Władysław Fiszdon

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Władysław Fiszdon
Kraj działania  Polska
Data i miejsce urodzenia 12 czerwca 1912
Kozin
Data i miejsce śmierci 25 października 2004
Warszawa
Profesor nauk technicznych
Alma Mater Uniwersytet Paryski
Doktorat 1951
Politechnika Warszawska
Profesura 1970
Odznaczenia
Medal Lotniczy
Grób Władysława Fiszdona na Cmentarzu Powązkowskim (kwatera 101-6-23)

Prof. dr inż. Władysław Fiszdon (ur. 12 czerwca 1912, Kozin na Wołyniu, zm. 25 października 2004 w Warszawie) – polski matematyk, mechanik, członek Polskiej Akademii Nauk.

Absolwent Faculté des Sciences Uniwersytetu Paryskiego na Sorbonie i École Nationale Supérieure d’Aéronautique w Paryżu[1], gdzie w 1935 roku uzyskał dyplom inżyniera lotnictwa. W Polsce w latach 1936-1939 pracował w Lubelskiej Wytwórni Samolotów, brał udział w pracach przy konstruowaniu samolotów LWS-6 Żubr i LWS-3 Mewa[2].

W czasie wojny przebywał we Francji, gdzie pracował przy obliczeniach flatteru myśliwca Dewoitine D.520[3]. Od 1940 r. pracował w Wielkiej Brytanii w Royal Aircraft Establishment w Farnborough[3]. Otrzymał numer rejestracyjny RAF 784383 i polski P-1860[4]. Rozwiązał problem drgań i wytrzymałości konstrukcji samolotów Hurricane, na których zamontowano po dwa działka 40 mm do zwalczania niemieckich czołgów w Afryce. Hurricany zniszczyły wiele czołgów, co miało ogromny wpływ na sukcesy aliantów w walce z niemieckimi wojskami gen. Rommla. Udoskonalił też konstrukcję samolotów Mosquito. W czasie wojny uzyskał licencję pilota wojskowego[5] i stopień majora RAF.

Po powrocie do kraju zorganizował Instytut Lotnictwa w 1946 r. i został jego pierwszym dyrektorem. W 1948 roku brał udział w opracowaniu projektu samolotu mysliwskiego ITL M.48, aerofotogrametrycznego ITL Aerofoto 48, bezzałogowego samolotu rozpoznawczego SWS Upiór oraz kierowanej bomby ślizgowej BSS (BSK)[3]. W 1951 r. uzyskał tytuł doktora na Politechnice Warszawskiej, na której wykładał w latach 1947-1969. Był członkiem Polskiej Akademii Nauk (1960 członek korespondent, 1969 członek rzeczywisty) oraz pierwszym dziekanem nowo utworzonego Wydziału Mechanicznego Energetyki i Lotnictwa Politechniki Warszawskiej[5]. Od 1955 r. pracował również w Instytucie Podstawowych Problemów Techniki PAN, gdzie w latach 1961–1980 pełnił funkcję kierownika Zakładu Mechaniki Cieczy i Gazów[5]. W 1970 r. został profesorem zwyczajnym Uniwersytetu Warszawskiego, a w latach 19801981 był prorektorem UW[1]. Jako emerytowany profesor spędził kilka lat w Max-Planck Institut für Strömungsforschung w Getyndze[1], gdzie zajmował się problemami nadciekłości i kwantową turbulencją.

Według zasobów archiwalnych był zarejestrowany jako Kontakt Operacyjny Służby Bezpieczeństwa PRL[6].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c Władysław Fiszdon (1912 - 2004), bcpw.bg.pw.edu.pl [dostęp 2019-05-07] (pol.).
  2. Władysław Fiszdon, www.samoloty.pl [dostęp 2019-05-07] (pol.).
  3. a b c Fiszdon Władysław, www.samolotypolskie.pl [dostęp 2019-05-07] (pol.).
  4. Fiszdon Władysław, listakrzystka.pl [dostęp 2019-05-07] (pol.).
  5. a b c Prof. Władysław Fiszdon, www.meil.pw.edu.pl [dostęp 2019-05-07] (pol.).
  6. Spętana akademia, Polska Akademia Nauk w dokumentach władz PRL, materiały Służby Bezpieczeństwa (1967-1987), wybór, wstęp i opracowanie: Patryk Pleskot, Tadeusz Paweł Rutkowski, t. I, Warszawa 2009, s. 278.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]