Ulica Górnicza w Tarnowskich Górach

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
POL Tarnowskie Góry flag.svg Tarnowskie Góry
ulica
Górnicza
Śródmieście-Centrum
Długość: 1300 m
ul. Górnicza – widok w kierunku Rynku
ul. Górnicza – widok w kierunku Rynku
Przebieg
Ikona - początek ulicy w postaci skrzyżowania T z deptakiem.svg 0 m Rynek
Ikona ulica z lewej.svg 35 m ul. Adama Jurczyka
Ikona ulica z prawej.svg 80 m droga jednokierunkowa ul. Mleczna
Ikona ulica z prawej.svg 120 m droga jednokierunkowa ul. Jana Bondkowskiego
Ikona ulica z lewej.svg 170 m ul. św. Jacka
Ikona ulica z lewej.svg 270 m zakaz wjazdu wszelkich pojazdów ul. Juliusza Ligonia
Ikona ulica skrzyżowanie.svg 300 m ul. Legionów
Ikona ulica skrzyżowanie.svg 700 m ← ul. Rudna
→ ul. Ogrodowa
Ikona ulica z lewej.svg 800 m ul. Józefa Piernikarczyka
Ikona ulica koniec T.svg 1300 m Obwodnica Tarnowskich Gór 11 78
Ikona ulica.svg ↓ ul. Mała
Położenie na mapie Tarnowskich Gór
Mapa lokalizacyjna Tarnowskich Gór
ulica  Górnicza
ulica Górnicza
Położenie na mapie powiatu tarnogórskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu tarnogórskiego
ulica  Górnicza
ulica Górnicza
Położenie na mapie województwa śląskiego
Mapa lokalizacyjna województwa śląskiego
ulica  Górnicza
ulica Górnicza
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
ulica  Górnicza
ulica Górnicza
Ziemia50°26′19,6″N 18°51′13,4″E/50,438778 18,853722

Ulica Górnicza w Tarnowskich Górach – jedna z głównych ulic Tarnowskich Gór przebiegająca przez dzielnicę Śródmieście-Centrum[1].

Położenie[edytuj | edytuj kod]

Ulica Górnicza jest jedną z dwóch ulic odchodzących od tarnogórskiego Rynku w kierunku południowym (drugą jest ulica Gliwicka). Aż do skrzyżowania z ulicą Legionów wchodzi w skład zespołu urbanistycznego zabytkowego Śródmieścia wpisanego 27 kwietnia 1966 do Rejestru Zabytków (nr rej. A/610/66)[2]. W dalszej części stanowi drogę powiatową klasy L o numerze 3301S powiatu tarnogórskiego (wraz z 600-metrowym odcinkiem ulicy Małej, która jest kontynuacją ulicy Górniczej położoną za skrzyżowaniem tej drogi z obwodnicą miasta)[1].

Nazwa[edytuj | edytuj kod]

Zabytkowy Dworek Goethego z XVIII wieku

Ulica Górnicza od 2. połowy XIX wieku do 1925 roku oraz w latach 1939–1945 nosiła niemieckojęzyczną nazwę Bergwerkstraße, wcześniej prawdopodobnie Lisczerstraße, nawiązującą do Lyszczów – jednej z historycznych dzielnic miasta[3]. W latach 1925–1939 (dwudziestolecia międzywojennego) oraz od roku 1945 ul. Górnicza[4].

Budynki[edytuj | edytuj kod]

Zabytkowe ruiny chałupy gwareckiej z XIX wieku

Przy ulicy Górniczej znajdują się obiekty wpisane do rejestru zabytków[2]:

  • Dworek Goethego (ul. Górnicza 7); zabytkowy dom z XVIII wieku – nr rej. A/624/66; obecnie restauracja i galeria „Kałamarz” oraz oddział PTTK,
  • ruiny zabytkowej chaty gwareckiej z XIX wieku (ul. Górnicza 23) – nr rej. A/631/66.

