Reykjavík

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Reykjavík
Ilustracja
Panorama miasta
Herb Flaga
Herb Flaga
Państwo  Islandia
Okręg wyborczy Reykjavíkurkjördæmi norður, Reykjavíkurkjördæmi suður
Region Höfuðborgarsvæðið
Okręg historyczny niezależne miasto
Gmina Reykjavíkurborg
Data założenia 874
Prawa miejskie 18 sierpnia 1786
Burmistrz Dagur B. Eggertsson
Populacja (2018)
• liczba ludności

124 847[1]
Nr kierunkowy +354
Kod pocztowy 101-155
Położenie na mapie Islandii
Mapa lokalizacyjna Islandii
Reykjavík
Reykjavík
Ziemia64°08′N 21°56′W/64,133333 -21,933333
Strona internetowa

Reykjavík (dawny polski egzonim: Rejkiawik[2]) – stolica oraz największe miasto Islandii, położone w jej zachodniej części nad Zatoką Faxa, najbardziej wysunięta na północ stolica świata. Nad Reykjavíkiem w odległości 10 km góruje masyw Esja[3].

Ludność islandzkiej stolicy wynosi 124,8 tys. mieszkańców (2018). Miasto wchodzi w skład gminy Reykjavíkurborg, która oprócz stolicy obejmuje jej okolice oraz tereny położone po drugiej stronie zatoki Kollafjörður. Całą gminę zamieszkuje 126,0 tys. osób (2018). Zespół miejski Wielkiego Reykjavíku (Stór-Reykjavík), obejmujący stolicę i sąsiednie miasta skupia 217,7 tys. (2018), a cały region stołeczny Höfuðborgarsvæðið 222,5 tys. (2018), czyli około 2/3 ludności kraju[1].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Demografia
1786 167
1801 600
1860 1 450
1901 6 321
1910 11 449
1920 17 450
1930 28 052
1940 38 308
1950 55 980
1960 72 407
1970 81 693
1980 83 766
1985 89 868
1990 97 569
1995 104 258
2000 110 852
2005 114 800
2007 117 721
2010 118 326
2012 119 475
2018 124 847

W miejscu dzisiejszej stolicy Islandii powstała najstarsza, założona z myślą o stałym osadnictwie, osada na wyspie. Założył ją w 874 roku norweski wiking Ingólfur Arnarson. Nazwał to miejsce Reykjavík, co po islandzku znaczy dymiąca zatoka, od znajdujących się tu gorących źródeł i gejzerów. Osada rozwijała się później dzięki założonemu w pobliżu w 1226 roku klasztorowi augustiańskiemu. W połowie XVIII wieku lokalny przedsiębiorca próbował rozwinąć drobny handel i przemysł, by przełamać duński monopol handlowy.

18 sierpnia 1786, liczącej 167 mieszkańców osadzie przyznano prawa miejskie. Wkrótce miasto zostało siedzibą protestanckiego biskupa Islandii, a także islandzkiego parlamentu Althing. Od tej pory Reykjavík ciągle rozwija swój potencjał ludnościowy – w XX wieku zwiększył liczbę mieszkańców blisko 10-krotnie. W 1911 założono tu pierwszy w Islandii uniwersytet Háskóli Íslands (Uniwersytet Islandzki).

W 2000 Reykjavík był jednym z dziewięciu Europejskich Miast Kultury.

Zabytki i atrakcje turystyczne[edytuj | edytuj kod]

Śródmieście usytuowane jest w północnej części miasta, jego punktem charakterystycznym jest jezioro Tjörnin, nad którym wybudowano postmodernistyczny ratusz w Reykjavíku[3]. Neoklasyczny budynek siedziby parlamentu Islandii, nazywany z islandzkiego Alþingishúsið, oddano do użytku w 1881, sąsiaduje on z luterańską katedrą Dómkirkjan wzniesioną w mieście w XVIII wieku[3]. Najstarszy zachowany dom w Reykjavíku pochodzący z 1762, stoi przy ulicy Aðalstræti 10[4].

