Resentyment

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Resentyment – pojęcie filozoficzne, oznaczające zjawisko tworzenia iluzorycznych wartości oraz ocen moralnych jako rekompensaty własnych niemocy i ograniczeń. Teorię resentymentu sformułował niemiecki filozof Fryderyk Nietzsche.

Pojęcie resentymentu jest ilustrowane znaną bajką Ezopa o lisie i kwaśnych winogronach. Lis, który nie zdołał dosięgnąć winogron, odchodzi mówiąc, że I tak były kwaśne.

Psychologia[edytuj]

W psychologii tego typu zachowanie jest nazywane dziecięcą reakcją na motywy, których realizacja została zablokowana.

Filozofia[edytuj]

W filozofii Nietzschego resentyment jest cechą charakterystyczną moralności niewolniczej. Wiąże się on z urazą wobec świata, żalem do życia, które nie spełnia oczekiwań. Nietzsche określał resentyment jako stan umysłu, w którym dominuje złośliwość i zawziętość, które pojawiają się przed sytuacją związaną z urazem i uczuciem niechęci do niego[1]. Moralność niewolnicza jest reaktywna, gdyż za dobre uznaje własne cnoty moralne, a za złe cnoty, których nie może osiągnąć. W ten sposób pozwala ona słabym uszlachetnić swoją słabość i zemścić się na silnych jednostkach.

Skutki społeczne[edytuj]

Resentyment w mentalności społeczeństwa wpływa m.in. na przyjęcie przez nie systemów totalitarnych, gdyż racjonalizują one poniesione przez społeczeństwo niepowodzenia oraz mają siłę jednoczącą ze względu na wspólną sprawę oraz skierowują się przeciwko instytucjom dotychczas sprawującym władzę[1].

Etymologia[edytuj]

Słowo resentyment pochodzi od francuskiego ressentiment. Słownik Wyrazów Obcych PWN definiuje je jako niezadowolenie, niechęć, uraza[2].

Przypisy

  1. a b Śliwa ↓, s. 334.
  2. Słownik Wyrazów Obcych PWN, Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1978, s. 645.

Bibliografia[edytuj]