Smogulec

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Artykuł 53°01'53"N 17°19'30"E
- błąd 38 m
WD 53°2'N, 17°20'E, 53°1'54.88"N, 17°19'27.44"E
- błąd 2285 m
Odległość 631 m
Smogulec
osada
Ilustracja
Kościół pw. św. Katarzyny
Państwo  Polska
Województwo  wielkopolskie
Powiat wągrowiecki
Gmina Gołańcz
Liczba ludności (2006) ok. 500
Strefa numeracyjna 67
Kod pocztowy 62-130
Tablice rejestracyjne PWA
SIMC 0526191
Położenie na mapie gminy Gołańcz
Mapa konturowa gminy Gołańcz, u góry znajduje się punkt z opisem „Smogulec”
Położenie na mapie Polski
Mapa konturowa Polski, blisko centrum na lewo u góry znajduje się punkt z opisem „Smogulec”
Położenie na mapie województwa wielkopolskiego
Mapa konturowa województwa wielkopolskiego, u góry znajduje się punkt z opisem „Smogulec”
Położenie na mapie powiatu wągrowieckiego
Mapa konturowa powiatu wągrowieckiego, u góry nieco na prawo znajduje się punkt z opisem „Smogulec”
Ziemia53°01′53″N 17°19′30″E/53,031389 17,325000

Smogulecosada w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie wągrowieckim, w gminie Gołańcz.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa pilskiego.

Historia Smogulca[edytuj | edytuj kod]

Jedna z najstarszych miejscowości Pałuk, została założona w XI wieku. W średniowieczu wieś była gniazdem rodowym Grzymalitów Smoguleckich (Smogulickich). Jednym z pierwszych wzmiankowanych przedstawicieli tej gałęzi potężnego wielkopolskiego rodu był Domaradzic ze Smogulca herbu Grzymała, który w latach 1280-1297 piastował urząd kasztelana rogozińskiego. W roku 1335 Smogulec otrzymał prawa miejskie, z tego samego roku pochodzą pierwsze wzmianki o drewnianym kościele, którego fundatorem był założyciel miasta Wierzbięta Smogulecki. Jednak parafię erygowano dopiero w 1415 roku. W 1613 roku wybuchł wielki pożar, który strawił większość miasta wraz z kościołem. Lata 1617-1619 to okres budowy, z fundacji Jana Wierzbięty Smoguleckiego, nowego renesansowego kościoła w Smogulcu, który częściowo przebudowany zachował się do dnia dzisiejszego. W XVII wieku Smogulec utracił prawa miejskie. W XIX wieku miejscowość była ośrodkiem znacznych dóbr rodziny Hutten-Czapskich - tzw. ordynacji smoguleckiej. Hutten-Czapscy w latach 1876-1879 dobudowali do miejscowego kościoła kaplicę rodową i spoczywają w niej w marmurowych sarkofagach. Bezdzietny Bogdan Hutten-Czapski zmarły w 1937 roku przekazał w testamencie Smogulec Uniwersytetowi Warszawskiemu. W 1939 roku po wybuchu II wojny światowej zmieniono nazwę na Basenheide, która utrzymała się do zakończenia wojny. W 1945 roku wojska sowieckie zniszczyły główną część pałacu z bogatą biblioteką. W okresie PRL w Smogulcu działało Państwowe Gospodarstwo Rolne (obecnie prywatne przedsiębiorstwo), wieś była dobrze rozwinięta. Latem 2009 roku dokonano remontu kompleksu pałacowo-parkowego. Planowany jest także remont kościoła.

W Smogulcu urodzili się:

[potrzebny przypis](1610-1656) - jezuita, matematyk, podróżnik, misjonarz w Chinach i na Jawie.

  • Antoni Wiśniewski (1718-1774)- fizyk, matematyk, teolog i pedagog, wykładowca Collegium Nobilium (rektor w latach (1759-1761), pijar (od 1765 roku prowincjał zakonu).
  • Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

    Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]