Polonia – Rok 1863

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Polonia – Rok 1863
Grafika bez ustawionego tekstu alternatywnego: Polonia – Rok 1863
Autor Jan Matejko
Rok wykonania 1864
Technika wykonania olej na płótnie
Rozmiar 156 × 232 cm
Muzeum Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie

Polonia – Rok 1863 albo Zakuwana Polska – jedno z wcześniejszych dzieł Jana Matejki, powstałe w 1864 roku.

Opis[edytuj]

Obraz został namalowany pod wpływem świeżych przeżyć i wspomnień artysty z czasów powstania styczniowego. Matejko nie widział żadnych szans na wystawienie obrazu i jego publiczną prezentację. Obawiając się o bezpieczeństwo siebie i swojej rodziny oraz ewentualnych represji postanowił schować płótno za piecem w domu, gdzie przeleżało kilkanaście lat. Później obraz trafił w ręce rodziny Czartoryskich. Obecnie jest wystawiany w Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie.

Polonia jest płótnem utrzymanym w brunatnoczarnej tonacji, o cechach szkicowości. Polska to zakuwana w kajdany młoda kobieta, ubrana w czarną, potarganą na ramionach, suknię. Za nią widać drugą kobietę w jaśniejszej sukni - to Litwa, także zakuwana w kajdany. Aktu zakucia ma dokonać trzymający młotek w prawej dłoni młody kowal, pochylający głowę z rezygnacją. Jego pracy przyglądają się dwaj oficerowie: jeden w mundurze rosyjskim, a drugi w pruskim - jest to aluzja Matejki do losów Ojczyzny pod panowaniem zaborców. O fakcie, iż wszystko to dzieje się bezpośrednio po upadku powstania styczniowego, informuje powieszony w głębi pomieszczenia Manifest Rządu Narodowego z wyraźną datą 1863.