulvio Panzerim zaowocowała wydaniem w 1990 pierwszego tomu zbioru Postmodernistyczny weekend. Kronika lat 80'. (Un weekend postmoderno. Cronache dagli anni ottanta ) obejmującego wszystkie literackie, eseistyczne i dziennikarskie publikacje Tondelliego.

Choroba i śmierć[edytuj | edytuj kod]

W 1991 roku, po przeprowadzce do Bolonii trafił do szpitala w Correggio z objawami AIDS. Wiadomość o chorobie utrzymywał w tajemnicy. Zmarł 16 grudnia 1991 roku i został pochowany na niewielkim cmentarzu w okolicach Correggio.

Twórczość[edytuj | edytuj kod]

  • Altri libertini (wyd. Feltrinelli)- Libertyni inaczej (wyd. Korporacja Ha!Art, 2012)
  • Pao Pao (wyd. Feltrinelli)
  • Rimini (wyd. Bompiani)
  • Un weekend postmoderno. Cronache dagli anni Ottanta (wyd. Bompiani)
  • Biglietti per gli amici (wyd. Baskerville)
  • Canzoni (wyd. Leonardo)
  • Camere separate (wyd. Bompiani)

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]