Z kolei walory historyczno-architektoniczne poniższych obiektów zostały wyróżnione wpisem do Gminnej Ewidencji Zabytków[5]:

  • gmach Oddziału oraz Inspektoratu Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ul. Górnicza 4); wybudowana w l. 1912-1914 dawna siedziba tarnogórskiej gminy żydowskiej (dom kahalny)[6][7],
  • budynek Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Tarnowskich Górach (ul. Górnicza 36),
  • budynek dawnego aresztu miejskiego sąsiadujący z zabytkowym tarnogórskim ratuszem (ul. Górnicza 1),
  • budynek dawnego szpitala miejskiego wybudowanego w l. 1884-1885 na rogu ulicy Górniczej i ulicy Legionów[8],
  • krzyż kamienny na postumencie z 1878,
  • dwie chałupy gwareckie z poł. XIX wieku (ul. Górnicza 39 i 42),
  • 16 kamienic i budynków mieszkalnych, najczęściej z II połowy XIX wieku.

Ponadto na rogu ulicy Górniczej oraz Rynku znajduje się wpisany do rejestru zabytków Ratusz[2] oraz uwzględniony w Gminnej Ewidencji Zabytków Dom Cochlera[5].

Komunikacja[edytuj | edytuj kod]

Ulica Górnicza umożliwia mieszkańcom osiedli domów jednorodzinnych na południowych obrzeżach miasta szybkie dotarcie do jego centrum. Stanowi także wygodne połączenie Śródmieścia z obwodnicą, jednak odcinek od Rynku do skrzyżowania z ulicą Mleczną jest dozwolony wyłącznie dla ruchu pojazdów dostawczych oraz tych należących do mieszkańców.

Ulica Górnicza na odcinku od skrzyżowania z ulicą Mleczną do skrzyżowania z ulicą Ligonia jest ulicą jednokierunkową.

Mieszkalnictwo[edytuj | edytuj kod]

Według danych Urzędu Stanu Cywilnego w budynkach znajdujących się przy ulicy Górniczej mieszkało w 2017 roku 466 osób[9].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Zarząd Dróg Powiatowych w Tarnowskich Górach > Wykaz dróg powiatowych wg gmin administrowanych przez ZDP w Tarnowskich Górach > gmina Tarnowskie Góry.
  2. a b c Rejestr zabytków nieruchomych w województwie śląskim. Narodowy Instytut Dziedzictwa. [dostęp 2018-01-24].
  3. Przemysław Nadolski: Miasto pod panowaniem pruskim i w obrębie II Rzeszy Niemieckiej (1763-1918). W: praca zbiorowa pod red. Jana Drabiny: Historia Tarnowskich Gór. Tarnowskie Góry: Muzeum w Tarnowskich Górach, 2000, s. 241. ISBN 83-911508-3-6.
  4. Dawne nazewnictwo ulic Tarnowskich Gór (niemieckie i polskie międzywojenne).
  5. a b BIP – Urząd Miejski w Tarnowskich Górach: Gminna Ewidencja Zabytków (pol.). 2013-09-06. [dostęp 2015-09-15].
  6. GAZETA.PL FOTOFORUM. Dom kahalny -Tarnowskie Góry.
  7. Wirtualny sztetl: Dom kahalny w Tarnowskich Górach (ul. Górnicza 4). [dostęp 2015-09-15].
  8. Przemysław Nadolski: Miasto pod panowaniem pruskim i w obrębie II Rzeszy Niemieckiej (1763-1918). W: praca zbiorowa pod red. Jana Drabiny: Historia Tarnowskich Gór. Tarnowskie Góry: Muzeum w Tarnowskich Górach, 2000, s. 249. ISBN 83-911508-3-6.
  9. Ludność miasta Tarnowskie Góry według stanu na dzień 31.12.2017r. – Biuletyn Informacji Publicznej UM w Tarnowskich Górach.