Vigdís Finnbogadóttir

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Spacer.gif To jest biografia osoby noszącej nazwisko patronimiczne. Zobacz: islandzkie nazwiska.
Vigdís Finnbogadóttir
Vigdis Finnbogadottir (1985).jpg
Vigdís Finnbogadóttir (1985)
Data i miejsce urodzenia 15 kwietnia 1930
Reykjavík
Prezydent Islandii
Okres od 1 sierpnia 1980
do 1 sierpnia 1996
Poprzednik Kristján Eldjárn
Następca Ólafur Ragnar Grímsson
Odznaczenia
Krzyż Wielki Orderu Sokoła Islandzkiego Order Słonia (Dania) Order Królewski Serafinów (Szwecja) Krzyż Wielki Królewskiego Norweskiego Orderu Świętego Olafa Order Zasługi Republiki Włoskiej I Klasy z Wielkim Łańcuchem (1951-2001)

Vigdís Finnbogadóttir (wym. [ˈvɪɣtis ˈfɪn.pɔɣaˌtoʊhtɪr] i; ur. 15 kwietnia 1930 w Reykjavíku[1]) – islandzka działaczka kulturalna i polityk, prezydent Islandii w latach 1980–1996.

Życiorys[edytuj]

Do 1953 studiowała język francuski i literaturę w Grenoble i Paryżuu, a w latach 1957–1958 historię teatru na Uniwersytecie Kopenhaskim. Na Uniwersytecie Islandzkim uzyskała licencjat z języka francuskiego i dyplom nauczycielski. Pracowała w Narodowym Teatrze Islandzkim, jako przewodnik turystyczny i jako nauczycielka w szkołach podstawowych, a także na macierzystej uczelni. W latach 1972–1980 pełniła funkcję dyrektora stołecznych scen teatralnych (kompanii Leikfélag Reykjavíkur)[2]. W 1976 została członkinią, a w 1978 przewodniczącą działającego w ramach Rady Nordyckiej komitetu doradczego do spraw kultury[1].

Pozostawała bezpartyjna, w latach 60. i 70. działała w ruchu pacyfistycznym, uczestnicząc w licznych protestach przeciw obecności bazy NATO w Keflavíku[3].

W 1980 jako pierwsza kobieta na świecie została wybrana w demokratycznych wyborach na stanowisko prezydenta[2]. Uzyskała wówczas 33,8% głosów, nieznacznie pokonując głównego konkurenta. Trzykrotnie zapewniała sobie reelekcję. W wyborach w 1984 i w 1992 nie miała żadnego kontrkandydata. W 1988 wśród zgłoszonych kandydatów otrzymała zdecydowane poparcie (94,6% głosów)[4].

W 1996 nie ubiegała się o ponowny wybór[2]. Od końca lat 90. związana z UNESCO jako ambasadorem dobrej woli[1]. Była inicjatorką i pierwszą przewodniczącą Rady Kobiet Przywódczyń Świata w John F. Kennedy School of Government przy Uniwersytecie Harvarda.

Odznaczona różnymi orderami najwyższych klas, m.in. Orderem Słonia[5].

Przypisy

  1. a b c Vigdís Finnbogadóttir (ang.). clubmadrid.org. [dostęp 2017-08-24].
  2. a b c Vigdís Finnbogadóttir (ang.). forseti.is. [dostęp 2017-08-24].
  3. Prezydenci Islandii. islandia.org.pl. [dostęp 2017-08-24].
  4. 35 år sedan Vigdís Finnbogadóttir valdes till president (isl.). islandsbloggen.com, 29 czerwca 2015. [dostęp 2017-08-24].
  5. Ordensdetaljer (duń.). borger.dk. [dostęp 2017-08-24].