Nad miastem góruje charakterystyczna bryła kościoła Hallgrímskirkja (drugi w kraju najwyższy budynek), na którego wieży znajduje się punkt widokowy. W 1929 ukończono budowę katolickiej katedry Chrystusa Króla, według projektu Guðjóna Samúelssona. W dzielnicy Laugardalur w 1961 założono ogród botaniczny Grasagarður Reykjavíkur, prezentujący około 5 tysięcy gatunków roślin.

Muzea[edytuj | edytuj kod]

Zabytki i atrakcje turystyczne w Reykjavíku
Widok na Śródmieście z perspektywy jeziora Tjörnin
Budynek parlamentu Alþingishúsið, wybudowany w latach 1880-1881
Katedra w Reykjavíku wybudowana w latach 1789-1796
Kościół Hallgrímskirkja
Charakterystyczna bryła kościoła Hallgrímskirkja na tle masywu Esja

Podział administracyjny[edytuj | edytuj kod]

Podział administracyjny miasta

Reykjavík podzielony jest na 10 dzielnic:

Transport[edytuj | edytuj kod]

Transport drogowy[edytuj | edytuj kod]

  • ISL 49.svg Reykjavík (droga na terenie miasta)

Burmistrzowie Reykjaviku[edytuj | edytuj kod]

Sport[edytuj | edytuj kod]

Miasto gościło uczestników finału C2 pucharu Europy w lekkoatletyce 1985[6], zawodów grupy A II ligi tych rozgrywek w 2004[6] oraz III ligi drużynowych mistrzostw Europy w lekkoatletyce w 2011[7]. Corocznie w mieście od 1964 odbywa się szachowy turniej Reykjavík Open, a od 1984 bieg maratoński[8].

W Reykjavíku działa 10 klubów piłkarskich:

Klimat[edytuj | edytuj kod]

 Ta sekcja jest niekompletna. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

30 lipca 2008 roku został pobity rekord ciepła dla tego miasta – obecnie wynosi +26,2 °C. Najniższa zanotowana temperatura wynosi –24,5 °C (21 stycznia 1918). Od 30 stycznia 1971 temperatura nigdy nie spadła poniżej –20 °C.

Klimat subarktyczny (Dfc), zgodnie z klasyfikacją Wladimira Köppena, ale pod wpływem ciepłego oceanicznego Prądu Północnoatlantyckiego.

Galeria[edytuj | edytuj kod]

Polonica[edytuj | edytuj kod]

  • W 1942 roku na cmentarzu Fossvogur w Reykjaviku pochowano 12 polskich marynarzy, którzy utonęli po katastrofie w zatoce Faxa statku SS Wigry – polskiego frachtowca Bałtyckiej Spółki Okrętowej. W pogrzebie uczestniczyli marynarze z polskich statków „Hel” i „Batory”. Grób załogi „Wigier”, odnowiony został przez polskich marynarzy na początku lat 60.
  • W mieście ma siedzibę Towarzystwo Przyjaźni Islandzko-Polskiej.
  • W 2014 Polacy stanowili najliczniejszą grupę imigrantów w Reykjavíku, głównym kierunkiem zatrudnienia jest przemysł rybny[9].
  • 7 kwietnia 2017 roku miastem partnerskim Reykjavíku został Wrocław.

Miasta partnerskie[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b Municipalities and urban nuclei (ang.). Hagstofa Íslands. [dostęp 2018-07-20].
  2. KSNG, Wykaz nazw państw świata, ich stolic i mieszkańców, str. XII
  3. a b c d e f g Reykjavik co zobaczyć, gazeta.pl [dostęp 2016-02-17] (pol.).
  4. Uppbyggingu elsta húss miðborgar Reykjavíkur lokið, „MBL”, www.mbl.is [dostęp 2016-03-11].
  5. About the Museum | Þjóðminjasafn Íslands, www.thjodminjasafn.is [dostęp 2016-03-23].
  6. a b European Cup C Final and Second League (ang.). gbrathletics. [dostęp 2 grudnia 2013].
  7. Calendar 2011 (ang.). european-athletics.org. [dostęp 17 czerwca 2011]. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-08-02)].
  8. Reykjavik Marathon (ang.). ARRS. [dostęp 2 grudnia 2013].
  9. Nad Islandią zaświeciło słońce, Onet Biznes [dostęp 2016-03-23] (pol.).

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]