Skansen kolejowy w Pyskowicach
| |
| Państwo | |
|---|---|
| Miejscowość | |
| Adres |
Pyskowice ul. Piaskowa[1] |
| Data założenia |
1998[2] |
| Dyrektor |
Zbigniew Jakubina[1] |
Położenie na mapie Pyskowic  | |
Położenie na mapie Polski  | |
Położenie na mapie województwa śląskiego  | |
Położenie na mapie powiatu gliwickiego  | |
 50°23′13,4″N 18°36′46,9″E/50,387056 18,613028
| |
| Strona internetowa | |
Skansen kolejowy w Pyskowicach – skansen taboru kolejowego utworzony w 1998 roku na terenie nieczynnego kompleksu wagonowni i lokomotywowni zlokalizowanego przy stacji Pyskowice z inicjatywy Towarzystwa Ochrony Zabytków Kolejnictwa i Organizacji Skansenów[3]. Towarzystwo nieformalnie funkcjonowało już od 1993 r., jako grupa miłośników kolei z Polski i ich zagranicznych przyjaciół-inwestorów, w celu ratowania zabytkowego taboru[2].
Parowozy
[edytuj | edytuj kod]W Pyskowicach jako pierwszą wyremontowano i przekazano do Stoomcentrum Maldegem lokomotywę Ol49-12[4] w 1996 r.[5] Kolejną maszyną przywróconą do ruchu był TKp 4422 z Cukrowni w Chybiu w 2004r., ostatnią Ty42-24[5][6][7][8].
W skansenie do tej pory zachowano kilkadziesiąt lokomotyw parowych, 11 lokomotyw spalinowych, ponad 20 wagonów towarowych i osobowych, tendry, dźwig kolejowy oraz elektryczny zespół trakcyjny EW90[9][10][11][12]. Kolekcję parowozów wzbogaciły m.in. eksponaty z Łaz[5] i likwidowanego skansenu w Krzeszowicach[13][5].
Problematyka prawna
[edytuj | edytuj kod]Od kilkunastu lat podejmowane są negocjacje władz skansenu z jednostkami rządowymi i samorządowymi w celu przejęcia na własność terenów należących do PKP PLK oraz PKP Nieruchomości i utworzenia w miejscu skansenu Górnośląskiego Muzeum Kolejnictwa[14][15][16][17][18][19][5][20].
Ważniejsze eksponaty
[edytuj | edytuj kod]- parowozy: Ol49, TKh, TKp 4422, TKp 3409, TKt48-29, Pt47-50, Ty2-1292, Ty2-1312, Ty42-24 (sprawny), Ty43, Ty45-158; Ty45-125, Ty51-17[10][21]
- lokomotywy spalinowe: Kö 0130, 409Da-436, Ls40, Ls60, SM03, Ls300, LDH70, LDH18
- wagony Bhp, 94A, 110Ac (przechodzi naprawę)[22], elektryczny zespół trakcyjny EW90, dźwig EDK300
-
Ty42-24 na dawnej stacji kolei piaskowych w Pyskowicach -
Budka odremontowanego parowozu Ty42-24 -
Ty42-24 z profilu -
Widok na zgromadzony tabor, 2022 r. -
![Skład pociągu specjalnego z wykorzystaniem wagonów 94A będących częścią skansenowej kolekcji[23][24]](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d1/SM42-2448_z_poc._specjalnym_Antonicug_2.jpg/120px-SM42-2448_z_poc._specjalnym_Antonicug_2.jpg)
-
Dawna hala wagonowni -
-
-
Kolekcja taboru kolejowego -
Kolekcja taboru kolejowego -
Wagony piaskowe w kolekcji -
Parowóz towarowy Ty42-24 w drodze na plan filmowy
![Skład pociągu specjalnego z wykorzystaniem wagonów 94A będących częścią skansenowej kolekcji[23][24]](http://pl.wikipedia.org/wiki/Plik:SM42-2448_z_poc._specjalnym_Antonicug_2.jpg)
Przypisy
[edytuj | edytuj kod]- ↑ a b Towarzystwo Ochrony Zabytków Kolejnictwa i Organizacji Skansenów: Kontakt. [dostęp 2016-01-09]. (pol.).
- ↑ a b Towarzystwo Ochrony Zabytków Kolejnictwa i Organizacji Skansenów: Historia skansenu. [dostęp 2016-01-09]. (pol.).
- ↑ PatWebDesign.pl, Skansen kolejowy w Pyskowicach – miejsce, które warto odwiedzić | Koleje Śląskie - regionalny przewoźnik kolejowy [online] [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Opowieść Johna Grahama | Stacja Pyskowice [online], stacjapyskowice [dostęp 2022-02-25] (pol.).
- ↑ a b c d e Skanen Taboru Kolejowego | Stacja Pyskowice [online], stacjapyskowice [dostęp 2020-12-04] (pol.).
- ↑ Ilostany | Stacja Pyskowice [online], stacjapyskowice [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Wciaz pod para... | Polskie parowozy [online], www.polskieparowozy.pl [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Wciaz pod para... | Polskie parowozy [online], www.polskieparowozy.pl [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Towarzystwo Ochrony Zabytków Kolejnictwa i Organizacji Skansenów: Eksponaty skansenu. [dostęp 2016-01-09]. (pol.).
- ↑ a b Stacja Pyskowice: Ilostany. [dostęp 2020-12-04]. (pol.).
- ↑ Znalazło tu schronienie około 60 unikatowych eksponatów kolejnictwa [online], www.onet.pl [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Skansen w Pyskowicach [online], www.gliwiczanie.pl [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Towarzystwo Ochrony Zabytków Kolejnictwa i Organizacji Skansenów: Parowozy z Krzeszowic. [dostęp 2016-01-09]. (pol.).
- ↑ Wyborcza.pl [online], gliwice.wyborcza.pl [dostęp 2022-02-25].
- ↑ Jacek Bombor, Skansen kolejowy w Pyskowicach. Stare parowozy czekają tu na nowe życie. Mrocznie, można by tu nakręcić nowego Mad Maxa [online], Pyskowice Nasze Miasto, 5 października 2021 [dostęp 2022-02-25] (pol.).
- ↑ The Polska #064: Skansen kolejowy Stacja Pyskowice - 40latidopiachu.pl [online], 40latidopiachu.pl, 22 kwietnia 2023 [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Danuta Pałęga, TAJEMNICZY ŚLĄSK. Skansen Kolejowy w Pyskowicach zostanie zrównany z ziemią? [online], Dziennik Zachodni, 25 marca 2023 [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Wyborcza.pl [online], gliwice.wyborcza.pl [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Poważne problemy skansenu z Pyskowic [online], www.rynek-kolejowy.pl [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Redakcja, Pyskowice: PKP narzuciło pasjonatom kolei horrendalny czynsz [online], Gliwice Nasze Miasto, 26 listopada 2009 [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Antek w Podróży poleca: skansen kolejowy w Pyskowicach [online], Nowiny Gliwickie [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Towarzystwo Ochrony Zabytków Kolejnictwa i Organizacji Skansenów: Naprawa wagonu 110Ac. [dostęp 2019-07-24]. (pol.).
- ↑ 94AB – 8535 | Towarzystwo Ochrony Zabytków Kolejnictwa i Organizacji Skansenów Pyskowice [online] [dostęp 2025-09-06].
- ↑ Pociąg specjalny Antonicug - 06/2025 | Stacja Pyskowice [online], stacjapyskowice [dostęp 2025-09-06].