Sypniewo (województwo kujawsko-pomorskie)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Sypniewo
Sypniewo
Państwo  Polska
Województwo kujawsko-pomorskie
Powiat sępoleński
Gmina Więcbork
Wysokość 130 m n.p.m.
Liczba ludności 1300
Strefa numeracyjna (+48) 52
Kod pocztowy 89-422
Tablice rejestracyjne CSE
SIMC 0099949
Położenie na mapie gminy Więcbork
Mapa lokalizacyjna gminy Więcbork
Sypniewo
Sypniewo
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Sypniewo
Sypniewo
Położenie na mapie świata
Mapa lokalizacyjna świata
Sypniewo
Sypniewo
Ziemia 53°22′16″N 17°19′25″E/53,371111 17,323611

Sypniewowieś w Polsce położona w województwie kujawsko-pomorskim, w powiecie sępoleńskim, w gminie Więcbork, położona 12 km na zachód od Więcborka.

Sypniewo leży w granicach Krajeńskiego Parku Krajobrazowego w regionie Pojezierza Krajeńskiego.

Historia[edytuj]

Sypniewo po raz pierwszy wymienione jest z nazwy w dokumentach z 1380 r jako własności m.in. Janka z Sypniewa. Około 1392 wieś dzięki małżeństwu została własnością Dobiesława Rungi herbu Odrowąż, który słynął w okolicy z rozbójnictwa i według tradycji był fundatorem pierwszego kościoła w Sypniewie.

W XV-XVI wieku Sypniewo stanowiące część majątku ziemskiego było własnością Runge-Sypniewskich, Białośliwskich, Witosławskich, Działyńskich, od 1711 Goetzendorf-Grabowskich. W XVIII wieku lub wcześniej tu powstał drewniany dwór.

W 1824 Józef Goetzendorf-Grabowski chcąc uzyskać środki na ratowanie swoich pozostałych zadłużonych majątków odsprzedał miejscowe dobra Bankowi Królewskiemu w Berlinie, a ten oddał go w dzierżawę. W 1830 nabywcami majątku zostali Albert Wilckens i Franz Nagel. Wilckens opuścił Sypniewo, a do 1849 majątkiem zarządzał Nagel. W tym samy roku majątek odkupiła wdowa po Wilckensie i do stycznia 1945 majątek pozostawał w rękach tej rodziny.

Około 1850 stary dwór został rozebrany i wzniesiono nowy murowany pałac według projektu Karola Fryderyka Schinkla, zamówionego przez Alberta Wilckensa w 1835, a zrealizowanego przez Leberechta Wilckensa. Po poprzednim dworze zachowała się jedna z piwnic o sklepieniu kolebkowym, zaadoptowania na miejsce spotkań Loży Masońskiej. Pałac w stylu klasycystycznym z elementami neorenesansowymi wzniesiono na planie kwadratu z wieżą, otoczony 9-hektarowym parkiem w stylu angielskim. Kolejny właściciel Fritz Wilckens zasłynął z odkrycia i udokumentowania kręgu kamiennego i kurhanu w Dorotowie, związany też był z masonerią. W 1913 Fritz uzyskał szlachectwo i zmarł. W 1920 gmina Więcbork wraz z Sypniewiem znalazła się w granicach Polski.

Syn Fritza, Hans Jurgen von Wilckens zorganizował w Sypniewie ośrodek szpiegostwa i dywersji niemieckiej, jeden z najbardziej aktywnych na na Pomorzu. W 1939 Wilckens wkroczył do Polski jako oficer SS i zasłynął prześladowaniami ludności polskiej. W 1945 uciekł z Polski i nie ponosząc konsekwencji za zbrodnie wojenne umarł w RFN w 1974 roku.

W 1945 majątek Sypniewo przejął skarb państwa i uległ częściowej parcelacji. W 1947 w pałacu utworzono technikum Rolnicze. W latach 1963-68 pałac w Sypniewie przeszedł generalny remont, a w latach 70. przeznaczono go wyłącznie na mieszkania dla nauczycieli. W 2002 roku pałac wydzierżawiono rodzinie Adamskich.

Do 1954 roku miejscowość była siedzibą gminy Sypniewo. W latach 1975–1998 miejscowość położona była w województwie bydgoskim.

Zabytki[edytuj]

  • Kościół rzymskokatolicki pod wezwaniem Św. Katarzyny, zbudowany w 1781 na fundamentach poprzedniego - w stylu barokowym w konstrukcji szkieletowej.
  • pałac w Sypniewie - była siedziba Loży Masońskiej, jeden z najcenniejszych zabytków budownictwa świeckiego na terenie powiatu sępoleńskiego, a nawet w skali województwa. Wybudowany w miejscu dawnego dworu Grabowskich zawiera harmonijne połączenie dwóch stylów: neoklasycznego i neorenesansowego. Obecnie hotel i restauracja.
  • zespół młyna zbożowego z ok. 1910 r.
  • dworzec kolejowy i stacja PKP w Sypniewie z XIX w.
  • kaplica grobowa na cmentarzu grzebalnym w Sypniewie mur. ok. 1900 r.
  • kilkanaście domów mieszkalnych pochodzących z końca XIX i początku XX wieku.
  • gorzelnia z XIX w.

Szkoły[edytuj]

  • Szkoła podstawowa im. "Ziemi Krajeńskiej" (ul. Szkolna 1)
  • Gimnazjum w Sypniewie (ul. Kwiatowa 3)
  • Zespół Szkół Centrum Kształcenia Rolniczego w Sypniewie (ul. Kwiatowa 3)

Absolwentami technikum rolniczego w Sypniewie są m.in. Andrzej Lepper i Wojciech Mojzesowicz.

Organizacje i stowarzyszenia[edytuj]

Zobacz też[edytuj]

Bibliografia[edytuj]

  • Leszek Skaza. Pałac w Sypniewie. „Spotkania z Zabytkami”. Nr 12/2007 (grudzień 2007). s. 19-21. 

Linki zewnętrzne[edytuj]